{"id":"maturazai-lacinski-lac-pr-2017-05/zad/7","paper_id":"maturazai-lacinski-lac-pr-2017-05","number":"7","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-lacinski","category":"matura","year":2017,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Sposrod podanych form czasownikowych wybierz koniunktiwy i wpisz je w odpowiednie miejsce w tabeli.\n\n*captus esset, missus est, declarat, diceret, esse*\n\ncaptus esset, missus est, declarat, diceret, esse\n\nSposrod podanych form czasownikowych wybierz koniunktiwy i wpisz je w odpowiednie miejsce w tabeli.\n\n*captus esset, missus est, declarat, diceret, esse*\n\n| activi | passivi\nimperfecti | |\nplusquamperfecti | |","answer":null,"answer_text":null,"solution":"## Poprawna odpowiedź\n\n**Tabela (koniunktywy z podanego zestawu):**\n\n| | activi | passivi |\n| imperfecti | diceret | - |\n| plusquamperfecti| - | captus esset |\n\n## Sposób 1 - analiza wszystkich pięciu form\n\nPodane formy: *captus esset, missus est, declarat, diceret, esse*\n\n1. **captus esset** - *captus* (participium perf. pass. od *capere*) + *esset* (coniunctivus imperfecti od *esse*) = **coniunctivus plusquamperfecti passivi**, 3. os. sg. Wychwytuję: *esset* = coniunctivus (NIE indicativus *erat*).\n\n2. **missus est** - *missus* (part. perf. pass. od *mittere*) + *est* (indicativus praesentis od *esse*) = **indicativus perfecti passivi**, 3. os. sg. NIE koniunktiw - *est* to indicativus.\n\n3. **declarat** - 3. os. sg. indicativus praesentis activi od *declarare*. NIE koniunktiw - brak morfemu koniunktywalnego.\n\n4. **diceret** - 3. os. sg. **coniunctivus imperfecti activi** od *dicere*. Morfem: temat czasu niedokonanego (-ere → -er-) + końcówka koniunktywa (-et). Rozpoznanie: *dicere* → coniunctivus imperf. act.: *dicerem, diceres, **diceret***.\n\n5. **esse** - infinitivus praesentis activi od *esse*. Nie jest formą osobową - ani indicativus, ani coniunctivus.\n\n→ **Wniosek:** Tylko dwie formy są koniunktyiwami: *diceret* (imperf. act.) i *captus esset* (plusquamperf. pass.).\n\n## Sposób 2 - klucz identyfikacji koniunktywa\n\nJak rozpoznać coniunctivus?\n- Koniunktiw imperfekti activi: temat czasu teraźniejszego + formant *-re-* (I i II konj.) lub *-ere-* (III, IV konj.) + końcówki osobowe: -m, -s, -t, -mus, -tis, -nt.\n- *dic-ere-t* = coniunctivus imperfecti activi, 3. sg.\n- Koniunktiw plusquamperfekti passivi: participium perfecti passivi + *essem/esses/esset/essemus/essetis/essent*.\n- *captus esset* = coniunctivus plusquamperfecti passivi, 3. sg.\n- Odróżnienie od indicativus: *est* (ind.) vs *esset* (conj.); *erat* (ind. imperf.) vs *esset* (conj. imperf.).\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE (zad. 7, max 2 pkt):\n> - **2 pkt** - za dwie poprawne odpowiedzi: *diceret* i *captus esset* wpisane w odpowiednie miejsca tabeli.\n> - **1 pkt** - za jedną poprawną odpowiedź.\n> - **0 pkt** - odpowiedzi błędne lub brak.\n\nCo zapamiętać? *Missus est* (indicativus!) ≠ koniunktiw; *captus esset* to koniunktiw (auxiliare *esset* w trybie łączącym). *Esse* to infinitivus - nie forma osobowa.","image":null,"solution_image":null,"topics":null,"page_from":null,"source":"maturazai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"maturazai","text_source":"maturazai","source_label":"Jezyk lacinski · Matura · maj 2017 (rozszerzona)","subject_label":"jezyk-lacinski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Sposrod podanych form czasownikowych wybierz koniunktiwy i wpisz je w odpowiednie miejsce w tabeli.</p>\n<p><em>captus esset, missus est, declarat, diceret, esse</em></p>\n<p>captus esset, missus est, declarat, diceret, esse</p>\n<p>Sposrod podanych form czasownikowych wybierz koniunktiwy i wpisz je w odpowiednie miejsce w tabeli.</p>\n<p><em>captus esset, missus est, declarat, diceret, esse</em></p>\n<p>| activi | passivi<br>imperfecti | |<br>plusquamperfecti | |</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedź</h4>\n<p><strong>Tabela (koniunktywy z podanego zestawu):</strong></p>\n<p>| | activi | passivi |<br>| imperfecti | diceret | - |<br>| plusquamperfecti| - | captus esset |</p>\n<h4>Sposób 1 - analiza wszystkich pięciu form</h4>\n<p>Podane formy: <em>captus esset, missus est, declarat, diceret, esse</em></p>\n<ol><li><strong>captus esset</strong> - <em>captus</em> (participium perf. pass. od <em>capere</em>) + <em>esset</em> (coniunctivus imperfecti od <em>esse</em>) = <strong>coniunctivus plusquamperfecti passivi</strong>, 3. os. sg. Wychwytuję: <em>esset</em> = coniunctivus (NIE indicativus <em>erat</em>).</li></ol>\n<ol><li><strong>missus est</strong> - <em>missus</em> (part. perf. pass. od <em>mittere</em>) + <em>est</em> (indicativus praesentis od <em>esse</em>) = <strong>indicativus perfecti passivi</strong>, 3. os. sg. NIE koniunktiw - <em>est</em> to indicativus.</li></ol>\n<ol><li><strong>declarat</strong> - 3. os. sg. indicativus praesentis activi od <em>declarare</em>. NIE koniunktiw - brak morfemu koniunktywalnego.</li></ol>\n<ol><li><strong>diceret</strong> - 3. os. sg. <strong>coniunctivus imperfecti activi</strong> od <em>dicere</em>. Morfem: temat czasu niedokonanego (-ere → -er-) + końcówka koniunktywa (-et). Rozpoznanie: <em>dicere</em> → coniunctivus imperf. act.: <em>dicerem, diceres, <strong>diceret</strong></em>.</li></ol>\n<ol><li><strong>esse</strong> - infinitivus praesentis activi od <em>esse</em>. Nie jest formą osobową - ani indicativus, ani coniunctivus.</li></ol>\n<p>→ <strong>Wniosek:</strong> Tylko dwie formy są koniunktyiwami: <em>diceret</em> (imperf. act.) i <em>captus esset</em> (plusquamperf. pass.).</p>\n<h4>Sposób 2 - klucz identyfikacji koniunktywa</h4>\n<p>Jak rozpoznać coniunctivus?</p>\n<ul><li>Koniunktiw imperfekti activi: temat czasu teraźniejszego + formant <em>-re-</em> (I i II konj.) lub <em>-ere-</em> (III, IV konj.) + końcówki osobowe: -m, -s, -t, -mus, -tis, -nt.</li><li><em>dic-ere-t</em> = coniunctivus imperfecti activi, 3. sg.</li><li>Koniunktiw plusquamperfekti passivi: participium perfecti passivi + <em>essem/esses/esset/essemus/essetis/essent</em>.</li><li><em>captus esset</em> = coniunctivus plusquamperfecti passivi, 3. sg.</li><li>Odróżnienie od indicativus: <em>est</em> (ind.) vs <em>esset</em> (conj.); <em>erat</em> (ind. imperf.) vs <em>esset</em> (conj. imperf.).</li></ul>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE (zad. 7, max 2 pkt):<br>- <strong>2 pkt</strong> - za dwie poprawne odpowiedzi: <em>diceret</em> i <em>captus esset</em> wpisane w odpowiednie miejsca tabeli.<br>- <strong>1 pkt</strong> - za jedną poprawną odpowiedź.<br>- <strong>0 pkt</strong> - odpowiedzi błędne lub brak.</blockquote>\n<p>Co zapamiętać? <em>Missus est</em> (indicativus!) ≠ koniunktiw; <em>captus esset</em> to koniunktiw (auxiliare <em>esset</em> w trybie łączącym). <em>Esse</em> to infinitivus - nie forma osobowa.</p>"}]}