{"id":"maturazai-bialoruski-bia-pr-2018-05/zad/8","paper_id":"maturazai-bialoruski-bia-pr-2018-05","number":"8","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-bialoruski","category":"matura","year":2018,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie odnosi sie do tekstu Jurija Babicza ,,Лексіка з нацыянальна-культурным кампанентам у сучасным публіцыстычным дыскурсе\" (zadania 7.-10.).\n\nНапішы план тэксту ў трох пунктах.\n1\n2\n3","answer":null,"answer_text":null,"solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Plan tekstu w trzech punktach:**\n1. Роля перыядычнага друку ў грамадстве. (Rola prasy periodycznej w spoleczenstwie)\n2. Падыходы да вывучэння мовы. (Podejscia do badan nad jezykiem)\n3. Лінгваэкалогія беларускай мовы. (Lingwoekologia jezyka bialoruskiego)\n\n## Sposob 1 - analiza struktury tekstu\nTekst Jurija Babicza sklada sie z kilku logicznych czesci:\n\n**Czesc 1 (akapit 1):** Autor opisuje, jaka role pelni prasa periodyczna w spoleczenstwie: nie tylko informuje, ale tez \"retranspluje\" idee kulturowe. Wymieniane sa konkretne gazety bialoruskie (Zviazda, Nasha Niva). To naturalny poczatek - wprowadzenie tematu.\n\n**Czesc 2 (akapity 2-3):** Autor omawia zmiane podejscia do badan nad jezykiem - od mikrolinguistyki (jezyk jako zamkniety system) do makrolinguistyki (jezyk w kontekscie spolecznym). Wprowadza tez definicje puryzmu.\n\n**Czesc 3 (akapity 4-5):** Autor mowi o lingwoekologii jezyka bialoruskiego, roli prasy w zachowaniu oryginalnej leksyki bialoruskiej, oraz podaje przyklad: лякарня vs бальніца.\n\n## Sposob 2 - technika tworzenia planu tekstu\nPlan tekstu powinien:\n- zawierac 3 punkty odpowiadajace trzem glownym czesciom\n- byc zredagowany w formie tytulow/naglowkow (nie zdan pelnych)\n- odzwierciedlac logiczny porzadek myslenia autora\n- byc napisany po bialorusku\n\nDozwolone warianty:\n- pkt 1: \"Роля прэсы ў трансляцыі культурных ідэй\" lub podobny\n- pkt 2: \"Мікра- і макралінгвістыка\" lub \"Падыходы навукоўцаў да вывучэння мовы\"\n- pkt 3: \"Ахова беларускай мовы\" lub \"Роля прэсы ў захаванні беларускай лексікі\"\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 8, max 2 pkt):\n> - **2 pkt** - za poprawne podanie trzech punktow planu (wszystkie trzy odzwierciedlaja tresc tekstu)\n> - **1 pkt** - za poprawne podanie dwoch punktow planu\n> - **0 pkt** - odpowiedz niepelna lub bledna albo brak odpowiedzi\n> - **Akceptowane warianty:** plan moze byc sformulowany roznymi slowami, wazne by odzwierciedlal tresc tekstu\n\nCo zapamietac? Plan pisemy jako tytuLy - krotkie frazy, nie pelne zdania. Trzy punkty = trzy glowne czeSci tekstu. Kazdy punkt powinien obejmowac jeden temat (prasa, lingwistyka, ekologia jezyka).","image":null,"solution_image":null,"topics":null,"page_from":null,"source":"maturazai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"maturazai","text_source":"maturazai","source_label":"Jezyk bialoruski · Matura · maj 2018 (podstawowa)","subject_label":"jezyk-bialoruski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie odnosi sie do tekstu Jurija Babicza ,,Лексіка з нацыянальна-культурным кампанентам у сучасным публіцыстычным дыскурсе&quot; (zadania 7.-10.).</p>\n<p>Напішы план тэксту ў трох пунктах.<br>1<br>2<br>3</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedz</h4>\n<p><strong>Plan tekstu w trzech punktach:</strong></p>\n<ol><li>Роля перыядычнага друку ў грамадстве. (Rola prasy periodycznej w spoleczenstwie)</li><li>Падыходы да вывучэння мовы. (Podejscia do badan nad jezykiem)</li><li>Лінгваэкалогія беларускай мовы. (Lingwoekologia jezyka bialoruskiego)</li></ol>\n<h4>Sposob 1 - analiza struktury tekstu</h4>\n<p>Tekst Jurija Babicza sklada sie z kilku logicznych czesci:</p>\n<p><strong>Czesc 1 (akapit 1):</strong> Autor opisuje, jaka role pelni prasa periodyczna w spoleczenstwie: nie tylko informuje, ale tez &quot;retranspluje&quot; idee kulturowe. Wymieniane sa konkretne gazety bialoruskie (Zviazda, Nasha Niva). To naturalny poczatek - wprowadzenie tematu.</p>\n<p><strong>Czesc 2 (akapity 2-3):</strong> Autor omawia zmiane podejscia do badan nad jezykiem - od mikrolinguistyki (jezyk jako zamkniety system) do makrolinguistyki (jezyk w kontekscie spolecznym). Wprowadza tez definicje puryzmu.</p>\n<p><strong>Czesc 3 (akapity 4-5):</strong> Autor mowi o lingwoekologii jezyka bialoruskiego, roli prasy w zachowaniu oryginalnej leksyki bialoruskiej, oraz podaje przyklad: лякарня vs бальніца.</p>\n<h4>Sposob 2 - technika tworzenia planu tekstu</h4>\n<p>Plan tekstu powinien:</p>\n<ul><li>zawierac 3 punkty odpowiadajace trzem glownym czesciom</li><li>byc zredagowany w formie tytulow/naglowkow (nie zdan pelnych)</li><li>odzwierciedlac logiczny porzadek myslenia autora</li><li>byc napisany po bialorusku</li></ul>\n<p>Dozwolone warianty:</p>\n<ul><li>pkt 1: &quot;Роля прэсы ў трансляцыі культурных ідэй&quot; lub podobny</li><li>pkt 2: &quot;Мікра- і макралінгвістыка&quot; lub &quot;Падыходы навукоўцаў да вывучэння мовы&quot;</li><li>pkt 3: &quot;Ахова беларускай мовы&quot; lub &quot;Роля прэсы ў захаванні беларускай лексікі&quot;</li></ul>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE (zad. 8, max 2 pkt):<br>- <strong>2 pkt</strong> - za poprawne podanie trzech punktow planu (wszystkie trzy odzwierciedlaja tresc tekstu)<br>- <strong>1 pkt</strong> - za poprawne podanie dwoch punktow planu<br>- <strong>0 pkt</strong> - odpowiedz niepelna lub bledna albo brak odpowiedzi<br>- <strong>Akceptowane warianty:</strong> plan moze byc sformulowany roznymi slowami, wazne by odzwierciedlal tresc tekstu</blockquote>\n<p>Co zapamietac? Plan pisemy jako tytuLy - krotkie frazy, nie pelne zdania. Trzy punkty = trzy glowne czeSci tekstu. Kazdy punkt powinien obejmowac jeden temat (prasa, lingwistyka, ekologia jezyka).</p>"}]}