{"id":"maturazai-ukrainski-ukr-pp-2017-05/zad/2","paper_id":"maturazai-ukrainski-ukr-pp-2017-05","number":"2","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-ukrainski","category":"matura","year":2017,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Bazuje na tekscie Катерина Девдера, Олег Лишега. Поцілунок Елли Фіцджеральд (zadanie 1).\n\nЗавдання 2. (0-1)\nЗапиши по одному синоніму до слів:\n\nвізія -\nспоруджувати -","answer":null,"answer_text":null,"solution":"## Poprawna odpowiedź\n\n**візія** → **бачення** (lub: уявлення, погляд)\n**споруджувати** → **будувати** (lub: зводити, збудовувати)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu ukraińskiego\n\nSłowo **візія** pochodzi z łaciny/języków zachodnich (*visio*). W tekście pojawia się w zdaniu:\n\n> «Його візія не має нічого спільного зі світом голівудських фільмів.»\n\n= \"Jego wizja nie ma nic wspólnego ze światem filmów hollywoodzkich.\"\n\nSynonimy rodzime (питома лексика):\n- **бачення** - najczęściej używany odpowiednik, dosłownie \"widzenie, spojrzenie\"\n- **уявлення** - wyobrażenie, obraz w umyśle\n- **погляд** - pogląd, punkt widzenia\n\nSłowo **споруджувати** (imperfektywne) pochodzi od rdzenia słowiańського *ряд/споруд*. Choć ma rodowód słowiański, w kontekście zadania prosi się o synonim. W tekście:\n\n> «як Джеферс споруджував «Соколину вежу»»\n\n= \"jak Jeffers budował 'Sokoli Wieżę'\"\n\nSynonimy:\n- **будувати** - budować (najpospolitszy, rodzimy)\n- **зводити** - wznosić (bardziej literacki)\n- **збудовувати** - budować (z prefiksem)\n\n→ **Wniosek:** Para synonimów: **бачення** i **будувати** (lub inne akceptowane warianty).\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna / kontekst literacki\n\n**Візія** - rzeczownik rodzaju żeńskiego (відмінювання: візія, візії, візії, візію, візією, візії, візіє). Jest to wyraz zapożyczony (запозичене слово), często stosowany w języku publicystycznym i naukowym. Jego rodzimy odpowiednik **бачення** to rzeczownik nijaki (відмінювання: бачення, бачення, баченню ).\n\n**Споруджувати** - czasownik niedokonany (дієслово недоконаного виду), forma dokonana: **споруди́ти**. Rodziny synonim **будувати** (нд.) / **збудувати** (д.) funkcjonuje we wszystkich rejestrach języka ukraińskiego.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> **Klucz CKE (zad. 2, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - za podanie po jednym synonimie do obu słów.\n> - **0 pkt** - odpowiedź niepełna (synonim tylko do jednego słowa) lub błędna, albo brak odpowiedzi.\n> - **Przykładowe rozwiązanie CKE:** візія - бачення; споруджувати - будувати.\n\n**Co zapamiętać?** W języku ukraińskim istnieje świadoma tendencja do zastępowania zapożyczeń rodzimą leksyką (питома лексика) - jest to ważna cecha językowej kultury ukraińskiej, szczególnie widoczna w stylu publicystycznym i literackim.","image":null,"solution_image":null,"topics":null,"page_from":null,"source":"maturazai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"maturazai","text_source":"maturazai","source_label":"Jezyk ukrainski · Matura · maj 2017 (podstawowa)","subject_label":"jezyk-ukrainski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Bazuje na tekscie Катерина Девдера, Олег Лишега. Поцілунок Елли Фіцджеральд (zadanie 1).</p>\n<p>Завдання 2. (0-1)<br>Запиши по одному синоніму до слів:</p>\n<p>візія -<br>споруджувати -</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedź</h4>\n<p><strong>візія</strong> → <strong>бачення</strong> (lub: уявлення, погляд)<br><strong>споруджувати</strong> → <strong>будувати</strong> (lub: зводити, збудовувати)</p>\n<h4>Sposób 1 - analiza tekstu ukraińskiego</h4>\n<p>Słowo <strong>візія</strong> pochodzi z łaciny/języków zachodnich (<em>visio</em>). W tekście pojawia się w zdaniu:</p>\n<blockquote>«Його візія не має нічого спільного зі світом голівудських фільмів.»</blockquote>\n<p>= &quot;Jego wizja nie ma nic wspólnego ze światem filmów hollywoodzkich.&quot;</p>\n<p>Synonimy rodzime (питома лексика):</p>\n<ul><li><strong>бачення</strong> - najczęściej używany odpowiednik, dosłownie &quot;widzenie, spojrzenie&quot;</li><li><strong>уявлення</strong> - wyobrażenie, obraz w umyśle</li><li><strong>погляд</strong> - pogląd, punkt widzenia</li></ul>\n<p>Słowo <strong>споруджувати</strong> (imperfektywne) pochodzi od rdzenia słowiańського <em>ряд/споруд</em>. Choć ma rodowód słowiański, w kontekście zadania prosi się o synonim. W tekście:</p>\n<blockquote>«як Джеферс споруджував «Соколину вежу»»</blockquote>\n<p>= &quot;jak Jeffers budował &#x27;Sokoli Wieżę&#x27;&quot;</p>\n<p>Synonimy:</p>\n<ul><li><strong>будувати</strong> - budować (najpospolitszy, rodzimy)</li><li><strong>зводити</strong> - wznosić (bardziej literacki)</li><li><strong>збудовувати</strong> - budować (z prefiksem)</li></ul>\n<p>→ <strong>Wniosek:</strong> Para synonimów: <strong>бачення</strong> i <strong>будувати</strong> (lub inne akceptowane warianty).</p>\n<h4>Sposób 2 - analiza gramatyczna / kontekst literacki</h4>\n<p><strong>Візія</strong> - rzeczownik rodzaju żeńskiego (відмінювання: візія, візії, візії, візію, візією, візії, візіє). Jest to wyraz zapożyczony (запозичене слово), często stosowany w języku publicystycznym i naukowym. Jego rodzimy odpowiednik <strong>бачення</strong> to rzeczownik nijaki (відмінювання: бачення, бачення, баченню ).</p>\n<p><strong>Споруджувати</strong> - czasownik niedokonany (дієслово недоконаного виду), forma dokonana: <strong>споруди́ти</strong>. Rodziny synonim <strong>будувати</strong> (нд.) / <strong>збудувати</strong> (д.) funkcjonuje we wszystkich rejestrach języka ukraińskiego.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote><strong>Klucz CKE (zad. 2, max 1 pkt):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - za podanie po jednym synonimie do obu słów.<br>- <strong>0 pkt</strong> - odpowiedź niepełna (synonim tylko do jednego słowa) lub błędna, albo brak odpowiedzi.<br>- <strong>Przykładowe rozwiązanie CKE:</strong> візія - бачення; споруджувати - будувати.</blockquote>\n<p><strong>Co zapamiętać?</strong> W języku ukraińskim istnieje świadoma tendencja do zastępowania zapożyczeń rodzimą leksyką (питома лексика) - jest to ważna cecha językowej kultury ukraińskiej, szczególnie widoczna w stylu publicystycznym i literackim.</p>"}]}