{"id":"maturazai-litewski-mol-p1-1p-152/zad/2.2","paper_id":"maturazai-litewski-mol-p1-1p-152","number":"2.2","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-litewski","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie odnosi sie do tekstu wystapienia Prezydent Dalii Grybauskaitė (zad. 2), w szczegolnosci do 2. akapitu.\n\n2.2 uzduotis (0-1)\nSuraskite antroje pastraipoje informaciją, išsakytą perkeltine prasme. Pacituokite sakinį.","answer":null,"answer_text":null,"solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Zdanie z sensem przeniesionym (perkeltine prasme): \"Per trejus metus teisėjų mantijos jau nuvilktos tuzinui teisėjo vardo nevertų asmenų.\"**\n\n## Sposob 1 - identyfikacja sensu przeniesionegio (perkeltinė prasmė)\nKrok po kroku:\n1. \"Perkeltinė prasmė\" to sens przenosny, metaforyczny - gdy slowa nie opisuja rzeczywistosci dosłownie, lecz przenosnie.\n2. W 2. akapicie szukamy zdania, gdzie cos opisanego przenosnie opisuje zdarzenie faktyczne.\n3. Zdanie: \"Per trejus metus teisėjų mantijos jau nuvilktos tuzinui teisėjo vardo nevertų asmenų.\"\nDosłownie: \"W ciagu trzech lat mantie sedziowskie zostaly juz sciagniete z tuzina osob niegodnych tytulu sedziego.\"\n4. \"Mantija nuvilkta\" (mantia sciagnieta) to metafora odwolania ze stanowiska - nikt fizycznie nie sciagal szat sedziowskich; chodzi o pozbawienie funkcji, odwolanie ze stanowiska.\n5. Dzieki tej metaforze informacja o dymisji sedziow jest wyrazona przenosnie, obrazowo i dobitnie.\n\n## Sposob 2 - analiza metafory mantii\nMantia (toga) jest odwiecznym symbolem wladzy sedziowskiej i godnosci sadowej. Jej \"sciagniecie\" to metonimia/metafora: czynnosc symboliczna zastepuje konkretne dzialanie prawne (odwolanie, zwolnienie). Uzycie tej metafory w przemowieniu prezydent nadaje wypowiedzi uroczysty, wrecz teatralny charakter i podkresla wage zdarzenia.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 2.2, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - prawidlowo zacytowane zdanie: \"Per trejus metus teisėjų mantijos jau nuvilktos tuzinui teisėjo vardo nevertų asmenų.\"\n> - **0 pkt** - odpowiedz niepelna lub bledna albo brak odpowiedzi\n\nCo zapamietac? \"Perkeltinė prasmė\" to sens przenosny / metaforyczny. Nalezy odnalezc zdanie, gdzie slowa nie opisuja czynnos fizycznej dosłownie, lecz symbolizuja cos innego - tu sciagniecie mantii = pozbawienie stanowiska sedzia.","image":null,"solution_image":null,"topics":null,"page_from":null,"source":"maturazai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"maturazai","text_source":"maturazai","source_label":"Jezyk litewski · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"jezyk-litewski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie odnosi sie do tekstu wystapienia Prezydent Dalii Grybauskaitė (zad. 2), w szczegolnosci do 2. akapitu.</p>\n<p>2.2 uzduotis (0-1)<br>Suraskite antroje pastraipoje informaciją, išsakytą perkeltine prasme. Pacituokite sakinį.</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedz</h4>\n<p><strong>Zdanie z sensem przeniesionym (perkeltine prasme): &quot;Per trejus metus teisėjų mantijos jau nuvilktos tuzinui teisėjo vardo nevertų asmenų.&quot;</strong></p>\n<h4>Sposob 1 - identyfikacja sensu przeniesionegio (perkeltinė prasmė)</h4>\n<p>Krok po kroku:</p>\n<ol><li>&quot;Perkeltinė prasmė&quot; to sens przenosny, metaforyczny - gdy slowa nie opisuja rzeczywistosci dosłownie, lecz przenosnie.</li><li>W 2. akapicie szukamy zdania, gdzie cos opisanego przenosnie opisuje zdarzenie faktyczne.</li><li>Zdanie: &quot;Per trejus metus teisėjų mantijos jau nuvilktos tuzinui teisėjo vardo nevertų asmenų.&quot;</li></ol>\n<p>Dosłownie: &quot;W ciagu trzech lat mantie sedziowskie zostaly juz sciagniete z tuzina osob niegodnych tytulu sedziego.&quot;</p>\n<ol><li>&quot;Mantija nuvilkta&quot; (mantia sciagnieta) to metafora odwolania ze stanowiska - nikt fizycznie nie sciagal szat sedziowskich; chodzi o pozbawienie funkcji, odwolanie ze stanowiska.</li><li>Dzieki tej metaforze informacja o dymisji sedziow jest wyrazona przenosnie, obrazowo i dobitnie.</li></ol>\n<h4>Sposob 2 - analiza metafory mantii</h4>\n<p>Mantia (toga) jest odwiecznym symbolem wladzy sedziowskiej i godnosci sadowej. Jej &quot;sciagniecie&quot; to metonimia/metafora: czynnosc symboliczna zastepuje konkretne dzialanie prawne (odwolanie, zwolnienie). Uzycie tej metafory w przemowieniu prezydent nadaje wypowiedzi uroczysty, wrecz teatralny charakter i podkresla wage zdarzenia.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE (zad. 2.2, max 1 pkt):<br>- <strong>1 pkt</strong> - prawidlowo zacytowane zdanie: &quot;Per trejus metus teisėjų mantijos jau nuvilktos tuzinui teisėjo vardo nevertų asmenų.&quot;<br>- <strong>0 pkt</strong> - odpowiedz niepelna lub bledna albo brak odpowiedzi</blockquote>\n<p>Co zapamietac? &quot;Perkeltinė prasmė&quot; to sens przenosny / metaforyczny. Nalezy odnalezc zdanie, gdzie slowa nie opisuja czynnos fizycznej dosłownie, lecz symbolizuja cos innego - tu sciagniecie mantii = pozbawienie stanowiska sedzia.</p>"}]}