{"id":"maturazai-wloski-wlo-pp-2019-05/zad/5.3","paper_id":"maturazai-wloski-wlo-pp-2019-05","number":"5.3","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-wloski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Tekst 3.\nLA SPEDIZIONE\n\nIl 17 aprile 1524 il navigatore italiano Giovanni da Verrazzano, nato a Greve nei pressi di Firenze in una famiglia povera, entrava con la sua nave nel porto di New York. Il re di Francia Francesco I aveva chiesto al grande navigatore Verrazzano di esplorare il continente americano per trovare un nuovo percorso verso il Pacifico. L'impresa era partita in grande stile. Anche se voluta dal re francese, in realtà non era stata pagata da lui. Lo stesso Verrazzano aveva chiesto un aiuto economico ai mercanti fiorentini che disponevano di grosse somme di denaro.\n\nChi aveva finanziato la spedizione di Giovanni da Verrazzano?","answer":null,"answer_text":null,"solution":"## Poprawna odpowiedź\n**C** - I ricchi cittadini di Firenze (bogaci obywatele Florencji)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu (Tekst 3 - LA SPEDIZIONE)\n\n> \"Lo stesso Verrazzano aveva chiesto un aiuto economico ai mercanti fiorentini che disponevano di grosse somme di denaro.\"\n\n> \"Anche se voluta dal re francese, in realtà non era stata pagata da lui.\"\n\nTekst wyraźnie mówi: król Francji CHCIAŁ wyprawy, ale jej NIE zapłacił. Zapłacili \"mercanti fiorentini\" (kupcy florenccy) - czyli bogaci obywatele Florencji.\n\n→ **Wniosek:** C jest poprawne - florenccy kupcy sfinansowali wyprawę.\n\n## Sposób 2 - eliminacja opcji\n\n- A (\"il re di Francia\") - wykluczone przez \"in realtà non era stata pagata da lui\" (w rzeczywistości nie zapłacił za nią)\n- B (\"Lo stesso Verrazzano\") - Verrazzano prosił kupców o pomoc (\"aveva chiesto un aiuto economico\") - czyli SAM nie miał pieniędzy, zwrócił się do innych\n\n## Sposób 3 - odwołanie do reference gramatycznego\n\n> **Reference - Passato prossimo vs Passato remoto vs Trapassato prossimo:**\n> \"non era stata pagata\" = trapassato prossimo passivo (wypadek przed innym wypadkiem w przeszłości). Oznacza: mimo że wyprawa była zamówiona przez króla, nie była przezeń opłacona.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> **Klucz CKE - zadanie 5.3., max 1 pkt:**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C**\n> - **0 pkt** - A lub B\n\n## Reference gramatyczny\n\n> **Reference - Trapassato prossimo:**\n> Forma: aveva / era + participio passato (np. \"non era stata pagata\")\n> Znaczenie: czynność zakończona PRZED inną czynnością w przeszłości\n> W zdaniu: wyprawa nie była opłacona przez króla (mimo jego zamówienia)\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | Król Francji | \"in realtà non era stata pagata da lui\" - wyraźnie zaprzecza | Król CHCIAŁ wyprawy, ale nie zapłacił |\n| B | Sam Verrazzano | \"aveva chiesto un aiuto economico\" = prosił o pomoc = sam nie miał środków | Mylenie tego, kto prosił o pieniądze z tym, kto zapłacił |\n| **C** | **POPRAWNA** | \"mercanti fiorentini che disponevano di grosse somme\" | - |\n\n## Typowe pułapki\n\n> Uwaga: A jest bardzo mylące - król Franciszek I zlecił wyprawę, ale tekst explicite mówi, że jej nie opłacił. Należy odróżnić \"zamówienie\" od \"finansowania\".\n\n> Uwaga: \"mercanti fiorentini\" = kupcy florenccy = bogaci obywatele Florencji. \"Fiorentini\" od \"Firenze\" (Florencja). C mówi \"i ricchi cittadini di Firenze\" - synonimy.","image":null,"solution_image":null,"topics":null,"page_from":null,"source":"maturazai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"maturazai","text_source":"maturazai","source_label":"Język włoski · Matura · maj 2019 (podstawowa)","subject_label":"Język włoski","category_label":"Matura","text_html":"

Tekst 3.
LA SPEDIZIONE

\n

Il 17 aprile 1524 il navigatore italiano Giovanni da Verrazzano, nato a Greve nei pressi di Firenze in una famiglia povera, entrava con la sua nave nel porto di New York. Il re di Francia Francesco I aveva chiesto al grande navigatore Verrazzano di esplorare il continente americano per trovare un nuovo percorso verso il Pacifico. L'impresa era partita in grande stile. Anche se voluta dal re francese, in realtà non era stata pagata da lui. Lo stesso Verrazzano aveva chiesto un aiuto economico ai mercanti fiorentini che disponevano di grosse somme di denaro.

\n

Chi aveva finanziato la spedizione di Giovanni da Verrazzano?

","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"

Poprawna odpowiedź

\n

C - I ricchi cittadini di Firenze (bogaci obywatele Florencji)

\n

Sposób 1 - analiza tekstu (Tekst 3 - LA SPEDIZIONE)

\n
"Lo stesso Verrazzano aveva chiesto un aiuto economico ai mercanti fiorentini che disponevano di grosse somme di denaro."
\n
"Anche se voluta dal re francese, in realtà non era stata pagata da lui."
\n

Tekst wyraźnie mówi: król Francji CHCIAŁ wyprawy, ale jej NIE zapłacił. Zapłacili "mercanti fiorentini" (kupcy florenccy) - czyli bogaci obywatele Florencji.

\n

→ Wniosek: C jest poprawne - florenccy kupcy sfinansowali wyprawę.

\n

Sposób 2 - eliminacja opcji

\n\n

Sposób 3 - odwołanie do reference gramatycznego

\n
Reference - Passato prossimo vs Passato remoto vs Trapassato prossimo:
"non era stata pagata" = trapassato prossimo passivo (wypadek przed innym wypadkiem w przeszłości). Oznacza: mimo że wyprawa była zamówiona przez króla, nie była przezeń opłacona.
\n

Schemat oceniania CKE

\n
Klucz CKE - zadanie 5.3., max 1 pkt:
- 1 pkt - odpowiedź: C
- 0 pkt - A lub B
\n

Reference gramatyczny

\n
Reference - Trapassato prossimo:
Forma: aveva / era + participio passato (np. "non era stata pagata")
Znaczenie: czynność zakończona PRZED inną czynnością w przeszłości
W zdaniu: wyprawa nie była opłacona przez króla (mimo jego zamówienia)
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |
| A | Król Francji | "in realtà non era stata pagata da lui" - wyraźnie zaprzecza | Król CHCIAŁ wyprawy, ale nie zapłacił |
| B | Sam Verrazzano | "aveva chiesto un aiuto economico" = prosił o pomoc = sam nie miał środków | Mylenie tego, kto prosił o pieniądze z tym, kto zapłacił |
| C | POPRAWNA | "mercanti fiorentini che disponevano di grosse somme" | - |

\n

Typowe pułapki

\n
Uwaga: A jest bardzo mylące - król Franciszek I zlecił wyprawę, ale tekst explicite mówi, że jej nie opłacił. Należy odróżnić "zamówienie" od "finansowania".
\n
Uwaga: "mercanti fiorentini" = kupcy florenccy = bogaci obywatele Florencji. "Fiorentini" od "Firenze" (Florencja). C mówi "i ricchi cittadini di Firenze" - synonimy.
"}]}