{"id":"maturazai-kaszubski-mok-r1-1p-152/zad/2.2","paper_id":"maturazai-kaszubski-mok-r1-1p-152","number":"2.2","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-kaszubski","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanié na spòdlim tekstu A. Bradtke, Scynanié kani.\n\nCo sprawiło, że zwëk scynaniô kani przëtrzimôł do dzysdnia? Wëmieni dwie przëczënë.","answer":null,"answer_text":null,"solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Dwie przyczyny przetrwania zwyczaju scynania kani do dzis:**\na) literackie opracowania (teksty folklorystyczne opisujace ten zwyczaj),\nb) teatralnosc / widowiskowosc zwyczaju (inscenizacja, wystawianie na scenie).\n\n## Sposob 1 - analiza tekstu\nAutorka Agnes Bradtke wskazuje w tekscie dwa kluczowe czynniki przetrwania zwyczaju:\n\n1. **Opracowania literackie** - \"Przede wszëtczim zwëk ten przedërchôł dzãka òbrobienióm lëteracczim, jaczé ùrôbióné bëłë przez [ ] fòlklorystów.\"\nPrzekad: \"Przede wszystkim zwyczaj ten przetrwal dzieki opracowaniom literackim, ktore tworzyli folklorysci.\"\n\n2. **Teatralnosc / widowiskowosc** - \"Dzãka swòjim znankóm teatralnym, grôwce teatrowników, bëcémù zdrzadnią (bina) na òdpòwiôdnym môlu ë sposobnym czasu, zwëk przedërchôł.\"\nPrzekad: \"Dzieki swoim cechom teatralnym, grze aktorow, scenie (binie) w odpowiednim miejscu i stosownym czasie, zwyczaj przetrwal.\"\n\n## Sposob 2 - kontekst kulturowy\nScyananie kani to swietojanski zwyczaj kaszubski znany od XIX wieku. Jego przetrwanie mozna rozpatrywac na dwoch poziomach:\n- **Pisemnym** - zapisanie i opisanie zwyczaju przez folklorystow utrwalilo go w pamieci kulturowej.\n- **Widowiskowym** - inscenizacja teatralna sprawia, ze zwyczaj jest atrakcyjny dla widza, zywy i przekazywany pokoleniom.\n\nKluczowe slowa kaszubskie:\n- **przedërchôł** = przetrwal (od \"dërchnac\" = trwac)\n- **òbrobienia** = opracowania\n- **lëteracczé** = literackie\n- **fòlklorystów** = folklorystow\n- **znanczi teatralné** = cechy teatralne\n- **zdrzadnia / bina** = scena\n\nNalezy podac DWIE przyczyny - odpowiedz z jedna przyczyna daje 0 punktow.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 2.2, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - za podanie dwoch przyczyn: (a) literackie/folklorystyczne opracowania i (b) teatralnosc / inscenizacja na scenie\n> - **0 pkt** - odpowiedz z jedna przyczyna, niepelna, bledna lub brak odpowiedzi\n> - **Akceptowane warianty:** mozna odpowiedziec po polsku lub po kaszubsku; wazne sa oba elementy (pisemny i teatralny)\n\nCo zapamietac? Pytanie \"wymien dwie przyczyny\" wymaga dokladnie dwoch odpowiedzi. Jedna nie wystarczy. Szukaj w tekscie slow kluczowych: \"dzieki opracowaniom\" i \"dzieki cechom teatralnym\".","image":null,"solution_image":null,"topics":null,"page_from":null,"source":"maturazai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"maturazai","text_source":"maturazai","source_label":"Jezyk kaszubski · Matura · maj 2015 (rozszerzona)","subject_label":"jezyk-kaszubski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanié na spòdlim tekstu A. Bradtke, Scynanié kani.</p>\n<p>Co sprawiło, że zwëk scynaniô kani przëtrzimôł do dzysdnia? Wëmieni dwie przëczënë.</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedz</h4>\n<p><strong>Dwie przyczyny przetrwania zwyczaju scynania kani do dzis:</strong><br>a) literackie opracowania (teksty folklorystyczne opisujace ten zwyczaj),<br>b) teatralnosc / widowiskowosc zwyczaju (inscenizacja, wystawianie na scenie).</p>\n<h4>Sposob 1 - analiza tekstu</h4>\n<p>Autorka Agnes Bradtke wskazuje w tekscie dwa kluczowe czynniki przetrwania zwyczaju:</p>\n<ol><li><strong>Opracowania literackie</strong> - &quot;Przede wszëtczim zwëk ten przedërchôł dzãka òbrobienióm lëteracczim, jaczé ùrôbióné bëłë przez [ ] fòlklorystów.&quot;</li></ol>\n<p>Przekad: &quot;Przede wszystkim zwyczaj ten przetrwal dzieki opracowaniom literackim, ktore tworzyli folklorysci.&quot;</p>\n<ol><li><strong>Teatralnosc / widowiskowosc</strong> - &quot;Dzãka swòjim znankóm teatralnym, grôwce teatrowników, bëcémù zdrzadnią (bina) na òdpòwiôdnym môlu ë sposobnym czasu, zwëk przedërchôł.&quot;</li></ol>\n<p>Przekad: &quot;Dzieki swoim cechom teatralnym, grze aktorow, scenie (binie) w odpowiednim miejscu i stosownym czasie, zwyczaj przetrwal.&quot;</p>\n<h4>Sposob 2 - kontekst kulturowy</h4>\n<p>Scyananie kani to swietojanski zwyczaj kaszubski znany od XIX wieku. Jego przetrwanie mozna rozpatrywac na dwoch poziomach:</p>\n<ul><li><strong>Pisemnym</strong> - zapisanie i opisanie zwyczaju przez folklorystow utrwalilo go w pamieci kulturowej.</li><li><strong>Widowiskowym</strong> - inscenizacja teatralna sprawia, ze zwyczaj jest atrakcyjny dla widza, zywy i przekazywany pokoleniom.</li></ul>\n<p>Kluczowe slowa kaszubskie:</p>\n<ul><li><strong>przedërchôł</strong> = przetrwal (od &quot;dërchnac&quot; = trwac)</li><li><strong>òbrobienia</strong> = opracowania</li><li><strong>lëteracczé</strong> = literackie</li><li><strong>fòlklorystów</strong> = folklorystow</li><li><strong>znanczi teatralné</strong> = cechy teatralne</li><li><strong>zdrzadnia / bina</strong> = scena</li></ul>\n<p>Nalezy podac DWIE przyczyny - odpowiedz z jedna przyczyna daje 0 punktow.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE (zad. 2.2, max 1 pkt):<br>- <strong>1 pkt</strong> - za podanie dwoch przyczyn: (a) literackie/folklorystyczne opracowania i (b) teatralnosc / inscenizacja na scenie<br>- <strong>0 pkt</strong> - odpowiedz z jedna przyczyna, niepelna, bledna lub brak odpowiedzi<br>- <strong>Akceptowane warianty:</strong> mozna odpowiedziec po polsku lub po kaszubsku; wazne sa oba elementy (pisemny i teatralny)</blockquote>\n<p>Co zapamietac? Pytanie &quot;wymien dwie przyczyny&quot; wymaga dokladnie dwoch odpowiedzi. Jedna nie wystarczy. Szukaj w tekscie slow kluczowych: &quot;dzieki opracowaniom&quot; i &quot;dzieki cechom teatralnym&quot;.</p>"}]}