{"id":"maturazai-lacinski-lac-pr-2019-05/zad/6","paper_id":"maturazai-lacinski-lac-pr-2019-05","number":"6","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-lacinski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Sposrod wymienionych tytulow (1-6) wybierz i zaznacz tytuly dwoch tragedii Sofoklesa.\n\n1. *Wojna peloponeska*\n2. *Iliada*\n3. *Krol Edyp*\n4. *Wychowanie Cyrusa*\n5. *Teogonia*\n6. *Elektra*","answer":null,"answer_text":null,"solution":"## Poprawna odpowiedź\n\n**3. Król Edyp oraz 6. Elektra**\n\n## Sposób 1 - identyfikacja dzieł i autorów\n\n**Analiza każdego tytułu:**\n\n1. *Wojna peloponeska* - dzieło historyczne **Tukidydesa** (ok. 460-400 p.n.e.), nie tragedii Sofoklesa.\n\n2. *Iliada* - epopeja **Homera** (VIII w. p.n.e.), NIE Sofoklesa.\n\n3. ***Król Edyp*** (*Oedipus Rex* / *Oidipous tyrannos*) - **TAK, Sofokles**. Najsłynniejsza tragedia o Edypie, który nieświadomie zabił ojca i poślubił matkę. Napisana ok. 429 p.n.e. Uważana za arcydzieło tragedii greckiej.\n\n4. *Wychowanie Cyrusa* (*Kyropaideia*) - dzieło **Ksenofonta** (ok. 430-354 p.n.e.), filozoficzno-historyczna powieść o Cyrusie Wielkim, NIE Sofoklesa.\n\n5. *Teogonia* - poemat **Hezjoda** (ok. 700 p.n.e.) o genealogii bogów greckich, NIE Sofoklesa.\n\n6. ***Elektra*** - **TAK, Sofokles**. Tragedia o Elektrze, córce Agamemnona, która razem z bratem Orestesem mści śmierć ojca (zamordowanego przez matkę Klitajmestrę i Ajgistosa). Napisana ok. 410 p.n.e.\n\n→ **Wniosek:** Tragedie Sofoklesa to pozycje **3** (*Król Edyp*) i **6** (*Elektra*).\n\n## Sposób 3 - kontekst kulturowy (Sofokles)\n\n**Sofokles** (ok. 496-406 p.n.e.) - jeden z trzech wielkich tragediografów greckich (obok Ajschylosa i Eurypidesa). Napisał ok. 120 sztuk, z których zachowało się 7 tragedii:\n- *Antygona* (ok. 441 p.n.e.)\n- *Król Edyp* (ok. 429 p.n.e.)\n- *Edyp w Kolonie* (wystawiony pośmiertnie 401 p.n.e.)\n- *Elektra* (ok. 410 p.n.e.)\n- *Ajax*, *Trachinki*, *Filoktet*\n\nSofokles wprowadził trzeciego aktora na scenę i ograniczył rolę chóru.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> **Klucz CKE (zad. 6, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - zaznaczenie pozycji 3 i 6\n> - **0 pkt** - odpowiedź niepełna (tylko jedna), błędna lub brak\n\n**Co zapamiętać?** Tragedie Sofoklesa: *Król Edyp* (3) i *Elektra* (6). *Iliada* to Homer, *Teogonia* to Hezjod, *Wojna peloponeska* to Tukidydes, *Wychowanie Cyrusa* to Ksenofont.","image":null,"solution_image":null,"topics":null,"page_from":null,"source":"maturazai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"maturazai","text_source":"maturazai","source_label":"Jezyk lacinski · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"jezyk-lacinski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Sposrod wymienionych tytulow (1-6) wybierz i zaznacz tytuly dwoch tragedii Sofoklesa.</p>\n<ol><li><em>Wojna peloponeska</em></li><li><em>Iliada</em></li><li><em>Krol Edyp</em></li><li><em>Wychowanie Cyrusa</em></li><li><em>Teogonia</em></li><li><em>Elektra</em></li></ol>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedź</h4>\n<p><strong>3. Król Edyp oraz 6. Elektra</strong></p>\n<h4>Sposób 1 - identyfikacja dzieł i autorów</h4>\n<p><strong>Analiza każdego tytułu:</strong></p>\n<ol><li><em>Wojna peloponeska</em> - dzieło historyczne <strong>Tukidydesa</strong> (ok. 460-400 p.n.e.), nie tragedii Sofoklesa.</li></ol>\n<ol><li><em>Iliada</em> - epopeja <strong>Homera</strong> (VIII w. p.n.e.), NIE Sofoklesa.</li></ol>\n<ol><li><strong><em>Król Edyp</strong></em> (<em>Oedipus Rex</em> / <em>Oidipous tyrannos</em>) - <strong>TAK, Sofokles</strong>. Najsłynniejsza tragedia o Edypie, który nieświadomie zabił ojca i poślubił matkę. Napisana ok. 429 p.n.e. Uważana za arcydzieło tragedii greckiej.</li></ol>\n<ol><li><em>Wychowanie Cyrusa</em> (<em>Kyropaideia</em>) - dzieło <strong>Ksenofonta</strong> (ok. 430-354 p.n.e.), filozoficzno-historyczna powieść o Cyrusie Wielkim, NIE Sofoklesa.</li></ol>\n<ol><li><em>Teogonia</em> - poemat <strong>Hezjoda</strong> (ok. 700 p.n.e.) o genealogii bogów greckich, NIE Sofoklesa.</li></ol>\n<ol><li><strong><em>Elektra</strong></em> - <strong>TAK, Sofokles</strong>. Tragedia o Elektrze, córce Agamemnona, która razem z bratem Orestesem mści śmierć ojca (zamordowanego przez matkę Klitajmestrę i Ajgistosa). Napisana ok. 410 p.n.e.</li></ol>\n<p>→ <strong>Wniosek:</strong> Tragedie Sofoklesa to pozycje <strong>3</strong> (<em>Król Edyp</em>) i <strong>6</strong> (<em>Elektra</em>).</p>\n<h4>Sposób 3 - kontekst kulturowy (Sofokles)</h4>\n<p><strong>Sofokles</strong> (ok. 496-406 p.n.e.) - jeden z trzech wielkich tragediografów greckich (obok Ajschylosa i Eurypidesa). Napisał ok. 120 sztuk, z których zachowało się 7 tragedii:</p>\n<ul><li><em>Antygona</em> (ok. 441 p.n.e.)</li><li><em>Król Edyp</em> (ok. 429 p.n.e.)</li><li><em>Edyp w Kolonie</em> (wystawiony pośmiertnie 401 p.n.e.)</li><li><em>Elektra</em> (ok. 410 p.n.e.)</li><li><em>Ajax</em>, <em>Trachinki</em>, <em>Filoktet</em></li></ul>\n<p>Sofokles wprowadził trzeciego aktora na scenę i ograniczył rolę chóru.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote><strong>Klucz CKE (zad. 6, max 1 pkt):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - zaznaczenie pozycji 3 i 6<br>- <strong>0 pkt</strong> - odpowiedź niepełna (tylko jedna), błędna lub brak</blockquote>\n<p><strong>Co zapamiętać?</strong> Tragedie Sofoklesa: <em>Król Edyp</em> (3) i <em>Elektra</em> (6). <em>Iliada</em> to Homer, <em>Teogonia</em> to Hezjod, <em>Wojna peloponeska</em> to Tukidydes, <em>Wychowanie Cyrusa</em> to Ksenofont.</p>"}]}