{"id":"maturazai-historia-muzyki-hmu-pr-2019-05/zad/3.1","paper_id":"maturazai-historia-muzyki-hmu-pr-2019-05","number":"3.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia-muzyki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Historia nowozytnej notacji muzycznej siega IX wieku. Zaprezentowana ilustracja przedstawia jeden z poczatkowych etapow zapisu muzycznego.\nwww.liturgia.pl\n\n(Ilustracja predstavia sredniowieczny zapis nutowy nad lacinskim tekstem: \"Angelis suis mandauit de te ut custodiant te in omnibus uiis tuis in manibus portabunt ne quam offendas\".)\n\nAngelis suis mandauit de te ut custodiant te in omnibus uiis tuis in manibus portabunt ne quam offendas\n\nPodaj nazwe rodzaju notacji muzycznej przedstawionej na ilustracji.\nNazwa notacji:","answer":null,"answer_text":null,"solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Notacja cheironomiczna (lub: notacja neumatyczna)**\n\n## Sposob 1 - analiza historyczna notacji\nIlustracja przedstawia sredniowieczny zapis muzyczny nad tekstem lacinskim (fragment psalmu). Znaki zapisane nad sylabami tekstu to **neumy** (gr. neuma = gest, skinienie). Sa to uproszczone symbole graficzne, ktore wywodza sie z gestow rek dyrygenta (cheironomia - od gr. cheir = reka). Na tym wczesnym etapie neumy:\n- zapisywane byly \"in campo aperto\" (w wolnym polu), bez linii\n- wskazywaly na ogolny kierunek melodii (gore / dol)\n- nie okreslaly precyzyjnie ani wysokosci, ani czasu trwania dzwiekow\n\nTermin **cheironomiczna** nawiazuje do gestow dyrygenckich; termin **neumatyczna** nawiazuje do samych znakow - obie nazwy sa akceptowane.\n\n## Sposob 2 - kontekst historii notacji\nRozwoj notacji sredniowiecznej przebiegal etapowo:\n1. **Notacja cheironomiczna / neumatyczna** (IX-X w.) - neumy bez linii, tylko ogolny zarys melodii\n2. **Notacja diastatyczna** (XI w.) - neumy pisane wyzej/nizej, zaczyna sie odczytywac interwaly\n3. **Notacja na liniach** (Guido z Arezzo, ok. 1025) - system 4 linii, kluczy i nazw solmizacyjnych (ut-re-mi-fa-sol-la)\n4. **Notacja menzuralna** (XIII-XIV w., Franco z Kolonii) - dokladne okreslenie rytmu\n\nZapis na ilustracji odpowiada najwczesniejszemu etapowi - notacji cheironomicznej / neumatycznej.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 3.1, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - \"notacja cheironomiczna\" lub \"notacja neumatyczna\"\n> - **0 pkt** - inna lub bledna odpowiedz\n> - **Akceptowane warianty:** cheironomiczna / neumatyczna (obie formy rownie poprawne)\n\nCo zapamietac? Neumy bez linii = notacja cheironomiczna lub neumatyczna. Nie myl z notacja menzuralna (ta pojawia sie pozniej i precyzuje rytm).","image":null,"solution_image":null,"topics":null,"page_from":null,"source":"maturazai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"maturazai","text_source":"maturazai","source_label":"Historia muzyki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"historia-muzyki","category_label":"Matura","text_html":"<p>Historia nowozytnej notacji muzycznej siega IX wieku. Zaprezentowana ilustracja przedstawia jeden z poczatkowych etapow zapisu muzycznego.<br>www.liturgia.pl</p>\n<p>(Ilustracja predstavia sredniowieczny zapis nutowy nad lacinskim tekstem: &quot;Angelis suis mandauit de te ut custodiant te in omnibus uiis tuis in manibus portabunt ne quam offendas&quot;.)</p>\n<p>Angelis suis mandauit de te ut custodiant te in omnibus uiis tuis in manibus portabunt ne quam offendas</p>\n<p>Podaj nazwe rodzaju notacji muzycznej przedstawionej na ilustracji.<br>Nazwa notacji:</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedz</h4>\n<p><strong>Notacja cheironomiczna (lub: notacja neumatyczna)</strong></p>\n<h4>Sposob 1 - analiza historyczna notacji</h4>\n<p>Ilustracja przedstawia sredniowieczny zapis muzyczny nad tekstem lacinskim (fragment psalmu). Znaki zapisane nad sylabami tekstu to <strong>neumy</strong> (gr. neuma = gest, skinienie). Sa to uproszczone symbole graficzne, ktore wywodza sie z gestow rek dyrygenta (cheironomia - od gr. cheir = reka). Na tym wczesnym etapie neumy:</p>\n<ul><li>zapisywane byly &quot;in campo aperto&quot; (w wolnym polu), bez linii</li><li>wskazywaly na ogolny kierunek melodii (gore / dol)</li><li>nie okreslaly precyzyjnie ani wysokosci, ani czasu trwania dzwiekow</li></ul>\n<p>Termin <strong>cheironomiczna</strong> nawiazuje do gestow dyrygenckich; termin <strong>neumatyczna</strong> nawiazuje do samych znakow - obie nazwy sa akceptowane.</p>\n<h4>Sposob 2 - kontekst historii notacji</h4>\n<p>Rozwoj notacji sredniowiecznej przebiegal etapowo:</p>\n<ol><li><strong>Notacja cheironomiczna / neumatyczna</strong> (IX-X w.) - neumy bez linii, tylko ogolny zarys melodii</li><li><strong>Notacja diastatyczna</strong> (XI w.) - neumy pisane wyzej/nizej, zaczyna sie odczytywac interwaly</li><li><strong>Notacja na liniach</strong> (Guido z Arezzo, ok. 1025) - system 4 linii, kluczy i nazw solmizacyjnych (ut-re-mi-fa-sol-la)</li><li><strong>Notacja menzuralna</strong> (XIII-XIV w., Franco z Kolonii) - dokladne okreslenie rytmu</li></ol>\n<p>Zapis na ilustracji odpowiada najwczesniejszemu etapowi - notacji cheironomicznej / neumatycznej.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE (zad. 3.1, max 1 pkt):<br>- <strong>1 pkt</strong> - &quot;notacja cheironomiczna&quot; lub &quot;notacja neumatyczna&quot;<br>- <strong>0 pkt</strong> - inna lub bledna odpowiedz<br>- <strong>Akceptowane warianty:</strong> cheironomiczna / neumatyczna (obie formy rownie poprawne)</blockquote>\n<p>Co zapamietac? Neumy bez linii = notacja cheironomiczna lub neumatyczna. Nie myl z notacja menzuralna (ta pojawia sie pozniej i precyzuje rytm).</p>"}]}