{"id":"maturazai-historia-muzyki-hmu-pr-2018-05/zad/11","paper_id":"maturazai-historia-muzyki-hmu-pr-2018-05","number":"11","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia-muzyki","category":"matura","year":2018,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Jeden z wymienionych poniżej kompozytorów przedstawił w pracy pt. Technique de mon langage musical (Technika mojego języka muzycznego) założenia własnego warsztatu kompozytorskiego, które dotyczą rytmu i systemu tzw. modi o ograniczonej transpozycyjności.\n\nSpośród wymienionych poniżej twórców wybierz i zaznacz nazwisko tego kompozytora, o którym mowa w informacji powyżej.\n\nA. Jean-Baptiste Lully\nB. Jean-Philippe Rameau\nC. Philippe de Vitry\nD. Olivier Messiaen","answer":"D","answer_text":null,"solution":"## Poprawna odpowiedz\n**D - Olivier Messiaen**\n\n## Sposob 1 - analiza historyczna\nDzielo \"Technique de mon langage musical\" (\"Technika mojego jezyka muzycznego\") wydal w 1944 roku **Olivier Messiaen** (1908-1992). Jest to kompletna analityczna wyklodnia wlasnego warsztatu kompozytorskiego, obejmujaca dwa charakterystyczne systemy:\n\n1. **Rytm** - Messiaen stosowal rytmy nieodwracalne (palindromy rytmiczne), wartosci dodane (dodanie minimalnej wartosci nuty), rytmy hinduskie (z decitatala) i greckie.\n\n2. **Modi o ograniczonej transpozycyjnosci** (fr. modes a transpositions limitees) - skale dzielace oktaw na symetryczne segmenty tak, ze po pewnej liczbie poltonów wracamy do tych samych dzwiekow. Messiaen wyroznil 7 modusów (np. modus I = skala calotoowa, modus II = skala oktatoniczna). Mozna je transponowac tylko 2-6 razy (stad \"ograniczone\").\n\nDlaczego nie pozostali:\n- **A) Lully** - XVII w., tworca opery francuskiej, zyl przed era teorii tonalnej jako takiej\n- **B) Rameau** - XVIII w., teoretyk harmoniki dur-moll (\"Traite de l'harmonie\", 1722), NIE modalnosci ograniczonej transpozycyjnosci\n- **C) Philippe de Vitry** - XIV w., przedstawiciel Ars Nova, autor \"Ars Nova\" (ok. 1322), reformator rytmiki modalnej sredniowiecznej\n\n## Sposob 2 - kontekst Messiaena\nMessiaen byl organista w kosciele La Trinite w Paryzu (od 1931), profesorem w Konserwatorium Paryskim, mistrzem wielu kompozytorow (Boulez, Stockhausen, Nono). Jego styl laczy: modalnosc (modi ograniczonej transpozyc.), katolicyzm, swiat ptaków (notacje spiewu ptakow), kolory (synestezja muzyczno-wzrokowa). Arcydziela: \"Kwartet na koniec czasu\" (1941), \"Vingt regards sur l'Enfant-Jesus\", \"Turangalila-Symphonie\".\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 11, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - D (Olivier Messiaen)\n> - **0 pkt** - inna odpowiedz\n\nCo zapamietac? \"Technique de mon langage musical\" (1944) = **Messiaen**. Kluczowe pojecia: modi o ograniczonej transpozycyjnosci + rytmy nieodwracalne.","image":null,"solution_image":null,"topics":null,"page_from":null,"source":"maturazai","answer_source":"maturazai","answer_text_source":null,"solution_source":"maturazai","text_source":"maturazai","source_label":"Historia muzyki · Matura · maj 2018 (rozszerzona)","subject_label":"historia-muzyki","category_label":"Matura","text_html":"<p>Jeden z wymienionych poniżej kompozytorów przedstawił w pracy pt. Technique de mon langage musical (Technika mojego języka muzycznego) założenia własnego warsztatu kompozytorskiego, które dotyczą rytmu i systemu tzw. modi o ograniczonej transpozycyjności.</p>\n<p>Spośród wymienionych poniżej twórców wybierz i zaznacz nazwisko tego kompozytora, o którym mowa w informacji powyżej.</p>\n<p>A. Jean-Baptiste Lully<br>B. Jean-Philippe Rameau<br>C. Philippe de Vitry<br>D. Olivier Messiaen</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedz</h4>\n<p><strong>D - Olivier Messiaen</strong></p>\n<h4>Sposob 1 - analiza historyczna</h4>\n<p>Dzielo &quot;Technique de mon langage musical&quot; (&quot;Technika mojego jezyka muzycznego&quot;) wydal w 1944 roku <strong>Olivier Messiaen</strong> (1908-1992). Jest to kompletna analityczna wyklodnia wlasnego warsztatu kompozytorskiego, obejmujaca dwa charakterystyczne systemy:</p>\n<ol><li><strong>Rytm</strong> - Messiaen stosowal rytmy nieodwracalne (palindromy rytmiczne), wartosci dodane (dodanie minimalnej wartosci nuty), rytmy hinduskie (z decitatala) i greckie.</li></ol>\n<ol><li><strong>Modi o ograniczonej transpozycyjnosci</strong> (fr. modes a transpositions limitees) - skale dzielace oktaw na symetryczne segmenty tak, ze po pewnej liczbie poltonów wracamy do tych samych dzwiekow. Messiaen wyroznil 7 modusów (np. modus I = skala calotoowa, modus II = skala oktatoniczna). Mozna je transponowac tylko 2-6 razy (stad &quot;ograniczone&quot;).</li></ol>\n<p>Dlaczego nie pozostali:</p>\n<ul><li><strong>A) Lully</strong> - XVII w., tworca opery francuskiej, zyl przed era teorii tonalnej jako takiej</li><li><strong>B) Rameau</strong> - XVIII w., teoretyk harmoniki dur-moll (&quot;Traite de l&#x27;harmonie&quot;, 1722), NIE modalnosci ograniczonej transpozycyjnosci</li><li><strong>C) Philippe de Vitry</strong> - XIV w., przedstawiciel Ars Nova, autor &quot;Ars Nova&quot; (ok. 1322), reformator rytmiki modalnej sredniowiecznej</li></ul>\n<h4>Sposob 2 - kontekst Messiaena</h4>\n<p>Messiaen byl organista w kosciele La Trinite w Paryzu (od 1931), profesorem w Konserwatorium Paryskim, mistrzem wielu kompozytorow (Boulez, Stockhausen, Nono). Jego styl laczy: modalnosc (modi ograniczonej transpozyc.), katolicyzm, swiat ptaków (notacje spiewu ptakow), kolory (synestezja muzyczno-wzrokowa). Arcydziela: &quot;Kwartet na koniec czasu&quot; (1941), &quot;Vingt regards sur l&#x27;Enfant-Jesus&quot;, &quot;Turangalila-Symphonie&quot;.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE (zad. 11, max 1 pkt):<br>- <strong>1 pkt</strong> - D (Olivier Messiaen)<br>- <strong>0 pkt</strong> - inna odpowiedz</blockquote>\n<p>Co zapamietac? &quot;Technique de mon langage musical&quot; (1944) = <strong>Messiaen</strong>. Kluczowe pojecia: modi o ograniczonej transpozycyjnosci + rytmy nieodwracalne.</p>"}]}