{"id":"maturazai-ukrainski-ukr-pp-2017-05/zad/4","paper_id":"maturazai-ukrainski-ukr-pp-2017-05","number":"4","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-ukrainski","category":"matura","year":2017,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Bazuje na tekscie Катерина Девдера, Олег Лишега. Поцілунок Елли Фіцджеральд (zadanie 1).\n\nЗавдання 4. (0-2)\nа) Від якого вихідного слова утворено прикметник *альтернативний*?\n\nб) Що означає цей прикметник у наведеному тексті?","answer":null,"answer_text":null,"solution":"## Poprawna odpowiedź\n\n**а) Przymiotnik *альтернативний* pochodzi od rzeczownika *альтернатива*.**\n\n**б) W tekście *альтернативний* oznacza inność, oryginalność - eseje i przekłady Oleha Łyszehy jako propozycja odmiennego, niekonwencjonalnego myślenia.**\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu ukraińskiego\n\nW ostatnim zdaniu tekstu:\n\n> «Адже це передовсім пропозиція альтернативного мислення або запрошення у світ »\n\n= \"Bowiem jest to przede wszystkim propozycja alternatywnego myślenia lub zaproszenie do świata \"\n\nAutorka używa słowa «альтернативний» w znaczeniu: myślenie inne niż ogólnie przyjęte, niekonwencjonalne, szukające nowych dróg - odzwierciedlające oryginalność Łyszehy jako pisarza i eseisty.\n\n→ **Wniosek:** Przymiotnik oznacza tu: inny, oryginalny, niekonwencjonalny - jako pozytywna cecha twórczości Łyszehy.\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna / kontekst literacki\n\n**Słowotwórstwo (словотвір):**\n- **альтернатива** (rzeczownik, rodzaj żeński) - zapożyczenie z łac. *alternativa*\n- sufiks **-ний** tworzy przymiotnik jakościowy: **альтернатив-н-ий**\n- Analogicznie: ідея → ідей-н-ий; культура → культур-н-ий; природа → природ-н-ий\n\nJest to typowy mechanizm słowotwórczy w języku ukraińskim: **іменник + суфікс -н- + закінчення прикметника**.\n\n**Odmiana przymiotnika:**\n- альтернативний (м.р.), альтернативна (ж.р.), альтернативне (с.р.)\n- Tu w zdaniu: альтернативного мислення - dopełniacz (родовий відмінок), rodzaj nijaki.\n\n## Sposób 3 - kontekst kulturowy ukraiński\n\nKontekst kulturowy: Oleh Łyseha był poetą eksperymentującym z formą, tłumaczem amerykańskiej poezji transcedentalnej (Thoreau, Jeffers). Autorka recenzji, opisując jego twórczość jako «пропозиція альтернативного мислення», podkreśla, że Łyseha proponował Ukraińcom alternatywny - wobec oficjalnej, sowieckiej kultury - model myślenia o człowieku, naturze i Bogu.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> **Klucz CKE (zad. 4, max 2 pkt):**\n> - **а) 1 pkt** - Прикметник альтернативний утворено від іменника альтернатива. 0 pkt za błędną lub brakującą odpowiedź.\n> - **б) 1 pkt** - za poprawne wyjaśnienie znaczenia: inność, oryginalność esejów i przekładów Łyszehy / propozycja odmiennego myślenia. 0 pkt za błędną lub brakującą odpowiedź.\n\n**Co zapamiętać?** W języku ukraińskim przymiotniki od obcojęzycznych rzeczowników tworzy się regularnie przez dodanie sufiksu **-н-**: альтернатива → альтернативний, аналогія → аналогійний, традиція → традиційний.","image":null,"solution_image":null,"topics":null,"page_from":null,"source":"maturazai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"maturazai","text_source":"maturazai","source_label":"Jezyk ukrainski · Matura · maj 2017 (podstawowa)","subject_label":"jezyk-ukrainski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Bazuje na tekscie Катерина Девдера, Олег Лишега. Поцілунок Елли Фіцджеральд (zadanie 1).</p>\n<p>Завдання 4. (0-2)<br>а) Від якого вихідного слова утворено прикметник <em>альтернативний</em>?</p>\n<p>б) Що означає цей прикметник у наведеному тексті?</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedź</h4>\n<p><strong>а) Przymiotnik <em>альтернативний</em> pochodzi od rzeczownika <em>альтернатива</em>.</strong></p>\n<p><strong>б) W tekście <em>альтернативний</em> oznacza inność, oryginalność - eseje i przekłady Oleha Łyszehy jako propozycja odmiennego, niekonwencjonalnego myślenia.</strong></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza tekstu ukraińskiego</h4>\n<p>W ostatnim zdaniu tekstu:</p>\n<blockquote>«Адже це передовсім пропозиція альтернативного мислення або запрошення у світ »</blockquote>\n<p>= &quot;Bowiem jest to przede wszystkim propozycja alternatywnego myślenia lub zaproszenie do świata &quot;</p>\n<p>Autorka używa słowa «альтернативний» w znaczeniu: myślenie inne niż ogólnie przyjęte, niekonwencjonalne, szukające nowych dróg - odzwierciedlające oryginalność Łyszehy jako pisarza i eseisty.</p>\n<p>→ <strong>Wniosek:</strong> Przymiotnik oznacza tu: inny, oryginalny, niekonwencjonalny - jako pozytywna cecha twórczości Łyszehy.</p>\n<h4>Sposób 2 - analiza gramatyczna / kontekst literacki</h4>\n<p><strong>Słowotwórstwo (словотвір):</strong></p>\n<ul><li><strong>альтернатива</strong> (rzeczownik, rodzaj żeński) - zapożyczenie z łac. <em>alternativa</em></li><li>sufiks <strong>-ний</strong> tworzy przymiotnik jakościowy: <strong>альтернатив-н-ий</strong></li><li>Analogicznie: ідея → ідей-н-ий; культура → культур-н-ий; природа → природ-н-ий</li></ul>\n<p>Jest to typowy mechanizm słowotwórczy w języku ukraińskim: <strong>іменник + суфікс -н- + закінчення прикметника</strong>.</p>\n<p><strong>Odmiana przymiotnika:</strong></p>\n<ul><li>альтернативний (м.р.), альтернативна (ж.р.), альтернативне (с.р.)</li><li>Tu w zdaniu: альтернативного мислення - dopełniacz (родовий відмінок), rodzaj nijaki.</li></ul>\n<h4>Sposób 3 - kontekst kulturowy ukraiński</h4>\n<p>Kontekst kulturowy: Oleh Łyseha był poetą eksperymentującym z formą, tłumaczem amerykańskiej poezji transcedentalnej (Thoreau, Jeffers). Autorka recenzji, opisując jego twórczość jako «пропозиція альтернативного мислення», podkreśla, że Łyseha proponował Ukraińcom alternatywny - wobec oficjalnej, sowieckiej kultury - model myślenia o człowieku, naturze i Bogu.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote><strong>Klucz CKE (zad. 4, max 2 pkt):</strong><br>- <strong>а) 1 pkt</strong> - Прикметник альтернативний утворено від іменника альтернатива. 0 pkt za błędną lub brakującą odpowiedź.<br>- <strong>б) 1 pkt</strong> - za poprawne wyjaśnienie znaczenia: inność, oryginalność esejów i przekładów Łyszehy / propozycja odmiennego myślenia. 0 pkt za błędną lub brakującą odpowiedź.</blockquote>\n<p><strong>Co zapamiętać?</strong> W języku ukraińskim przymiotniki od obcojęzycznych rzeczowników tworzy się regularnie przez dodanie sufiksu <strong>-н-</strong>: альтернатива → альтернативний, аналогія → аналогійний, традиція → традиційний.</p>"}]}