{"id":"maturazai-wloski-wlo-pp-2016-05/zad/9.1","paper_id":"maturazai-wloski-wlo-pp-2016-05","number":"9.1","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-wloski","category":"matura","year":2016,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 9. (0-5)\nW zadaniach 9.1.-9.5. wybierz wyraz, który poprawnie uzupełnia luki w obydwu zdaniach. Zakreśl literę A, B albo C.\n\nMaria si deve una gonna elegante perché oggi ha un esame.\nSe stai male, ti devi a letto.","answer":null,"answer_text":null,"solution":"## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *mettere*\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nDwa zdania z luką:\n1. \"Maria si deve una gonna elegante perché oggi ha un esame.\"\n2. \"Se stai male, ti devi a letto.\"\n\n**Analiza zdanie po zdaniu:**\n\n**Zdanie 1:** \"si deve una gonna elegante\" = musi elegancką spódnicę\n- \"mettersi una gonna\" = założyć spódnicę → **mettere/mettersi** pasuje\n\n**Zdanie 2:** \"ti devi a letto\" = musisz do łóżka\n- \"mettersi a letto\" = położyć się do łóżka (idiom!) → **mettere/mettersi** pasuje\n\nOba zdania łączy \"mettere/mettersi\" → odpowiedź **C**.\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna\n\nEliminacja:\n- **A (stare)**: \"stare una gonna\" = być spódnicą → brak sensu. \"Stare a letto\" = leżeć w łóżku (możliwe), ale nie pasuje do zdania 1\n- **B (vestire)**: \"vestirsi una gonna\" = ubrać spódnicę → w użyciu, ale \"vestirsi a letto\"? = bez sensu\n\nIdiomy z \"mettere/mettersi\":\n- \"mettersi la giacca\" = założyć marynarkę\n- \"mettersi le scarpe\" = założyć buty\n- \"mettersi una gonna\" = założyć spódnicę\n- \"mettersi a letto\" = położyć się do łóżka (idiom!)\n- \"mettersi a ridere\" = zacząć się śmiać\n\n## Sposób 3 - odwołanie do reference gramatycznego\n\n> **Reference - \"Mettersi\" (riflessivo) - idiomy:**\n> \"mettersi + articolo + capo di vestiario\" = zakładać ubranie\n> - \"mi metto la giacca\" = zakładam marynarkę\n> - \"si mette una gonna\" = zakłada spódnicę\n> \"mettersi a letto\" = kłaść się do łóżka (idiom stały)\n> \"mettersi a + infinito\" = zacząć coś robić (mettersi a piangere = zacząć płakać)\n\n## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co\n\n> **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.1, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **C (mettere)**\n> - **0 pkt** - odpowiedź A (stare) lub B (vestire)\n> - Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się zasobem środków językowych.\n\n## Reference gramatyczny\n\n> \"Mettersi\" riflessivo:\n> - + ubranie = zakładać\n> - \"a letto\" = kłaść się do łóżka\n> - \"a + infinito\" = zaczynać (coś robić)\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | stare | \"Stare una gonna\" = bez sensu; \"stare a letto\" = leżeć (już w łóżku), nie kłaść się | Pułapka: \"stare a letto\" poprawne ale znaczy co innego niż \"mettersi a letto\" |\n| B | vestire | \"Vestirsi\" = ubierać się ogólnie; \"vestirsi a letto\" = bez sensu | Pułapka: \"vestirsi una gonna\" brzmi logicznie, ale \"vestirsi a letto\" nie |\n| **C** | **mettere** | **POPRAWNA** | - |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"stare a letto\" (leżeć w łóżku) vs \"mettersi a letto\" (kłaść się do łóżka) - różnica aspektowa! \"stare\" = trwanie w stanie, \"mettersi\" = przejście do stanu. Zdanie \"se stai male, ti devi mettersi a letto\" = jeśli źle się czujesz, musisz się położyć (= przejść do stanu leżenia).\n\n> Uwaga: \"mettersi una gonna\" = zakładać/włożyć spódnicę (jednorazowa czynność). Forma zwrotna \"mettersi\" = założyć NA SIEBIE (mettersi = dosłownie: umieścić na sobie).","image":null,"solution_image":null,"topics":null,"page_from":null,"source":"maturazai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"maturazai","text_source":"maturazai","source_label":"Język włoski · Matura · maj 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język włoski","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 9. (0-5)
W zadaniach 9.1.-9.5. wybierz wyraz, który poprawnie uzupełnia luki w obydwu zdaniach. Zakreśl literę A, B albo C.

\n

Maria si deve una gonna elegante perché oggi ha un esame.
Se stai male, ti devi a letto.

","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"

Poprawna odpowiedź

\n

C - mettere

\n

Sposób 1 - analiza tekstu

\n

Dwa zdania z luką:

\n
  1. "Maria si deve una gonna elegante perché oggi ha un esame."
  2. "Se stai male, ti devi a letto."
\n

Analiza zdanie po zdaniu:

\n

Zdanie 1: "si deve una gonna elegante" = musi elegancką spódnicę

\n\n

Zdanie 2: "ti devi a letto" = musisz do łóżka

\n\n

Oba zdania łączy "mettere/mettersi" → odpowiedź C.

\n

Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna

\n

Eliminacja:

\n\n

Idiomy z "mettere/mettersi":

\n\n

Sposób 3 - odwołanie do reference gramatycznego

\n
Reference - "Mettersi" (riflessivo) - idiomy:
"mettersi + articolo + capo di vestiario" = zakładać ubranie
- "mi metto la giacca" = zakładam marynarkę
- "si mette una gonna" = zakłada spódnicę
"mettersi a letto" = kłaść się do łóżka (idiom stały)
"mettersi a + infinito" = zacząć coś robić (mettersi a piangere = zacząć płakać)
\n

Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

\n
Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.1, max 1 pkt):
- 1 pkt - odpowiedź C (mettere)
- 0 pkt - odpowiedź A (stare) lub B (vestire)
- Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się zasobem środków językowych.
\n

Reference gramatyczny

\n
"Mettersi" riflessivo:
- + ubranie = zakładać
- "a letto" = kłaść się do łóżka
- "a + infinito" = zaczynać (coś robić)
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |
| A | stare | "Stare una gonna" = bez sensu; "stare a letto" = leżeć (już w łóżku), nie kłaść się | Pułapka: "stare a letto" poprawne ale znaczy co innego niż "mettersi a letto" |
| B | vestire | "Vestirsi" = ubierać się ogólnie; "vestirsi a letto" = bez sensu | Pułapka: "vestirsi una gonna" brzmi logicznie, ale "vestirsi a letto" nie |
| C | mettere | POPRAWNA | - |

\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
Uwaga: "stare a letto" (leżeć w łóżku) vs "mettersi a letto" (kłaść się do łóżka) - różnica aspektowa! "stare" = trwanie w stanie, "mettersi" = przejście do stanu. Zdanie "se stai male, ti devi mettersi a letto" = jeśli źle się czujesz, musisz się położyć (= przejść do stanu leżenia).
\n
Uwaga: "mettersi una gonna" = zakładać/włożyć spódnicę (jednorazowa czynność). Forma zwrotna "mettersi" = założyć NA SIEBIE (mettersi = dosłownie: umieścić na sobie).
"}]}