{"id":"wos-2011-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/23","paper_id":"wos-2011-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"23","points":6,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"inne","year":2011,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 23. (6 pkt)\nNa podstawie tekstu źródłowego i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\nWojny domowe, głód, AIDS - to niemal jedyne obrazy z Afryki, które możemy zobaczyć\nw telewizji. Dziś Afrykanie są biedniejsi i żyją krócej niż 40 lat temu, u schyłku\nkolonializmu. Dlaczego świat nie ma pomysłu jak pomóc Afryce? [ ]\nDlaczego w Afryce tak źle się dzieje? Istnieje kilka popularnych wariantów odpowiedzi na\nto pytanie.\nPierwszy z nich mówi, że odpowiedzialność ponoszą przede wszystkim Europejczycy,\nktórych dziełem są granice dzisiejszych państw afrykańskich, ich infrastruktura, kształt\ngospodarki i formacja elit. [ ] Spadkiem po kolonializmie są takie kraje jak Togo, wąski\npasek ziemi o szerokości 40 i długości 500 km, w którym żyje kilkanaście różnych grup\netnicznych.\nPołączenia pomiędzy koloniami, zwłaszcza należącymi do różnych krajów, były bardzo\nwątłe. Zakładano plantacje kawy czy kakao oraz budowano kopalnie, ale gospodarka kolonii\ncałkowicie podporządkowana była zapotrzebowaniu metropolii na surowce. [ ]\nTrzeci europejski grzech - być może najcięższy - dotyczył zaniedbania formacji\nmiejscowych elit. [ ] Jeszcze w 1949 r. - kiedy wiadomo było, że dni Imperium Brytyjskiego\nsą już policzone - dziesięcioletni plan rozwoju edukacji w Kenii przewidywał, że docelowo,\nczyli w 1959 r., połowa dzieci miała uczyć się w szkole przez sześć lat, 10 proc. - dziesięć lat,\na do szkoły średniej miało trafiać co setne (czyli mniej więcej 400 młodych Kenijczyków\nrocznie). O uniwersytecie nikt nie wspominał. Kiedy nadchodził czas niepodległości, władze\nkolonialne zwijały flagę, orkiestra wojskowa grała hymn i za gubernatorem do domu wracała\nwiększość białych inżynierów, lekarzy i urzędników. Młodymi krajami nie miał kto rządzić.\nŹródło: A. Leszczyński, Czekając na cud, „Polityka”, nr 38/2004.\nA. Określ, jak - według autora tekstu - zmienił się poziom życia w postkolonialnej Afryce.\nB. Wymień - za autorem tekstu - dwa problemy społeczno-ekonomiczne współczesnej\nAfryki.\nƒ\nƒ\nC. Wskaż, na jaki problem związany z elitami w państwach afrykańskich zwrócił uwagę\nautor tekstu.\nD. Wyjaśnij, dlaczego przebieg granic przyczyniał się do wybuchu wojen domowych\nw państwach afrykańskich.\nE. Podaj nazwę państwa afrykańskiego, w którym do lat 90. XX wieku system\nspołeczno-polityczny oparty był na segregacji rasowej i dominacji ludności białej.\nPoziom podstawowy\n10","answer":"B","answer_text":"23.\nE.\nRepublika Południowej Afryki [RPA]\n1 pkt za poprawną\nodpowiedź\n0-6\nOdpowiedzi i schemat punktowania - poziom podstawowy\n4\nA.\ntendencja wzrostowa [wzrost aprobaty dla budowy\nelektrowni jądrowych]\n1 pkt za poprawną\nodpowiedź\nB.\nczerwiec 2006\n1 pkt za poprawną\nodpowiedź","solution":null,"image":"img/wos-2011-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-23.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Inne · sierpień 2011 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Inne","text_html":"

Zadanie 23. (6 pkt)
Na podstawie tekstu źródłowego i własnej wiedzy wykonaj polecenia.
Wojny domowe, głód, AIDS - to niemal jedyne obrazy z Afryki, które możemy zobaczyć
w telewizji. Dziś Afrykanie są biedniejsi i żyją krócej niż 40 lat temu, u schyłku
kolonializmu. Dlaczego świat nie ma pomysłu jak pomóc Afryce? [ ]
Dlaczego w Afryce tak źle się dzieje? Istnieje kilka popularnych wariantów odpowiedzi na
to pytanie.
Pierwszy z nich mówi, że odpowiedzialność ponoszą przede wszystkim Europejczycy,
których dziełem są granice dzisiejszych państw afrykańskich, ich infrastruktura, kształt
gospodarki i formacja elit. [ ] Spadkiem po kolonializmie są takie kraje jak Togo, wąski
pasek ziemi o szerokości 40 i długości 500 km, w którym żyje kilkanaście różnych grup
etnicznych.
Połączenia pomiędzy koloniami, zwłaszcza należącymi do różnych krajów, były bardzo
wątłe. Zakładano plantacje kawy czy kakao oraz budowano kopalnie, ale gospodarka kolonii
całkowicie podporządkowana była zapotrzebowaniu metropolii na surowce. [ ]
Trzeci europejski grzech - być może najcięższy - dotyczył zaniedbania formacji
miejscowych elit. [ ] Jeszcze w 1949 r. - kiedy wiadomo było, że dni Imperium Brytyjskiego
są już policzone - dziesięcioletni plan rozwoju edukacji w Kenii przewidywał, że docelowo,
czyli w 1959 r., połowa dzieci miała uczyć się w szkole przez sześć lat, 10 proc. - dziesięć lat,
a do szkoły średniej miało trafiać co setne (czyli mniej więcej 400 młodych Kenijczyków
rocznie). O uniwersytecie nikt nie wspominał. Kiedy nadchodził czas niepodległości, władze
kolonialne zwijały flagę, orkiestra wojskowa grała hymn i za gubernatorem do domu wracała
większość białych inżynierów, lekarzy i urzędników. Młodymi krajami nie miał kto rządzić.
Źródło: A. Leszczyński, Czekając na cud, „Polityka”, nr 38/2004.
A. Określ, jak - według autora tekstu - zmienił się poziom życia w postkolonialnej Afryce.
B. Wymień - za autorem tekstu - dwa problemy społeczno-ekonomiczne współczesnej
Afryki.
ƒ
ƒ
C. Wskaż, na jaki problem związany z elitami w państwach afrykańskich zwrócił uwagę
autor tekstu.
D. Wyjaśnij, dlaczego przebieg granic przyczyniał się do wybuchu wojen domowych
w państwach afrykańskich.
E. Podaj nazwę państwa afrykańskiego, w którym do lat 90. XX wieku system
społeczno-polityczny oparty był na segregacji rasowej i dominacji ludności białej.
Poziom podstawowy
10

","answer_text_html":"

23.
E.
Republika Południowej Afryki [RPA]
1 pkt za poprawną
odpowiedź
0-6
Odpowiedzi i schemat punktowania - poziom podstawowy
4
A.
tendencja wzrostowa [wzrost aprobaty dla budowy
elektrowni jądrowych]
1 pkt za poprawną
odpowiedź
B.
czerwiec 2006
1 pkt za poprawną
odpowiedź

","solutions":[]}