{"id":"matematyka-2026-maj-matura-stara-rozszerzona/zad/10","paper_id":"matematyka-2026-maj-matura-stara-rozszerzona","number":"10","points":4,"ptype":"open","subject":"matematyka","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10. (0-4)\nRozwiąż równanie\nsin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0\n\nEMAP-R0_100\n\nEMAP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10. (0-4)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nIV. Użycie i tworzenie strategii.\nZdający:\n6.6R) rozwiązuje równania i nierówności\ntrygonometryczne […].\nZasady oceniania\n4 pkt - zastosowanie poprawnej metody i poprawny wynik, np.: 𝜋𝑘\n2 oraz -𝜋\n12 + 𝜋𝑘\n2 oraz\n𝜋\n12 + 𝜋𝑘\n2 , gdzie 𝑘∈ℤ.\n3 pkt - przekształcenie równania do postaci alternatywy równań trygonometrycznych\ni rozwiązanie jednego z równań tej alternatywy, np.:\n(sin(2𝑥) = 0 lub cos2(2𝑥) = 3\n4 ) oraz\n𝑥= 𝜋𝑘\n2 (rozwiązania równania sin(2𝑥) = 0)\n(sin(2𝑥) = 0 lub cos(2𝑥) = -\n√3\n2 lub cos(2𝑥) =\n√3\n2 ) oraz\n𝑥= -5𝜋\n12 + 𝜋𝑘 oraz 𝑥= 5𝜋\n12 + 𝜋𝑘 (rozwiązania równania cos(2𝑥) = -\n√3\n2 )\n(sin(2𝑥) = 0 lub cos(4𝑥) = 1\n2 ) oraz\n𝑥= -𝜋\n12 + 𝜋𝑘\n2 oraz 𝑥= 𝜋\n12 + 𝜋𝑘\n2 (rozwiązania równania cos(4𝑥) = 1\n2)\n(sin(2𝑥) = 0 lub sin(2𝑥) = -1\n2 lub sin(2𝑥) = 1\n2 ) oraz\n𝑥= -𝜋\n12 + 𝜋𝑘 oraz 𝑥= -5𝜋\n12 + 𝜋𝑘 (rozwiązania równania sin(2𝑥) = -1\n2),\ngdzie 𝑘∈ℤ.\n2 pkt - przekształcenie równania do postaci alternatywy równań trygonometrycznych, np.:\nsin(2𝑥) = 0 lub cos2(2𝑥) = 3\n4 ,\nsin(2𝑥) = 0 lub cos(2𝑥) = -\n√3\n2 lub cos(2𝑥) =\n√3\n2 ,\nsin(2𝑥) = 0 lub 2 cos(4𝑥) -1 = 0,\nsin(2𝑥) = 0 lub 4 sin2(2𝑥) -1 = 0.\n1 pkt - zastosowanie wzoru na sinus sumy i przekształcenie równania do postaci\nsin(4𝑥) cos(2𝑥) + cos(4𝑥) sin(2𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 (dla sposobu I)\nALBO\n- zastosowanie wzoru na różnicę sinusów i przekształcenie równania do postaci\n2 cos(4𝑥) sin(2𝑥) -sin(2𝑥) = 0 (dla sposobu II),\nALBO\n- zastosowanie wzoru na sinus potrojonego kąta i przekształcenie równania do postaci\n-4 sin3(2𝑥) + 3 sin(2𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 (dla sposobu III).\n0 pkt - rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.\nUwagi:\n1. a) Jeżeli zdający popełni błędy, które nie są rachunkowe, nie zrealizuje wymagań\nz kryterium za 1 punkt, przekształci równanie do postaci sin(2𝑥) ⋅𝑓(𝑥) = 0, to może\notrzymać co najwyżej 1 punkt za całe rozwiązanie (za rozwiązanie równania\nsin(2𝑥) = 0).\nb) Jeżeli zdający zrealizuje wymagania z kryterium za 1 punkt, a następnie popełni błędy,\nktóre nie są rachunkowe, przekształci równanie do postaci sin(2𝑥) ⋅𝑓(𝑥) = 0\ni rozwiąże równanie sin(2𝑥) = 0, to otrzymuje 2 punkty za całe rozwiązanie.\n2. Jeżeli zdający popełni tylko błędy rachunkowe i przekształci równanie do postaci\nsin(2𝑥) ⋅𝑓(𝑥) = 0, gdzie funkcja trygonometryczna 𝑓 nie ma miejsc zerowych lub\nrównanie trygonometryczne 𝑓(𝑥) = 0 ma jedną serię rozwiązań w zbiorze liczb\nrzeczywistych, oraz rozwiąże równanie sin(2𝑥) = 0, otrzymując 𝑥= 𝜋𝑘\n2 , to może\notrzymać co najwyżej 2 punkty za całe rozwiązanie, o ile nie nabył praw do innej\npunktacji.\n3. Jeżeli zdający przyjmie 𝑢= 2𝑥 i rozwiąże równanie sin(3𝑢) -2 sin 𝑢= 0 (lub\nrównanie -4 sin3 𝑢+ 3 sin 𝑢-2 sin 𝑢= 0) i na tym zakończy lub dalej popełni błędy, to\notrzymuje 3 punkty.\nPrzykładowe pełne rozwiązania\nSposób I (poprzez sinus sumy)\nPrzekształcamy równanie sin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 równoważnie, stosując wzór na sinus\nsumy kątów i cosinus podwojonego kąta:\nsin(4𝑥+ 2𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0\nsin(4𝑥) cos(2𝑥) + cos(4𝑥) sin(2𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0\n2 sin(2𝑥) cos2(2𝑥) + [2 cos2(2𝑥) -1] sin(2𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0\nsin(2𝑥) [4 cos2(2𝑥) -3] = 0\nsin(2𝑥) = 0 ∨ cos2(2𝑥) = 3\n4\nsin(2𝑥) = 0 ∨ cos(2𝑥) = -√3\n2 ∨ cos(2𝑥) = √3\n2\nRozwiązujemy równanie sin(2𝑥) = 0:\n2𝑥= 𝜋𝑘\n𝑥= 𝜋𝑘\n2\ngdzie 𝑘∈ℤ.\nRozwiązujemy równanie cos(2𝑥) = -\n√3\n2 :\n2𝑥= 5𝜋\n6 + 2𝜋𝑘 ∨ 2𝑥= -5𝜋\n6 + 2𝜋𝑘\nZasady oceniania rozwiązań zadań\n𝑥= 5𝜋\n12 + 𝜋𝑘 ∨ 𝑥= -5𝜋\n12 + 𝜋𝑘\ngdzie 𝑘∈ℤ.\nRozwiązujemy równanie cos(2𝑥) =\n√3\n2 :\n2𝑥= 𝜋\n6 + 2𝜋𝑘 ∨ 2𝑥= -𝜋\n6 + 2𝜋𝑘\n𝑥= 𝜋\n12 + 𝜋𝑘 ∨ 𝑥= -𝜋\n12 + 𝜋𝑘\ngdzie 𝑘∈ℤ.\nRozwiązaniami równania sin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 są wszystkie liczby postaci:\n𝜋𝑘\n2 , -5𝜋\n12 + 𝜋𝑘, 5𝜋\n12 + 𝜋𝑘, -𝜋\n12 + 𝜋𝑘 oraz 𝜋\n12 + 𝜋𝑘, gdzie 𝑘∈ℤ.\nSposób II (poprzez różnicę sinusów)\nPrzekształcamy równanie sin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 równoważnie, stosując wzór na różnicę\nsinusów:\nsin(6𝑥) -sin(2𝑥) -sin(2𝑥) = 0\n2 cos (6𝑥+ 2𝑥\n2\n) sin (6𝑥-2𝑥\n2\n) -sin(2𝑥) = 0\n2 cos(4𝑥) sin(2𝑥) -sin(2𝑥) = 0\nsin(2𝑥) [2 cos(4𝑥) -1] = 0\nsin(2𝑥) = 0 ∨ cos(4𝑥) = 1\n2\n2𝑥= 𝜋𝑘 ∨ 4𝑥= 𝜋\n3 + 2𝜋𝑘 ∨ 4𝑥= -𝜋\n3 + 2𝜋𝑘\n𝑥= 𝜋𝑘\n2 ∨ 𝑥= 𝜋\n12 + 𝜋𝑘\n2 ∨ 𝑥= -𝜋\n12 + 𝜋𝑘\n2\ngdzie 𝑘∈ℤ.\nRozwiązaniami równania sin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 są wszystkie liczby postaci:\n𝜋𝑘\n2 , -𝜋\n12 + 𝜋𝑘\n2 oraz 𝜋\n12 + 𝜋𝑘\n2 , gdzie 𝑘∈ℤ.\nSposób III (poprzez sinus potrojonego kąta)\nPrzekształcamy równanie sin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 równoważnie, stosując wzór na sinus\npotrojonego kąta:\nsin(3 ⋅2𝑥) -2sin(2𝑥) = 0\n-4 sin3(2𝑥) + 3 sin(2𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0\nsin(2𝑥) [-4 sin2(2𝑥) + 1] = 0\nsin(2𝑥) = 0 ∨ sin2(2𝑥) = 1\n4\nsin(2𝑥) = 0 ∨ sin(2𝑥) = -1\n2 ∨ sin(2𝑥) = 1\n2\n2𝑥= 𝜋𝑘 ∨ 2𝑥= 7𝜋\n6 + 2𝜋𝑘 ∨ 2𝑥= 11𝜋\n6\n+ 2𝜋𝑘 ∨ 2𝑥= 𝜋\n6 + 2𝜋𝑘 ∨ 2𝑥= 5𝜋\n6 + 2𝜋𝑘\n𝑥= 𝜋𝑘\n2 ∨ 𝑥= 7𝜋\n12 + 𝜋𝑘 ∨ 𝑥= 11𝜋\n12 + 𝜋𝑘 ∨ 𝑥= 𝜋\n12 + 𝜋𝑘 ∨ 𝑥= 5𝜋\n12 + 𝜋𝑘\ngdzie 𝑘∈ℤ.\nRozwiązaniami równania sin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 są wszystkie liczby postaci:\n𝜋𝑘\n2 , 𝜋\n12 + 𝜋𝑘, 5𝜋\n12 + 𝜋𝑘, 7𝜋\n12 + 𝜋𝑘 oraz 11𝜋\n12 + 𝜋𝑘, gdzie 𝑘∈ℤ.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/matematyka-2026-maj-matura-stara-rozszerzona/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Matematyka · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"Matematyka","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 10. (0-4)<br>Rozwiąż równanie<br>sin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0</p>\n<p>EMAP-R0_100</p>\n<p>EMAP-R0_100</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 10. (0-4)<br>Wymaganie ogólne<br>Wymaganie szczegółowe<br>IV. Użycie i tworzenie strategii.<br>Zdający:<br>6.6R) rozwiązuje równania i nierówności<br>trygonometryczne […].<br>Zasady oceniania<br>4 pkt - zastosowanie poprawnej metody i poprawny wynik, np.: 𝜋𝑘<br>2 oraz -𝜋<br>12 + 𝜋𝑘<br>2 oraz<br>𝜋<br>12 + 𝜋𝑘<br>2 , gdzie 𝑘∈ℤ.<br>3 pkt - przekształcenie równania do postaci alternatywy równań trygonometrycznych<br>i rozwiązanie jednego z równań tej alternatywy, np.:<br>(sin(2𝑥) = 0 lub cos2(2𝑥) = 3<br>4 ) oraz<br>𝑥= 𝜋𝑘<br>2 (rozwiązania równania sin(2𝑥) = 0)<br>(sin(2𝑥) = 0 lub cos(2𝑥) = -<br>√3<br>2 lub cos(2𝑥) =<br>√3<br>2 ) oraz<br>𝑥= -5𝜋<br>12 + 𝜋𝑘 oraz 𝑥= 5𝜋<br>12 + 𝜋𝑘 (rozwiązania równania cos(2𝑥) = -<br>√3<br>2 )<br>(sin(2𝑥) = 0 lub cos(4𝑥) = 1<br>2 ) oraz<br>𝑥= -𝜋<br>12 + 𝜋𝑘<br>2 oraz 𝑥= 𝜋<br>12 + 𝜋𝑘<br>2 (rozwiązania równania cos(4𝑥) = 1<br>2)<br>(sin(2𝑥) = 0 lub sin(2𝑥) = -1<br>2 lub sin(2𝑥) = 1<br>2 ) oraz<br>𝑥= -𝜋<br>12 + 𝜋𝑘 oraz 𝑥= -5𝜋<br>12 + 𝜋𝑘 (rozwiązania równania sin(2𝑥) = -1<br>2),<br>gdzie 𝑘∈ℤ.<br>2 pkt - przekształcenie równania do postaci alternatywy równań trygonometrycznych, np.:<br>sin(2𝑥) = 0 lub cos2(2𝑥) = 3<br>4 ,<br>sin(2𝑥) = 0 lub cos(2𝑥) = -<br>√3<br>2 lub cos(2𝑥) =<br>√3<br>2 ,<br>sin(2𝑥) = 0 lub 2 cos(4𝑥) -1 = 0,<br>sin(2𝑥) = 0 lub 4 sin2(2𝑥) -1 = 0.<br>1 pkt - zastosowanie wzoru na sinus sumy i przekształcenie równania do postaci<br>sin(4𝑥) cos(2𝑥) + cos(4𝑥) sin(2𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 (dla sposobu I)<br>ALBO</p>\n<ul><li>zastosowanie wzoru na różnicę sinusów i przekształcenie równania do postaci</li></ul>\n<p>2 cos(4𝑥) sin(2𝑥) -sin(2𝑥) = 0 (dla sposobu II),<br>ALBO</p>\n<ul><li>zastosowanie wzoru na sinus potrojonego kąta i przekształcenie równania do postaci</li></ul>\n<p>-4 sin3(2𝑥) + 3 sin(2𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 (dla sposobu III).<br>0 pkt - rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.<br>Uwagi:</p>\n<ol><li>a) Jeżeli zdający popełni błędy, które nie są rachunkowe, nie zrealizuje wymagań</li></ol>\n<p>z kryterium za 1 punkt, przekształci równanie do postaci sin(2𝑥) ⋅𝑓(𝑥) = 0, to może<br>otrzymać co najwyżej 1 punkt za całe rozwiązanie (za rozwiązanie równania<br>sin(2𝑥) = 0).<br>b) Jeżeli zdający zrealizuje wymagania z kryterium za 1 punkt, a następnie popełni błędy,<br>które nie są rachunkowe, przekształci równanie do postaci sin(2𝑥) ⋅𝑓(𝑥) = 0<br>i rozwiąże równanie sin(2𝑥) = 0, to otrzymuje 2 punkty za całe rozwiązanie.</p>\n<ol><li>Jeżeli zdający popełni tylko błędy rachunkowe i przekształci równanie do postaci</li></ol>\n<p>sin(2𝑥) ⋅𝑓(𝑥) = 0, gdzie funkcja trygonometryczna 𝑓 nie ma miejsc zerowych lub<br>równanie trygonometryczne 𝑓(𝑥) = 0 ma jedną serię rozwiązań w zbiorze liczb<br>rzeczywistych, oraz rozwiąże równanie sin(2𝑥) = 0, otrzymując 𝑥= 𝜋𝑘<br>2 , to może<br>otrzymać co najwyżej 2 punkty za całe rozwiązanie, o ile nie nabył praw do innej<br>punktacji.</p>\n<ol><li>Jeżeli zdający przyjmie 𝑢= 2𝑥 i rozwiąże równanie sin(3𝑢) -2 sin 𝑢= 0 (lub</li></ol>\n<p>równanie -4 sin3 𝑢+ 3 sin 𝑢-2 sin 𝑢= 0) i na tym zakończy lub dalej popełni błędy, to<br>otrzymuje 3 punkty.<br>Przykładowe pełne rozwiązania<br>Sposób I (poprzez sinus sumy)<br>Przekształcamy równanie sin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 równoważnie, stosując wzór na sinus<br>sumy kątów i cosinus podwojonego kąta:<br>sin(4𝑥+ 2𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0<br>sin(4𝑥) cos(2𝑥) + cos(4𝑥) sin(2𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0<br>2 sin(2𝑥) cos2(2𝑥) + [2 cos2(2𝑥) -1] sin(2𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0<br>sin(2𝑥) [4 cos2(2𝑥) -3] = 0<br>sin(2𝑥) = 0 ∨ cos2(2𝑥) = 3<br>4<br>sin(2𝑥) = 0 ∨ cos(2𝑥) = -√3<br>2 ∨ cos(2𝑥) = √3<br>2<br>Rozwiązujemy równanie sin(2𝑥) = 0:<br>2𝑥= 𝜋𝑘<br>𝑥= 𝜋𝑘<br>2<br>gdzie 𝑘∈ℤ.<br>Rozwiązujemy równanie cos(2𝑥) = -<br>√3<br>2 :<br>2𝑥= 5𝜋<br>6 + 2𝜋𝑘 ∨ 2𝑥= -5𝜋<br>6 + 2𝜋𝑘<br>Zasady oceniania rozwiązań zadań<br>𝑥= 5𝜋<br>12 + 𝜋𝑘 ∨ 𝑥= -5𝜋<br>12 + 𝜋𝑘<br>gdzie 𝑘∈ℤ.<br>Rozwiązujemy równanie cos(2𝑥) =<br>√3<br>2 :<br>2𝑥= 𝜋<br>6 + 2𝜋𝑘 ∨ 2𝑥= -𝜋<br>6 + 2𝜋𝑘<br>𝑥= 𝜋<br>12 + 𝜋𝑘 ∨ 𝑥= -𝜋<br>12 + 𝜋𝑘<br>gdzie 𝑘∈ℤ.<br>Rozwiązaniami równania sin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 są wszystkie liczby postaci:<br>𝜋𝑘<br>2 , -5𝜋<br>12 + 𝜋𝑘, 5𝜋<br>12 + 𝜋𝑘, -𝜋<br>12 + 𝜋𝑘 oraz 𝜋<br>12 + 𝜋𝑘, gdzie 𝑘∈ℤ.<br>Sposób II (poprzez różnicę sinusów)<br>Przekształcamy równanie sin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 równoważnie, stosując wzór na różnicę<br>sinusów:<br>sin(6𝑥) -sin(2𝑥) -sin(2𝑥) = 0<br>2 cos (6𝑥+ 2𝑥<br>2<br>) sin (6𝑥-2𝑥<br>2<br>) -sin(2𝑥) = 0<br>2 cos(4𝑥) sin(2𝑥) -sin(2𝑥) = 0<br>sin(2𝑥) [2 cos(4𝑥) -1] = 0<br>sin(2𝑥) = 0 ∨ cos(4𝑥) = 1<br>2<br>2𝑥= 𝜋𝑘 ∨ 4𝑥= 𝜋<br>3 + 2𝜋𝑘 ∨ 4𝑥= -𝜋<br>3 + 2𝜋𝑘<br>𝑥= 𝜋𝑘<br>2 ∨ 𝑥= 𝜋<br>12 + 𝜋𝑘<br>2 ∨ 𝑥= -𝜋<br>12 + 𝜋𝑘<br>2<br>gdzie 𝑘∈ℤ.<br>Rozwiązaniami równania sin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 są wszystkie liczby postaci:<br>𝜋𝑘<br>2 , -𝜋<br>12 + 𝜋𝑘<br>2 oraz 𝜋<br>12 + 𝜋𝑘<br>2 , gdzie 𝑘∈ℤ.<br>Sposób III (poprzez sinus potrojonego kąta)<br>Przekształcamy równanie sin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 równoważnie, stosując wzór na sinus<br>potrojonego kąta:<br>sin(3 ⋅2𝑥) -2sin(2𝑥) = 0<br>-4 sin3(2𝑥) + 3 sin(2𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0<br>sin(2𝑥) [-4 sin2(2𝑥) + 1] = 0<br>sin(2𝑥) = 0 ∨ sin2(2𝑥) = 1<br>4<br>sin(2𝑥) = 0 ∨ sin(2𝑥) = -1<br>2 ∨ sin(2𝑥) = 1<br>2<br>2𝑥= 𝜋𝑘 ∨ 2𝑥= 7𝜋<br>6 + 2𝜋𝑘 ∨ 2𝑥= 11𝜋<br>6</p>\n<ul><li>2𝜋𝑘 ∨ 2𝑥= 𝜋</li></ul>\n<p>6 + 2𝜋𝑘 ∨ 2𝑥= 5𝜋<br>6 + 2𝜋𝑘<br>𝑥= 𝜋𝑘<br>2 ∨ 𝑥= 7𝜋<br>12 + 𝜋𝑘 ∨ 𝑥= 11𝜋<br>12 + 𝜋𝑘 ∨ 𝑥= 𝜋<br>12 + 𝜋𝑘 ∨ 𝑥= 5𝜋<br>12 + 𝜋𝑘<br>gdzie 𝑘∈ℤ.<br>Rozwiązaniami równania sin(6𝑥) -2 sin(2𝑥) = 0 są wszystkie liczby postaci:<br>𝜋𝑘<br>2 , 𝜋<br>12 + 𝜋𝑘, 5𝜋<br>12 + 𝜋𝑘, 7𝜋<br>12 + 𝜋𝑘 oraz 11𝜋<br>12 + 𝜋𝑘, gdzie 𝑘∈ℤ.<br>Zasady oceniania rozwiązań zadań</p>","solutions":[]}