{"id":"maturazai-bialoruski-bia-pr-2019-05/zad/10","paper_id":"maturazai-bialoruski-bia-pr-2019-05","number":"10","points":20,"ptype":"open","subject":"jezyk-bialoruski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10. Wybierz jeden temat i napisz wypracowanie.\n\nTemat 1 (rozprawka) lub Temat 2 (interpretacja utworu poetyckiego). Praca powinna liczyc nie mniej niz 250 slow.\n\nТЭМА 1 - фрагмент:\n\nВасіль Быкаў\nАблава\n(урывак)\n\nІ вось неяк увосень позненька ўвечары прыходзіць Міколка. Стомлены, згаладнелы, у гразкіх ботах, аказваецца, быў на нейкай нарадзе ў раёне. Маці хутчэй міску на стол, ён з'еў трохі і кажа: „Бацька, а давай купляць малатарню. Ёсць такая магчымасць праз патрэбкааперацыю. Грошы можна не разам - у россрочку\". Хведар адказаў не адразу, падумаў. Канешне, яно ж дужа не блага, тая малатарня, ён ужо бачыў такую ў суседняй вёсцы Шаўцы. Летась там тры ці больш гаспадаркі скла́ліся і купілі, казалі, добра малоціць, дужа давольныя былі мужыкі. І лягчэй, чым цапамі, і хутчэй. Але ж Бы чула яго сэрца, чым тое можа абярнуцца. [ ]\nМалатарню прыцягнулі на трэці дзень пасля пакроваў. Памог швагер Тамаш, доўга ладзілі пад павеццю прывад з драўлянымі дышламі і жалезнымі прэнтамі перадачы. Адклаўшы свае камсамольскія справы, памагаў і Міколка, усё ж ён таксама разбіраўся ў сучаснай сялянскай тэхніцы. Урэшце ўсё наладзілі і апробавалі новую машыну. [ ]\nМалацілі талакою, гаспадаркамі дзвюма ці трыма адразу, як калі складалася. Хведар нікому не адмаўляў, мерка́валі як хто хацеў, а плацілі, хто колькі мог. У залежнасці ад намалоту, канешне. Усё па добрай волі, што ж ён які эксплуататар для сваіх сяльчан? Мусіць, ён бы даў малаціць і дарма, але грошы былі патрэбны, усё ж малатарня каштавала не дзешава, і хоць узялі ў крэдыт, але сплачваць трэба было кожны квартал. Да каляд памалацілі ўсе суседзі і некаторая яго радня. Нават прывозілі з суседніх вёсак. Усім малаціў Роўба. [ ]\nЁн пражыў у Нядолішчы яшчэ месяцаў дзесяць. Нярадаснае было тое жыццё, бясхлеб'е і посніца надоўга пасяліліся ў ягонай хаце. Хведар дык яшчэ неяк трываў, сцяўшы зубы, а Ганулька пачала часта плакаць, асабліва ўранку ля печы, як бралася варыць ежу і нешта трэба было ўсыпаць у чыгун, пакласці на патэльню. Для малой Волечкі хадзіла па малако ў вёску да Лёксы ці да Грачыхіных. Тыя ім спачувалі, перажывалі іхнюю бяду, чым маглі памагалі. Мусіць, тады ён сха́дзіў ці да Цыпрукова Зміцера, які трэці год быў вінен яму трыццаць рублёў грошай. Быў вінен з той малацьбы і не аддаваў, і Хведар не мог напомніць яму - было ўсё ж няёмка, бы ён дамагаўся незаконнага. Дарма тады ён паслухаў Ганульку, якая, калі ён сабраўся ўвечары да Зміцера, сказала: „Не ідзі! Хай яны згараць, тыя трыццаць рублёў, калі ён такі чалавек нягодны \". Мусіць, нягодны, нават напэўна так, думаў Хведар, але ж сам трапіў у нявыкрутку, як тут не пойдзеш. Пайшоў і, канечне ж, атрымаў дулю. Не меў грошай Зміцер ці не схацеў аддаць - хто яго ведае; толькі дужа нядобра пагаварылі яны, і Хведар, прыйшоўшы дамоў, зацята маўчаў да ранку. Яно, можа б, і нічога асаблівага, можа б, як і абышлося і без тых грошай, калі б гэты Зміцер не быў у актывістах камбеда. Калі пачалося самае страшнае - раскулачванне, менавіта ён і прапанаваў на пасяджэнні раскулачыць Хведара Роўбу. Як лішэнца і цвёрдапада́тніка. Што ж, яго паслухалі, Хведара выслалі. Правялі класавую барацьбу на вёсцы, а тая трыццатка так і засталася за Зміцерам. Хай карыстаецца на здароўе. Хведару не шкада грошай, толькі яшчэ болей сумна зрабілася ад таго на свеце.\n\nВ. Быкаў, Аблава, [у:] В. Быкаў, Выбраныя творы, Мінск 2004, с. 436-440.\n\nТЭМА 2 - верш:\n\nАлесь Барскі\nБеластоцкі край\n\nМой Беластоцкі край - мая Айчына!\nЗ табою звязаны мой лёс і доля.\nЛюблю лясы твае, люблю даліны,\nКахаю шчыра бацькаўскае поле.\n\nКалышашся ў напевах песні роднай,\nІ мыеш твар у промнях залаці́стых,\nІ толькі тут я поўнасцю свабодны,\nІ толькі тут душой заўсёды чысты.\n\nСямяцічы і Гайнаўка, і Бельск старынны,\nСаколка ціхая, зялёная Дуброва,\nЛюбоў да вас - мая адвечная павіннасць\nІ вернасць матчынай спрадвечнай мове.\n\nШасціць калоссе ў палях шырокіх,\nБурліць крыніца песняю адвечнай,\nЗвініць нядзельны звон з царквы далёкай, -\nНа роднай Беласточчыне я вечны.\n\nЗямля мая, мой беларускі краю,\nНад Нарваю, над Бугам задуменным\nЯ вольны тут, душой адпачываю,\nМой краю вечны, краю незаменны.\n\nА. Барскі, Беластоцкі край, [у:] А. Барскі, Выбраныя творы, Мінск 2011, с. 21.\n\nWybierz jeden temat i napisz wypracowanie.\n\nТэма 1. Ці варта рабіць дабро? Паразважай над праблемай і абгрунтуй свой погляд. Звяртайся да прыведзенага ніжэй фрагмента аповесці Аблава Васіля Быкава, цэлага твора і іншага тэксту культуры. Твая праца павінна налічваць не менш за 250 слоў.\n\nТэма 2. Зрабі аналіз верша. Пастаў інтэрпрэтацыйны тэзіс і абгрунтуй яго. Твая праца павінна налічваць не менш за 250 слоў. (Алесь Барскі, Беластоцкі край)","answer":null,"answer_text":null,"solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Zadanie otwarte - uczen wybiera Temat 1 (rozprawka) lub Temat 2 (interpretacja wiersza). Ponizej wskazowki dla obu tematow.**\n\n## TEMAT 1 - Ці варта рабіць дабро? (rozprawka z odwolaniem do Bykawa \"Ablawa\")\n\n## Sposob 1 - jak napisac rozprawke na 20 punktow\n**Krok 1 - sformuluj stanowisko (kryterium A, max 6 pkt):**\nSformuluj jednoznaczna odpowiedz na pytanie: CZY WARTO CZYNIC DOBRO? Np.: \"Warto czynic dobro, chociaz historia Chwedara Rowby pokazuje, ze dobro bywa nagradzane zloslciwie - jednak to nie zmienia jego wartosci etycznej.\" Albo odwrotnie: \"Czyniac dobro, ryzykujemy zdradzenie nas przez tych, ktorym pomagamy, ale i tak jest to podstawowy obowiazek czlowieka.\" Unikaj stanowisk ambiwalentnych na poczatku - egzaminator musi zobaczyc TEZE.\n\n**Krok 2 - uzasadnij stanowisko (kryterium B, max 12 pkt):**\nOdwolaj sie do:\n(a) FRAGMENTU Ablawa: Chwed'ar Rowba pomaga sasiiadom - oddaje im mlotkarnie za tyle, ile moga zaplacic, a nawet bezplatnie; nie uwaza sie za eksploatatora. Zmicier Cyprukau, ktory jest mu winien 30 rubli z mloki, w kon'cu proponuje go rozkulaczenie - \"класавую барацьбу на вёсце\". Dobro spotyka sie ze zdrada.\n(b) CALOSCI utworu (Ablawa): Chwed'ar przez cale zycie byl czlowiekiem uczciwym, pracowitym, pomagajacym innym. Mimo to zostaje skazany, wypedzony z domu, traci wszystko. Jego tragedia jest ilustracja paradoksu: system totalitarny karze dobrych.\n(c) INNEGO TEKSTU KULTURY - mozna odwolac sie do: Biblii (przypowiesc o Dobrym Samarytaninie), filozofii Kanta (imperatyw kategoryczny: czynic dobro niezaleznie od konsekwencji), innego dziela literatury bialoruskiej.\n\n**Krok 3 - dbaj o kompozycje (kryterium D, max 4 pkt):**\nStruktura: wstp (teza) → argumenty (co najmniej 2) → puenta/podsumowanie. Kazdy akapit = jedna mysl.\n\n**Krok 4 - styl, jezyk, ortografia (kryteria F, G, H):** Pisz jezukiem literackim bialoruskim, unikaj rusycyzmow, dbaj o interpunkcje.\n\n## TEMAT 2 - Analiza wiersza Alesia Barskiego \"Беластоцкі край\"\n\n## Sposob 1 - jak sformulowac teze interpretacyjna i uzasadnic ja\n**Krok 1 - postaw teze interpretacyjna (kryterium A, max 6 pkt):**\nTeza musi ujmowac sens calego wiersza. Przykladowa teza: \"Wiersz 'Беластоцкі край' to wyznanie milosci do malej ojczyzny - Bialostoczyany - jako miejsca, gdzie podmiot liryczny czuje sie w pelni wolny i blisko swoich korzeni oraz jezyka ojczystego.\"\n\n**Krok 2 - uzasadnij teze (kryterium B, max 12 pkt):**\nAnalizuj:\n- Sytuacja liryczna: podmiot liryczny zwraca sie bezposrednio do swojej ojczyzny (\"Мой Беластоцкі край\") - oda, hymn do malej ojczyzny.\n- Motyw wolnosci: \"толькі тут я поўнасцю свабодны\" - wolnosc zwiazana z miejscem urodzenia.\n- Motyw jezyka i tozsamosci: \"вернасць матчынай спрадвечнай мове\" - jezyk bialoruski na Bialostoczyznie to symbol przywiazania do korzeni.\n- Obrazy natury: lasy, doliny, pola ojca (\"бацькаўскае поле\"), kolujace klosy, zrodlo, dzwon niedzielny - konkretne miejsca geograficzne (Siemiatycze, Hajnowka, Bielsko Podlaskie, Sokolka, Dabrowa).\n- Toponimy: autor przywoluje konkretne miejscowosci Podlasia - to zakorzeniony regionalizm.\n- Strofa i rytm: regularnosc strofy (4 wersy, rym okalajacy / naprzemienny) = spokój i stalosc uczucia.\n- Ostatnia strofa: \"Мой краю вечны, краю незаменны\" - ojczyzna jest wieczna i niezasteapiona.\n\n**Krok 3 - kompozycja i styl:**\nJak w temacie 1 - trzeba miec wyrazna strukture: teza interpretacyjna → uzasadnienie z analizy tekstu → wnioski.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> **Klucz CKE (zad. 10, max 20 pkt - wybor Tematu 1 lub 2):**\n>\n> **TEMAT 1 - Rozprawka:**\n> - A. Stanowisko: 0 / 3 / 6 pkt\n> - B. Uzasadnienie: 0 / 4 / 6 / 9 / 12 pkt\n> - C. Poprawnosc rzeczowa: 0 / 1 / 2 pkt\n> - D. Kompozycja: 0 / 2 / 4 pkt\n> - E. Spojnosc lokalna: 0 / 1 / 2 pkt\n> - F. Styl: 0 / 1 / 3 pkt\n> - G. Jezyk: 0 / 2 / 4 pkt\n> - H. Zapis (ortografia + interpunkcja): 0 / 2 / 4 pkt\n>\n> **TEMAT 2 - Interpretacja wiersza:**\n> - A. Koncepcja interpretacyjna: 0 / 2 / 4 / 6 pkt\n> - B. Uzasadnienie tezy: 0 / 4 / 8 / 12 pkt\n> - C-H: jak powyzej\n>\n> **UWAGI:** (1) Jesli A=0 → reszta = 0. (2) Jesli Temat 1: A=3 i B=0 → reszta = 0. (3) Praca ponizej 250 slow: tylko A, B, C.\n\nCo zapamietac? To zadanie warte az 20/50 punktow calego arkusza (czyli 40% wyniku!). Priorytet: wyrazna teza (kryterium A) i bogato uzasadnione argumenty (kryterium B). Bez tezy caly wypracowanie jest za 0 punktow. Odwolanie do Ablawa (Temat 1) musi obejmowac FRAGMENT i CALY UTWR. Temat 2 wymaga analizy JEZYKOWEJ: srodki stylistyczne, budowa strofy, sytuacja liryczna.","image":null,"solution_image":null,"topics":null,"page_from":null,"source":"maturazai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"maturazai","text_source":"maturazai","source_label":"Jezyk bialoruski · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"jezyk-bialoruski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 10. Wybierz jeden temat i napisz wypracowanie.</p>\n<p>Temat 1 (rozprawka) lub Temat 2 (interpretacja utworu poetyckiego). Praca powinna liczyc nie mniej niz 250 slow.</p>\n<p>ТЭМА 1 - фрагмент:</p>\n<p>Васіль Быкаў<br>Аблава<br>(урывак)</p>\n<p>І вось неяк увосень позненька ўвечары прыходзіць Міколка. Стомлены, згаладнелы, у гразкіх ботах, аказваецца, быў на нейкай нарадзе ў раёне. Маці хутчэй міску на стол, ён з&#x27;еў трохі і кажа: „Бацька, а давай купляць малатарню. Ёсць такая магчымасць праз патрэбкааперацыю. Грошы можна не разам - у россрочку&quot;. Хведар адказаў не адразу, падумаў. Канешне, яно ж дужа не блага, тая малатарня, ён ужо бачыў такую ў суседняй вёсцы Шаўцы. Летась там тры ці больш гаспадаркі скла́ліся і купілі, казалі, добра малоціць, дужа давольныя былі мужыкі. І лягчэй, чым цапамі, і хутчэй. Але ж Бы чула яго сэрца, чым тое можа абярнуцца. [ ]<br>Малатарню прыцягнулі на трэці дзень пасля пакроваў. Памог швагер Тамаш, доўга ладзілі пад павеццю прывад з драўлянымі дышламі і жалезнымі прэнтамі перадачы. Адклаўшы свае камсамольскія справы, памагаў і Міколка, усё ж ён таксама разбіраўся ў сучаснай сялянскай тэхніцы. Урэшце ўсё наладзілі і апробавалі новую машыну. [ ]<br>Малацілі талакою, гаспадаркамі дзвюма ці трыма адразу, як калі складалася. Хведар нікому не адмаўляў, мерка́валі як хто хацеў, а плацілі, хто колькі мог. У залежнасці ад намалоту, канешне. Усё па добрай волі, што ж ён які эксплуататар для сваіх сяльчан? Мусіць, ён бы даў малаціць і дарма, але грошы былі патрэбны, усё ж малатарня каштавала не дзешава, і хоць узялі ў крэдыт, але сплачваць трэба было кожны квартал. Да каляд памалацілі ўсе суседзі і некаторая яго радня. Нават прывозілі з суседніх вёсак. Усім малаціў Роўба. [ ]<br>Ён пражыў у Нядолішчы яшчэ месяцаў дзесяць. Нярадаснае было тое жыццё, бясхлеб&#x27;е і посніца надоўга пасяліліся ў ягонай хаце. Хведар дык яшчэ неяк трываў, сцяўшы зубы, а Ганулька пачала часта плакаць, асабліва ўранку ля печы, як бралася варыць ежу і нешта трэба было ўсыпаць у чыгун, пакласці на патэльню. Для малой Волечкі хадзіла па малако ў вёску да Лёксы ці да Грачыхіных. Тыя ім спачувалі, перажывалі іхнюю бяду, чым маглі памагалі. Мусіць, тады ён сха́дзіў ці да Цыпрукова Зміцера, які трэці год быў вінен яму трыццаць рублёў грошай. Быў вінен з той малацьбы і не аддаваў, і Хведар не мог напомніць яму - было ўсё ж няёмка, бы ён дамагаўся незаконнага. Дарма тады ён паслухаў Ганульку, якая, калі ён сабраўся ўвечары да Зміцера, сказала: „Не ідзі! Хай яны згараць, тыя трыццаць рублёў, калі ён такі чалавек нягодны &quot;. Мусіць, нягодны, нават напэўна так, думаў Хведар, але ж сам трапіў у нявыкрутку, як тут не пойдзеш. Пайшоў і, канечне ж, атрымаў дулю. Не меў грошай Зміцер ці не схацеў аддаць - хто яго ведае; толькі дужа нядобра пагаварылі яны, і Хведар, прыйшоўшы дамоў, зацята маўчаў да ранку. Яно, можа б, і нічога асаблівага, можа б, як і абышлося і без тых грошай, калі б гэты Зміцер не быў у актывістах камбеда. Калі пачалося самае страшнае - раскулачванне, менавіта ён і прапанаваў на пасяджэнні раскулачыць Хведара Роўбу. Як лішэнца і цвёрдапада́тніка. Што ж, яго паслухалі, Хведара выслалі. Правялі класавую барацьбу на вёсцы, а тая трыццатка так і засталася за Зміцерам. Хай карыстаецца на здароўе. Хведару не шкада грошай, толькі яшчэ болей сумна зрабілася ад таго на свеце.</p>\n<p>В. Быкаў, Аблава, [у:] В. Быкаў, Выбраныя творы, Мінск 2004, с. 436-440.</p>\n<p>ТЭМА 2 - верш:</p>\n<p>Алесь Барскі<br>Беластоцкі край</p>\n<p>Мой Беластоцкі край - мая Айчына!<br>З табою звязаны мой лёс і доля.<br>Люблю лясы твае, люблю даліны,<br>Кахаю шчыра бацькаўскае поле.</p>\n<p>Калышашся ў напевах песні роднай,<br>І мыеш твар у промнях залаці́стых,<br>І толькі тут я поўнасцю свабодны,<br>І толькі тут душой заўсёды чысты.</p>\n<p>Сямяцічы і Гайнаўка, і Бельск старынны,<br>Саколка ціхая, зялёная Дуброва,<br>Любоў да вас - мая адвечная павіннасць<br>І вернасць матчынай спрадвечнай мове.</p>\n<p>Шасціць калоссе ў палях шырокіх,<br>Бурліць крыніца песняю адвечнай,<br>Звініць нядзельны звон з царквы далёкай, -<br>На роднай Беласточчыне я вечны.</p>\n<p>Зямля мая, мой беларускі краю,<br>Над Нарваю, над Бугам задуменным<br>Я вольны тут, душой адпачываю,<br>Мой краю вечны, краю незаменны.</p>\n<p>А. Барскі, Беластоцкі край, [у:] А. Барскі, Выбраныя творы, Мінск 2011, с. 21.</p>\n<p>Wybierz jeden temat i napisz wypracowanie.</p>\n<p>Тэма 1. Ці варта рабіць дабро? Паразважай над праблемай і абгрунтуй свой погляд. Звяртайся да прыведзенага ніжэй фрагмента аповесці Аблава Васіля Быкава, цэлага твора і іншага тэксту культуры. Твая праца павінна налічваць не менш за 250 слоў.</p>\n<p>Тэма 2. Зрабі аналіз верша. Пастаў інтэрпрэтацыйны тэзіс і абгрунтуй яго. Твая праца павінна налічваць не менш за 250 слоў. (Алесь Барскі, Беластоцкі край)</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedz</h4>\n<p><strong>Zadanie otwarte - uczen wybiera Temat 1 (rozprawka) lub Temat 2 (interpretacja wiersza). Ponizej wskazowki dla obu tematow.</strong></p>\n<h4>TEMAT 1 - Ці варта рабіць дабро? (rozprawka z odwolaniem do Bykawa &quot;Ablawa&quot;)</h4>\n<h4>Sposob 1 - jak napisac rozprawke na 20 punktow</h4>\n<p><strong>Krok 1 - sformuluj stanowisko (kryterium A, max 6 pkt):</strong><br>Sformuluj jednoznaczna odpowiedz na pytanie: CZY WARTO CZYNIC DOBRO? Np.: &quot;Warto czynic dobro, chociaz historia Chwedara Rowby pokazuje, ze dobro bywa nagradzane zloslciwie - jednak to nie zmienia jego wartosci etycznej.&quot; Albo odwrotnie: &quot;Czyniac dobro, ryzykujemy zdradzenie nas przez tych, ktorym pomagamy, ale i tak jest to podstawowy obowiazek czlowieka.&quot; Unikaj stanowisk ambiwalentnych na poczatku - egzaminator musi zobaczyc TEZE.</p>\n<p><strong>Krok 2 - uzasadnij stanowisko (kryterium B, max 12 pkt):</strong><br>Odwolaj sie do:<br>(a) FRAGMENTU Ablawa: Chwed&#x27;ar Rowba pomaga sasiiadom - oddaje im mlotkarnie za tyle, ile moga zaplacic, a nawet bezplatnie; nie uwaza sie za eksploatatora. Zmicier Cyprukau, ktory jest mu winien 30 rubli z mloki, w kon&#x27;cu proponuje go rozkulaczenie - &quot;класавую барацьбу на вёсце&quot;. Dobro spotyka sie ze zdrada.<br>(b) CALOSCI utworu (Ablawa): Chwed&#x27;ar przez cale zycie byl czlowiekiem uczciwym, pracowitym, pomagajacym innym. Mimo to zostaje skazany, wypedzony z domu, traci wszystko. Jego tragedia jest ilustracja paradoksu: system totalitarny karze dobrych.<br>(c) INNEGO TEKSTU KULTURY - mozna odwolac sie do: Biblii (przypowiesc o Dobrym Samarytaninie), filozofii Kanta (imperatyw kategoryczny: czynic dobro niezaleznie od konsekwencji), innego dziela literatury bialoruskiej.</p>\n<p><strong>Krok 3 - dbaj o kompozycje (kryterium D, max 4 pkt):</strong><br>Struktura: wstp (teza) → argumenty (co najmniej 2) → puenta/podsumowanie. Kazdy akapit = jedna mysl.</p>\n<p><strong>Krok 4 - styl, jezyk, ortografia (kryteria F, G, H):</strong> Pisz jezukiem literackim bialoruskim, unikaj rusycyzmow, dbaj o interpunkcje.</p>\n<h4>TEMAT 2 - Analiza wiersza Alesia Barskiego &quot;Беластоцкі край&quot;</h4>\n<h4>Sposob 1 - jak sformulowac teze interpretacyjna i uzasadnic ja</h4>\n<p><strong>Krok 1 - postaw teze interpretacyjna (kryterium A, max 6 pkt):</strong><br>Teza musi ujmowac sens calego wiersza. Przykladowa teza: &quot;Wiersz &#x27;Беластоцкі край&#x27; to wyznanie milosci do malej ojczyzny - Bialostoczyany - jako miejsca, gdzie podmiot liryczny czuje sie w pelni wolny i blisko swoich korzeni oraz jezyka ojczystego.&quot;</p>\n<p><strong>Krok 2 - uzasadnij teze (kryterium B, max 12 pkt):</strong><br>Analizuj:</p>\n<ul><li>Sytuacja liryczna: podmiot liryczny zwraca sie bezposrednio do swojej ojczyzny (&quot;Мой Беластоцкі край&quot;) - oda, hymn do malej ojczyzny.</li><li>Motyw wolnosci: &quot;толькі тут я поўнасцю свабодны&quot; - wolnosc zwiazana z miejscem urodzenia.</li><li>Motyw jezyka i tozsamosci: &quot;вернасць матчынай спрадвечнай мове&quot; - jezyk bialoruski na Bialostoczyznie to symbol przywiazania do korzeni.</li><li>Obrazy natury: lasy, doliny, pola ojca (&quot;бацькаўскае поле&quot;), kolujace klosy, zrodlo, dzwon niedzielny - konkretne miejsca geograficzne (Siemiatycze, Hajnowka, Bielsko Podlaskie, Sokolka, Dabrowa).</li><li>Toponimy: autor przywoluje konkretne miejscowosci Podlasia - to zakorzeniony regionalizm.</li><li>Strofa i rytm: regularnosc strofy (4 wersy, rym okalajacy / naprzemienny) = spokój i stalosc uczucia.</li><li>Ostatnia strofa: &quot;Мой краю вечны, краю незаменны&quot; - ojczyzna jest wieczna i niezasteapiona.</li></ul>\n<p><strong>Krok 3 - kompozycja i styl:</strong><br>Jak w temacie 1 - trzeba miec wyrazna strukture: teza interpretacyjna → uzasadnienie z analizy tekstu → wnioski.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote><strong>Klucz CKE (zad. 10, max 20 pkt - wybor Tematu 1 lub 2):</strong><br><br><strong>TEMAT 1 - Rozprawka:</strong><br>- A. Stanowisko: 0 / 3 / 6 pkt<br>- B. Uzasadnienie: 0 / 4 / 6 / 9 / 12 pkt<br>- C. Poprawnosc rzeczowa: 0 / 1 / 2 pkt<br>- D. Kompozycja: 0 / 2 / 4 pkt<br>- E. Spojnosc lokalna: 0 / 1 / 2 pkt<br>- F. Styl: 0 / 1 / 3 pkt<br>- G. Jezyk: 0 / 2 / 4 pkt<br>- H. Zapis (ortografia + interpunkcja): 0 / 2 / 4 pkt<br><br><strong>TEMAT 2 - Interpretacja wiersza:</strong><br>- A. Koncepcja interpretacyjna: 0 / 2 / 4 / 6 pkt<br>- B. Uzasadnienie tezy: 0 / 4 / 8 / 12 pkt<br>- C-H: jak powyzej<br><br><strong>UWAGI:</strong> (1) Jesli A=0 → reszta = 0. (2) Jesli Temat 1: A=3 i B=0 → reszta = 0. (3) Praca ponizej 250 slow: tylko A, B, C.</blockquote>\n<p>Co zapamietac? To zadanie warte az 20/50 punktow calego arkusza (czyli 40% wyniku!). Priorytet: wyrazna teza (kryterium A) i bogato uzasadnione argumenty (kryterium B). Bez tezy caly wypracowanie jest za 0 punktow. Odwolanie do Ablawa (Temat 1) musi obejmowac FRAGMENT i CALY UTWR. Temat 2 wymaga analizy JEZYKOWEJ: srodki stylistyczne, budowa strofy, sytuacja liryczna.</p>"}]}