{"id":"matematyka-2026-maj-matura-podstawowa/zad/28","paper_id":"matematyka-2026-maj-matura-podstawowa","number":"28","points":1,"ptype":"closed","subject":"matematyka","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 28. (0-1)\nStożek i walec mają równe wysokości. Promień podstawy stożka jest dwa razy większy od\npromienia podstawy walca.\nDokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych.\nStosunek objętości stożka do objętości walca jest równy\nA. 1\n12\nB. 1\n6\nC. 2\n3\nD. 4\n3\nStożek i walec mają równe wysokości. Promień podstawy stożka jest dwa razy większy od promienia podstawy walca. Stosunek objętości stożka do objętości walca jest równy A. 1/12 B. 1/6 C. 2/3 D. 4/3","answer":"D","answer_text":"Zadanie 28. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nIV. Rozumowanie i argumentacja.\n1. Przeprowadzanie rozumowań, także\nkilkuetapowych, podawanie argumentów\nuzasadniających poprawność rozumowania,\nodróżnianie dowodu od przykładu.\nZdający:\nX.5) oblicza objętości […] walca, stożka\n[…].\nZasady oceniania\n1 pkt - odpowiedź poprawna.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nWersja A\nWersja B\nD\nA\n30°\n4ξ3\n𝐻\n𝑎\n𝑆\n𝑂\n𝐷\n𝐵\n𝐴\n𝐶\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":"Odpowiedź: D\n\nStrona arkusza CKE z trescia zadania\n\nCo zrobić?\n\nNiech $r$ = promień podstawy walca, $H$ = wspólna wysokość. Wtedy $R_{stożka} = 2r$.\n\nObjętości:\n\n$$V_{stożka} = \\frac{1}{3} \\pi R^2 H = \\frac{1}{3} \\pi (2r)^2 H = \\frac{1}{3} \\pi \\cdot 4r^2 H = \\frac{4}{3} \\pi r^2 H$$\n\n$$V_{walca} = \\pi r^2 H$$\n\nStosunek.\n\n$$\\frac{V_{stożka}}{V_{walca}} = \\frac{\\frac{4}{3} \\pi r^2 H}{\\pi r^2 H} = \\frac{4}{3}$$\n\nPo co to umieć\n\nWzory na bryły obrotowe — pamiętaj $\\frac{1}{3}$ dla bryły z wierzchołkiem (stożek, ostrosłup) i brak współczynnika dla bryły walcowej. To wynika z całki — bryła z wierzchołkiem to integral $r^2$ wzdłuż $H$, walec to po prostu $r^2 \\cdot H$.\n\nTypowy błąd: Klucz: $V_{stożka} = \\frac{1}{3}\\pi R^2 H$ — przy $R = 2r$ kwadrat daje **4** raz większą podstawę, ale dzielenie przez 3 to równoważy: $\\frac{4}{3}$.","image":"img/matematyka-2026-maj-matura-podstawowa/zad-28.webp","solution_image":"img/matematyka-2026-maj-matura-podstawowa/sol-28.svg","topics":"stereometria, stożek vs walec, objętość, Bryły obrotowe","page_from":28,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturaonline","text_source":"site","source_label":"Matematyka · Matura · maj 2026 (podstawowa)","subject_label":"Matematyka","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 28. (0-1)<br>Stożek i walec mają równe wysokości. Promień podstawy stożka jest dwa razy większy od<br>promienia podstawy walca.<br>Dokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych.<br>Stosunek objętości stożka do objętości walca jest równy<br>A. 1<br>12<br>B. 1<br>6<br>C. 2<br>3<br>D. 4<br>3<br>Stożek i walec mają równe wysokości. Promień podstawy stożka jest dwa razy większy od promienia podstawy walca. Stosunek objętości stożka do objętości walca jest równy A. 1/12 B. 1/6 C. 2/3 D. 4/3</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 28. (0-1)<br>Wymaganie ogólne<br>Wymaganie szczegółowe<br>IV. Rozumowanie i argumentacja.</p>\n<ol><li>Przeprowadzanie rozumowań, także</li></ol>\n<p>kilkuetapowych, podawanie argumentów<br>uzasadniających poprawność rozumowania,<br>odróżnianie dowodu od przykładu.<br>Zdający:<br>X.5) oblicza objętości […] walca, stożka<br>[…].<br>Zasady oceniania<br>1 pkt - odpowiedź poprawna.<br>0 pkt - odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.<br>Rozwiązanie<br>Wersja A<br>Wersja B<br>D<br>A<br>30°<br>4ξ3<br>𝐻<br>𝑎<br>𝑆<br>𝑂<br>𝐷<br>𝐵<br>𝐴<br>𝐶<br>Zasady oceniania rozwiązań zadań</p>","solutions":[{"source":"site","label":"matematykaszkolna.pl","kind":"image","image":"/img/matematyka-2026-maj-matura-podstawowa/sol-28.svg"},{"source":"maturaonline","label":"matura-online.pl","kind":"text","html":"<p>Odpowiedź: D</p>\n<p>Strona arkusza CKE z trescia zadania</p>\n<p>Co zrobić?</p>\n<p>Niech $r$ = promień podstawy walca, $H$ = wspólna wysokość. Wtedy $R_{stożka} = 2r$.</p>\n<p>Objętości:</p>\n<p>$$V_{stożka} = \\frac{1}{3} \\pi R^2 H = \\frac{1}{3} \\pi (2r)^2 H = \\frac{1}{3} \\pi \\cdot 4r^2 H = \\frac{4}{3} \\pi r^2 H$$</p>\n<p>$$V_{walca} = \\pi r^2 H$$</p>\n<p>Stosunek.</p>\n<p>$$\\frac{V_{stożka}}{V_{walca}} = \\frac{\\frac{4}{3} \\pi r^2 H}{\\pi r^2 H} = \\frac{4}{3}$$</p>\n<p>Po co to umieć</p>\n<p>Wzory na bryły obrotowe — pamiętaj $\\frac{1}{3}$ dla bryły z wierzchołkiem (stożek, ostrosłup) i brak współczynnika dla bryły walcowej. To wynika z całki — bryła z wierzchołkiem to integral $r^2$ wzdłuż $H$, walec to po prostu $r^2 \\cdot H$.</p>\n<p>Typowy błąd: Klucz: $V_{stożka} = \\frac{1}{3}\\pi R^2 H$ — przy $R = 2r$ kwadrat daje <strong>4</strong> raz większą podstawę, ale dzielenie przez 3 to równoważy: $\\frac{4}{3}$.</p>"},{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedz: D</h4>\n<h4>Sposob 1 - bezposrednie podstawienie wzorow na objetosc</h4>\n<p><strong>Wzory (karta wzorow CKE EM2023, dzial &quot;Stereometria&quot;):</strong></p>\n<ul><li>Objetosc walca o promieniu podstawy \\( r \\) i wysokosci \\( H \\):</li></ul>\n<p>\\[ V_{walca} = \\pi r^2 H \\]</p>\n<ul><li>Objetosc stozka o promieniu podstawy \\( R \\) i wysokosci \\( H \\):</li></ul>\n<p>\\[ V_{stozka} = \\frac{1}{3}\\pi R^2 H \\]</p>\n<p><strong>Krok 1. Zapisanie zaleznosci miedzy danymi.</strong></p>\n<p>Obie bryly maja rowne wysokosci, wiec wspolna wysokosc oznaczam przez \\( H \\).</p>\n<p>Promien podstawy stozka jest dwa razy wiekszy od promienia podstawy walca. Niech \\( r \\) oznacza promien walca; wtedy promien stozka:<br>\\[ R = 2r \\]</p>\n<p><strong>Krok 2. Objetosc walca.</strong><br>\\[ V_{walca} = \\pi r^2 H \\]</p>\n<p><strong>Krok 3. Objetosc stozka</strong> (podstawiam \\( R = 2r \\) i podnosze do kwadratu):<br>\\[ V_{stozka} = \\frac{1}{3}\\pi R^2 H = \\frac{1}{3}\\pi (2r)^2 H = \\frac{1}{3}\\pi \\cdot 4r^2 \\cdot H = \\frac{4}{3}\\pi r^2 H \\]</p>\n<p>Kluczowy moment: \\( (2r)^2 = 4r^2 \\), a nie \\( 2r^2 \\).</p>\n<p><strong>Krok 4. Stosunek objetosci stozka do walca.</strong><br>\\[ \\frac{V_{stozka}}{V_{walca}} = \\frac{\\frac{4}{3}\\pi r^2 H}{\\pi r^2 H} \\]</p>\n<p>Skracam wspolne czynniki \\( \\pi r^2 H \\) (sa rozne od zera):<br>\\[ \\frac{V_{stozka}}{V_{walca}} = \\frac{4}{3} \\]</p>\n<p><strong>Wynik: stosunek objetosci stozka do walca wynosi \\( \\dfrac{4}{3} \\) - odpowiedz D.</strong></p>\n<h4>Dlaczego pozostale sa bledne</h4>\n<ul><li><strong>A. \\( \\frac{1}{12} \\)</strong> - powstaje przy podwojnym bledzie: gdy zamienia sie kierunek stosunku i dodatkowo przypisze mnoznik \\( 2 \\) walcowi zamiast stozkowi: \\( \\frac{\\frac{1}{3}\\pi r^2 H}{\\pi (2r)^2 H} = \\frac{1}{12} \\).</li><li><strong>B. \\( \\frac{1}{6} \\)</strong> - blad: potraktowanie \\( R^2 \\) jak \\( \\frac{1}{2}r^2 \\) (czyli \\( \\frac{1}{3}\\cdot\\frac{1}{2} \\)) zamiast \\( R^2 = 4r^2 \\).</li><li><strong>C. \\( \\frac{2}{3} \\)</strong> - najczestszy blad: uzycie mnoznika \\( 2 \\) zamiast \\( 2^2 = 4 \\) przy kwadracie promienia: \\( \\frac{1}{3}\\cdot 2 = \\frac{2}{3} \\).</li><li><strong>D. \\( \\frac{4}{3} \\)</strong> - poprawne: \\( \\frac{1}{3}\\cdot 2^2 = \\frac{1}{3}\\cdot 4 = \\frac{4}{3} \\).</li></ul>\n<h4>Typowe pulapki</h4>\n<ol><li><strong>Brak podniesienia do kwadratu mnoznika promienia.</strong> Skoro \\( R = 2r \\), to w objetosci wystepuje \\( R^2 = (2r)^2 = 4r^2 \\), a nie \\( 2r^2 \\). Pominiecie kwadratu daje falszywa odpowiedz C.</li><li><strong>Mylenie kierunku stosunku.</strong> Pytanie dotyczy \\( V_{stozka} : V_{walca} \\), a nie odwrotnie. Zamiana kolejnosci dalaby \\( \\frac{3}{4} \\) (nie ma tej wartosci wsrod odpowiedzi), wiec warto upewnic sie, ktora bryla stoi w liczniku.</li></ol>"},{"source":"matematykaorg","label":"matematyka.org.pl","kind":"text","html":"<p>Oznaczmy promień walca przez r , a wspólną wysokość przez h .</p>\n<p>Promień podstawy stożka jest dwa razy większy, więc wynosi 2r .</p>\n<p>Objętość stożka:</p>\n<p>V_s=(1)/(3)π(2r)^2h</p>\n<p>V_s=(1)/(3)π·4r^2h</p>\n<p>V_s=(4)/(3)π r^2h</p>\n<p>Objętość walca:</p>\n<p>V_w=π r^2h</p>\n<p>Stosunek objętości:</p>\n<p>(V_s)/(V_w)<br>frac (4)/(3)π r^2h π r^2h<br>(4)/(3)</p>\n<p>Odpowiedź: D. (4)/(3)</p>"}]}