{"id":"wos-2016-maj-matura-rozszerzona/zad/8","paper_id":"wos-2016-maj-matura-rozszerzona","number":"8","points":1,"ptype":"true_false","subject":"wos","category":"matura","year":2016,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8. (0-1)\nWykres. Czy widzi Pan(i) zagrożenie nadużyć, czy nawet fałszerstw wyborczych w przypadku:\n• głosowania elektronicznego (przez internet)?\n• głosowania korespondencyjnego?\n• głosowania przez pełnomocnika?\n• głosowania w domu, gdy członkowie komisji wyborczej przychodzą z przenośną urną\nwyborczą?\nw praktyce nie ma takiego zagrożenia\nopinia ambiwalentna\ntakie zagrożenie jest bardzo realne\ntrudno powiedzieć\nNa podstawie: Polacy o proponowanych zmianach w prawie wyborczym, Komunikat z badań CBOS BS/65/2014.\nNa podstawie danych z wykresu oceń, czy poniższe informacje są prawdziwe. Zaznacz P,\njeśli informacja jest prawdziwa, albo F - jeśli jest fałszywa.\n1.\nW roku 2014 - w porównaniu do 2011 - wzrósł o 2% odsetek\nrespondentów uważających, że głosowanie korespondencyjne może\nstwarzać realne zagrożenia fałszerstwami wyborczymi.\nP\nF\n2.\nW roku 2011 więcej respondentów niż w 2014 uważało, że głosowanie\nw domu jest bezpieczne.\nP\nF\n3.\nW roku 2014 - w porównaniu do 2011 - wzrósł odsetek respondentów\nniezdecydowanych w kwestii bezpieczeństwa głosowania elektronicznego.\nP\nF","answer":"F","answer_text":"Zadanie 8. (0-1)\nI. Wykorzystanie\ni tworzenie\ninformacji.\n13. Opinia publiczna. Zdający:\n3) odczytuje i interpretuje tabele i wykresy prezentujące wyniki\nbadania opinii publicznej.\n(III etap) 6. Środki masowego przekazu. Zdający:\n4) uzasadnia, posługując się przykładami, znaczenie opinii publicznej\nwe współczesnym świecie; odczytuje i interpretuje wyniki\nwybranego sondażu opinii publicznej.\nSchemat punktowania\n1 p. -\nwskazanie trzech poprawnych elementów odpowiedzi.\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\n1. F\n2. P\n3. F","solution":"## Poprawna odpowiedź\n\n| Zdanie | Ocena |\n| 1. W roku 2014 - w porównaniu do 2011 - wzrósł o 2% odsetek respondentów uważających, że głosowanie korespondencyjne może stwarzać realne zagrożenia fałszerstwami wyborczymi. | **F** |\n| 2. W roku 2011 więcej respondentów niż w 2014 uważało, że głosowanie w domu jest bezpieczne. | **P** |\n| 3. W roku 2014 - w porównaniu do 2011 - wzrósł odsetek respondentów niezdecydowanych w kwestii bezpieczeństwa głosowania elektronicznego. | **F** |\n\n**Końcowa odpowiedź: F - P - F**\n\n## Sposób 1 - analiza danych z wykresu CBOS BS/65/2014\n\n### Zdanie 1: \"Korespondencyjne - wzrost o 2% (zagrożenie realne, 2014 vs 2011)\"\n\nDane dla głosowania korespondencyjnego, opcja \"takie zagrożenie jest bardzo realne\":\n- VII 2011: **54%**\n- IV 2014: **50%**\n\nZmiana: 50% - 54% = **-4 punkty procentowe** = **SPADEK** o 4 p.p.\n\nZdanie twierdzi \"wzrósł o 2%\". Faktycznie nastąpił **spadek o 4 p.p.** - nie wzrost.\n\n→ **Zdanie 1: FAŁSZ** (był spadek o 4 p.p., nie wzrost o 2%).\n\n### Zdanie 2: \"Głosowanie w domu - w 2011 więcej osób uważało za bezpieczne niż w 2014\"\n\nDla głosowania w domu \"bezpieczne\" = \"w praktyce nie ma takiego zagrożenia\":\n- VII 2011: **54%**\n- IV 2014: **51%**\n\nPorównanie: w 2011 r. **54% > 51%** w 2014 r. Czyli **w 2011 r. więcej osób uważało głosowanie w domu za bezpieczne**.\n\n→ **Zdanie 2: PRAWDA** (54% > 51%, więcej w 2011 niż 2014).\n\n### Zdanie 3: \"Elektroniczne - wzrost niezdecydowanych (trudno powiedzieć), 2014 vs 2011\"\n\nDla głosowania elektronicznego, opcja \"trudno powiedzieć\":\n- VII 2011: **13%**\n- IV 2014: **12%**\n\nZmiana: 12% - 13% = **-1 p.p.** = **SPADEK** o 1 p.p.\n\nZdanie twierdzi \"wzrósł odsetek niezdecydowanych\". Faktycznie był **spadek o 1 p.p.** - nie wzrost.\n\n→ **Zdanie 3: FAŁSZ** (spadek o 1 p.p., nie wzrost).\n\n## Sposób 2 - szybka weryfikacja przez kierunek zmiany\n\nDla każdego zdania wystarczy sprawdzić **kierunek zmiany** (wzrost vs spadek):\n\n| Zdanie | Twierdzenie zdania | Faktyczny kierunek | Werdykt |\n| 1 | Wzrost o 2% (54→?) | Spadek o 4 p.p. (54→50) | **F** |\n| 2 | 54% > 51% (P, jeśli 2011 > 2014) | Tak: 54 > 51 | **P** |\n| 3 | Wzrost niezdecydowanych | Spadek o 1 p.p. (13→12) | **F** |\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> **Oficjalny klucz CKE (Zasady oceniania rozwiazan zadan), zadanie 8, max 1 pkt:**\n>\n> **Schemat punktowania:** 1 p. - wskazanie trzech poprawnych elementow odpowiedzi. 0 p. - inna odpowiedz lub brak odpowiedzi.\n>\n> **Poprawna odpowiedz: 1. F, 2. P, 3. F.**\n\n## Reference politologiczny - alternatywne formy głosowania w RP\n\n> 📖 **Reference - formy głosowania w prawie wyborczym RP:**\n>\n> **Kodeks wyborczy z 5 stycznia 2011 r.** (Dz.U. 2011, nr 21, poz. 112) wprowadził w Polsce kilka alternatywnych form głosowania:\n>\n> 1. **Głosowanie w lokalu wyborczym** - podstawowa forma\n> 2. **Głosowanie korespondencyjne** - wprowadzone od 2011 r.; rozszerzane/ograniczane wielokrotnie. Stan obecny: dla osób z niepełnosprawnościami, na izolacji, za granicą.\n> 3. **Głosowanie przez pełnomocnika** - od 2011 r., dla osób 75+ oraz z niepełnosprawnościami\n> 4. **Głosowanie do urny przenośnej** - komisja przyjeżdża do osoby chorej/niepełnosprawnej w domu\n> 5. **Głosowanie elektroniczne (przez internet)** - w Polsce **NIE wprowadzone** (mimo dyskusji); funkcjonuje w Estonii (od 2005 r.)\n>\n> **Dyskusja o głosowaniu elektronicznym:**\n> - **Argumenty za**: wygoda, dostępność, niskie koszty, przyspieszenie liczenia\n> - **Argumenty przeciw**: ryzyko cyberataków, brak weryfikalności, naruszenie tajności głosowania, zaufanie obywateli\n> - **Konstytucja RP, art. 96 ust. 2**: wybory do Sejmu są \"powszechne, równe, bezpośrednie, proporcjonalne i tajne\" - głosowanie elektroniczne wymaga gwarancji wszystkich tych zasad\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **Najczęstszy błąd** - uczeń patrzy tylko na opcję \"realne zagrożenie\" i sprawdza zmianę bez uwagi na kierunek. Zdanie 1 mówi \"wzrósł\", a faktycznie był spadek - to klasyczna pułapka czytelnicza.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **Drugi błąd** - pomylenie kategorii odpowiedzi w wykresie. \"Bezpieczne\" = \"w praktyce nie ma takiego zagrożenia\" (PIERWSZA kolumna), a NIE \"opinia ambiwalentna\" czy \"trudno powiedzieć\". Czytaj DOKŁADNIE legendę.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **Trzeci błąd** - pomylenie głosowania elektronicznego z korespondencyjnym (bo oba są \"alternatywne\"). Zdanie 3 dotyczy głosowania **elektronicznego** (internetowego), zdanie 1 - **korespondencyjnego** (pocztą). Zwracaj uwagę na pierwsze słowa zdania.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pojawiające się w arkuszach **CBOS** (Centrum Badania Opinii Społecznej) - wykresy i tabele zawsze wymagają uważnego czytania legendy. Każdy wykres to jeden punkt - błąd w jednym zdaniu = 0 z całego zadania.","image":"img/wos-2016-maj-matura-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":"maturazai","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2016 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 8. (0-1)
Wykres. Czy widzi Pan(i) zagrożenie nadużyć, czy nawet fałszerstw wyborczych w przypadku:
• głosowania elektronicznego (przez internet)?
• głosowania korespondencyjnego?
• głosowania przez pełnomocnika?
• głosowania w domu, gdy członkowie komisji wyborczej przychodzą z przenośną urną
wyborczą?
w praktyce nie ma takiego zagrożenia
opinia ambiwalentna
takie zagrożenie jest bardzo realne
trudno powiedzieć
Na podstawie: Polacy o proponowanych zmianach w prawie wyborczym, Komunikat z badań CBOS BS/65/2014.
Na podstawie danych z wykresu oceń, czy poniższe informacje są prawdziwe. Zaznacz P,
jeśli informacja jest prawdziwa, albo F - jeśli jest fałszywa.
1.
W roku 2014 - w porównaniu do 2011 - wzrósł o 2% odsetek
respondentów uważających, że głosowanie korespondencyjne może
stwarzać realne zagrożenia fałszerstwami wyborczymi.
P
F
2.
W roku 2011 więcej respondentów niż w 2014 uważało, że głosowanie
w domu jest bezpieczne.
P
F
3.
W roku 2014 - w porównaniu do 2011 - wzrósł odsetek respondentów
niezdecydowanych w kwestii bezpieczeństwa głosowania elektronicznego.
P
F

","answer_text_html":"

Zadanie 8. (0-1)
I. Wykorzystanie
i tworzenie
informacji.

\n
  1. Opinia publiczna. Zdający:
  2. odczytuje i interpretuje tabele i wykresy prezentujące wyniki
\n

badania opinii publicznej.
(III etap) 6. Środki masowego przekazu. Zdający:

\n
  1. uzasadnia, posługując się przykładami, znaczenie opinii publicznej
\n

we współczesnym świecie; odczytuje i interpretuje wyniki
wybranego sondażu opinii publicznej.
Schemat punktowania
1 p. -
wskazanie trzech poprawnych elementów odpowiedzi.
0 p. -
inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.
Poprawna odpowiedź

\n
  1. F
  2. P
  3. F
","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"

Poprawna odpowiedź

\n

| Zdanie | Ocena |
| 1. W roku 2014 - w porównaniu do 2011 - wzrósł o 2% odsetek respondentów uważających, że głosowanie korespondencyjne może stwarzać realne zagrożenia fałszerstwami wyborczymi. | F |
| 2. W roku 2011 więcej respondentów niż w 2014 uważało, że głosowanie w domu jest bezpieczne. | P |
| 3. W roku 2014 - w porównaniu do 2011 - wzrósł odsetek respondentów niezdecydowanych w kwestii bezpieczeństwa głosowania elektronicznego. | F |

\n

Końcowa odpowiedź: F - P - F

\n

Sposób 1 - analiza danych z wykresu CBOS BS/65/2014

\n
Zdanie 1: "Korespondencyjne - wzrost o 2% (zagrożenie realne, 2014 vs 2011)"
\n

Dane dla głosowania korespondencyjnego, opcja "takie zagrożenie jest bardzo realne":

\n\n

Zmiana: 50% - 54% = -4 punkty procentowe = SPADEK o 4 p.p.

\n

Zdanie twierdzi "wzrósł o 2%". Faktycznie nastąpił spadek o 4 p.p. - nie wzrost.

\n

→ Zdanie 1: FAŁSZ (był spadek o 4 p.p., nie wzrost o 2%).

\n
Zdanie 2: "Głosowanie w domu - w 2011 więcej osób uważało za bezpieczne niż w 2014"
\n

Dla głosowania w domu "bezpieczne" = "w praktyce nie ma takiego zagrożenia":

\n\n

Porównanie: w 2011 r. 54% > 51% w 2014 r. Czyli w 2011 r. więcej osób uważało głosowanie w domu za bezpieczne.

\n

→ Zdanie 2: PRAWDA (54% > 51%, więcej w 2011 niż 2014).

\n
Zdanie 3: "Elektroniczne - wzrost niezdecydowanych (trudno powiedzieć), 2014 vs 2011"
\n

Dla głosowania elektronicznego, opcja "trudno powiedzieć":

\n\n

Zmiana: 12% - 13% = -1 p.p. = SPADEK o 1 p.p.

\n

Zdanie twierdzi "wzrósł odsetek niezdecydowanych". Faktycznie był spadek o 1 p.p. - nie wzrost.

\n

→ Zdanie 3: FAŁSZ (spadek o 1 p.p., nie wzrost).

\n

Sposób 2 - szybka weryfikacja przez kierunek zmiany

\n

Dla każdego zdania wystarczy sprawdzić kierunek zmiany (wzrost vs spadek):

\n

| Zdanie | Twierdzenie zdania | Faktyczny kierunek | Werdykt |
| 1 | Wzrost o 2% (54→?) | Spadek o 4 p.p. (54→50) | F |
| 2 | 54% > 51% (P, jeśli 2011 > 2014) | Tak: 54 > 51 | P |
| 3 | Wzrost niezdecydowanych | Spadek o 1 p.p. (13→12) | F |

\n

Schemat oceniania CKE

\n
Oficjalny klucz CKE (Zasady oceniania rozwiazan zadan), zadanie 8, max 1 pkt:

Schemat punktowania: 1 p. - wskazanie trzech poprawnych elementow odpowiedzi. 0 p. - inna odpowiedz lub brak odpowiedzi.

Poprawna odpowiedz: 1. F, 2. P, 3. F.
\n

Reference politologiczny - alternatywne formy głosowania w RP

\n
📖 Reference - formy głosowania w prawie wyborczym RP:

Kodeks wyborczy z 5 stycznia 2011 r. (Dz.U. 2011, nr 21, poz. 112) wprowadził w Polsce kilka alternatywnych form głosowania:

1. Głosowanie w lokalu wyborczym - podstawowa forma
2. Głosowanie korespondencyjne - wprowadzone od 2011 r.; rozszerzane/ograniczane wielokrotnie. Stan obecny: dla osób z niepełnosprawnościami, na izolacji, za granicą.
3. Głosowanie przez pełnomocnika - od 2011 r., dla osób 75+ oraz z niepełnosprawnościami
4. Głosowanie do urny przenośnej - komisja przyjeżdża do osoby chorej/niepełnosprawnej w domu
5. Głosowanie elektroniczne (przez internet) - w Polsce NIE wprowadzone (mimo dyskusji); funkcjonuje w Estonii (od 2005 r.)

Dyskusja o głosowaniu elektronicznym:
- Argumenty za: wygoda, dostępność, niskie koszty, przyspieszenie liczenia
- Argumenty przeciw: ryzyko cyberataków, brak weryfikalności, naruszenie tajności głosowania, zaufanie obywateli
- Konstytucja RP, art. 96 ust. 2: wybory do Sejmu są "powszechne, równe, bezpośrednie, proporcjonalne i tajne" - głosowanie elektroniczne wymaga gwarancji wszystkich tych zasad
\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Uwaga: Najczęstszy błąd - uczeń patrzy tylko na opcję "realne zagrożenie" i sprawdza zmianę bez uwagi na kierunek. Zdanie 1 mówi "wzrósł", a faktycznie był spadek - to klasyczna pułapka czytelnicza.
\n
⚠️ Uwaga: Drugi błąd - pomylenie kategorii odpowiedzi w wykresie. "Bezpieczne" = "w praktyce nie ma takiego zagrożenia" (PIERWSZA kolumna), a NIE "opinia ambiwalentna" czy "trudno powiedzieć". Czytaj DOKŁADNIE legendę.
\n
⚠️ Uwaga: Trzeci błąd - pomylenie głosowania elektronicznego z korespondencyjnym (bo oba są "alternatywne"). Zdanie 3 dotyczy głosowania elektronicznego (internetowego), zdanie 1 - korespondencyjnego (pocztą). Zwracaj uwagę na pierwsze słowa zdania.
\n
⚠️ Uwaga: Pojawiające się w arkuszach CBOS (Centrum Badania Opinii Społecznej) - wykresy i tabele zawsze wymagają uważnego czytania legendy. Każdy wykres to jeden punkt - błąd w jednym zdaniu = 0 z całego zadania.
"}]}