{"id":"wos-2018-maj-matura-rozszerzona/zad/8","paper_id":"wos-2018-maj-matura-rozszerzona","number":"8","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2018,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8. (0-1)\nWykres. Mechanizm równowagi rynkowej dóbr typowych\nNa podstawie: mfiles.pl\nUzupełnij tekst - wpisz właściwe oznaczenia z wykresu.\nGraficznym przedstawieniem równowagi rynkowej jest punkt przecięcia się krzywej popytu\n(oznaczona jako ) z krzywą podaży (oznaczona jako ).","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8. (0-1)\nI. Wykorzystanie\ni tworzenie\ninformacji.\n(III etap)\nVI. Rozumienie\nzasad gospodarki\nrynkowej.\n(III etap) 25. Gospodarka rynkowa. Zdający:\n4) wyjaśnia działanie prawa podaży i popytu oraz ceny jako\nregulatora rynku; analizuje rynek wybranego produktu i wybranej\nusługi.\nSchemat punktowania\n1 p. - podanie dwóch poprawnych elementów odpowiedzi.\n0 p. - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\n1. D\n2. S","solution":"Odpowiedź: - **Krzywa popytu: D** (od ang. *demand*) - **Krzywa podazy: S** (od ang. *supply*) Pelne uzupelnienie zdania: \"Graficznym przedstawieniem rownowagi rynkowej jest punkt przeciecia sie krzywej popytu (oznaczona jako **D**) z krzywa podazy (oznaczona jako **S**).\"\n\nStrona arkusza CKE z trescia zadania\n\nRozwiazanie\n\nPodstawy mikroekonomii - wykres pokazuje klasyczny model rownowagi rynkowej:\n\n1. Popyt (D - demand) - krzywa opadajaca: konsumenci sa sklonni kupic wiecej, gdy cena spada (prawo popytu)\n2. Podaz (S - supply) - krzywa rosnaca: producenci sa sklonni produkowac wiecej, gdy cena rosnie (prawo podazy)\n3. Punkt rownowagi E - przeciecie krzywych: ilosc oferowana = ilosci popytanej\n4. Cena rownowagi p0 - cena, przy ktorej rynek \"sie czysci\" (brak nadwyzki i niedoboru)\n5. Ilosc rownowagi q0 - ilosc transakcji w stanie rownowagi\n\nPrzy cenie wyzszej od p0 powstaje nadwyzka (podaz > popyt), przy nizszej - niedobor (popyt > podaz). Mechanizm rynkowy automatycznie przywraca rownowage przez zmiany ceny.\n\nSkroty sa konwencja anglojezyczna (Marshallowski wykres popytu i podazy): D = Demand, S = Supply. W polskich podrecznikach czesto tez stosowane \"P\" (popyt) i \"Pd\" (podaz), ale w CKE i wiekszosci materialow akademickich uzywa sie D/S.\n\nTypowy błąd: Najczestszy blad: pomylenie D i S. Sposob na zapamietanie: - **D = Demand = Popyt** - opadajaca (im wyzsza cena, tym mniejszy popyt) - **S = Supply = Podaz** - rosnaca (im wyzsza cena, tym wiecej producenci chca dostarczyc) Kluczowe: na wykresie krzywa OPADAJACA (z lewa na prawo, w dol) to popyt, krzywa ROSNACA - podaz. Mozna tez zapamietac przez angielskie skroty.","image":"img/wos-2018-maj-matura-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":"ekonomia, mikroekonomia, popyt, podaz, rownowaga rynkowa","page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturaonline","text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2018 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 8. (0-1)<br>Wykres. Mechanizm równowagi rynkowej dóbr typowych<br>Na podstawie: mfiles.pl<br>Uzupełnij tekst - wpisz właściwe oznaczenia z wykresu.<br>Graficznym przedstawieniem równowagi rynkowej jest punkt przecięcia się krzywej popytu<br>(oznaczona jako ) z krzywą podaży (oznaczona jako ).</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 8. (0-1)<br>I. Wykorzystanie<br>i tworzenie<br>informacji.<br>(III etap)<br>VI. Rozumienie<br>zasad gospodarki<br>rynkowej.<br>(III etap) 25. Gospodarka rynkowa. Zdający:</p>\n<ol><li>wyjaśnia działanie prawa podaży i popytu oraz ceny jako</li></ol>\n<p>regulatora rynku; analizuje rynek wybranego produktu i wybranej<br>usługi.<br>Schemat punktowania<br>1 p. - podanie dwóch poprawnych elementów odpowiedzi.<br>0 p. - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.<br>Poprawna odpowiedź</p>\n<ol><li>D</li><li>S</li></ol>","solutions":[{"source":"maturaonline","label":"matura-online.pl","kind":"text","html":"<p>Odpowiedź: - <strong>Krzywa popytu: D</strong> (od ang. <em>demand</em>) - <strong>Krzywa podazy: S</strong> (od ang. <em>supply</em>) Pelne uzupelnienie zdania: &quot;Graficznym przedstawieniem rownowagi rynkowej jest punkt przeciecia sie krzywej popytu (oznaczona jako <strong>D</strong>) z krzywa podazy (oznaczona jako <strong>S</strong>).&quot;</p>\n<p>Strona arkusza CKE z trescia zadania</p>\n<p>Rozwiazanie</p>\n<p>Podstawy mikroekonomii - wykres pokazuje klasyczny model rownowagi rynkowej:</p>\n<ol><li>Popyt (D - demand) - krzywa opadajaca: konsumenci sa sklonni kupic wiecej, gdy cena spada (prawo popytu)</li><li>Podaz (S - supply) - krzywa rosnaca: producenci sa sklonni produkowac wiecej, gdy cena rosnie (prawo podazy)</li><li>Punkt rownowagi E - przeciecie krzywych: ilosc oferowana = ilosci popytanej</li><li>Cena rownowagi p0 - cena, przy ktorej rynek &quot;sie czysci&quot; (brak nadwyzki i niedoboru)</li><li>Ilosc rownowagi q0 - ilosc transakcji w stanie rownowagi</li></ol>\n<p>Przy cenie wyzszej od p0 powstaje nadwyzka (podaz &gt; popyt), przy nizszej - niedobor (popyt &gt; podaz). Mechanizm rynkowy automatycznie przywraca rownowage przez zmiany ceny.</p>\n<p>Skroty sa konwencja anglojezyczna (Marshallowski wykres popytu i podazy): D = Demand, S = Supply. W polskich podrecznikach czesto tez stosowane &quot;P&quot; (popyt) i &quot;Pd&quot; (podaz), ale w CKE i wiekszosci materialow akademickich uzywa sie D/S.</p>\n<p>Typowy błąd: Najczestszy blad: pomylenie D i S. Sposob na zapamietanie: - <strong>D = Demand = Popyt</strong> - opadajaca (im wyzsza cena, tym mniejszy popyt) - <strong>S = Supply = Podaz</strong> - rosnaca (im wyzsza cena, tym wiecej producenci chca dostarczyc) Kluczowe: na wykresie krzywa OPADAJACA (z lewa na prawo, w dol) to popyt, krzywa ROSNACA - podaz. Mozna tez zapamietac przez angielskie skroty.</p>"},{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedź</h4>\n<p><strong>Krzywa popytu: D</strong></p>\n<p><strong>Krzywa podaży: S</strong></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza wykresu</h4>\n<p>Wykres mechanizmu równowagi rynkowej z osi X (Q - ilość) i osi Y (P - cena) zawiera dwie krzywe:</p>\n<ul><li><strong>Krzywa D</strong> (<em>Demand</em> - popyt) - opadająca: gdy cena rośnie, ilość, którą konsumenci chcą kupić, maleje (prawo popytu)</li><li><strong>Krzywa S</strong> (<em>Supply</em> - podaż) - rosnąca: gdy cena rośnie, ilość, którą producenci chcą sprzedać, rośnie (prawo podaży)</li></ul>\n<p>Punkt <strong>E</strong> (Equilibrium - równowaga) - przecięcie obu krzywych - odpowiada cenie równowagi p₀ i ilości równowagi q₀.</p>\n<p><strong>Identyfikacja oznaczeń:</strong></p>\n<ul><li>Litera <strong>D</strong> pochodzi od angielskiego <em>Demand</em> = popyt</li><li>Litera <strong>S</strong> pochodzi od angielskiego <em>Supply</em> = podaż</li><li>Litera <strong>E</strong> pochodzi od angielskiego <em>Equilibrium</em> = równowaga</li></ul>\n<h4>Sposób 2 - interpretacja ekonomiczna</h4>\n<p><strong>Prawo popytu</strong> (krzywa D, opadająca): konsumenci kupią mniej, gdy cena wzrasta, i więcej, gdy cena spada. Stąd ujemne nachylenie krzywej.</p>\n<p><strong>Prawo podaży</strong> (krzywa S, rosnąca): producenci wyprodukują więcej, gdy cena wzrasta (większy zysk = większa motywacja). Stąd dodatnie nachylenie krzywej.</p>\n<p><strong>Równowaga rynkowa</strong> - punkt, w którym popyt = podaż. Cena równowagi p₀ to ta, przy której konsumenci kupują dokładnie tyle, ile producenci chcą sprzedać. Brak nadwyżki, brak niedoboru. Klasyczny model A. Marshalla (1890).</p>\n<h4>Sposób 3 - odwołanie do reference WOS</h4>\n<p>W reference WOS, sekcja &quot;Gospodarka rynkowa&quot; - podstawa programowa wymaga znajomości mechanizmu rynkowego. Standardowe oznaczenia w polskich i międzynarodowych podręcznikach mikroekonomii:</p>\n<ul><li><strong>D</strong> = Demand (popyt), polskie podręczniki czasem używają <strong>P</strong> (popyt) lub <strong>D</strong> (demand)</li><li><strong>S</strong> = Supply (podaż), polskie podręczniki czasem używają <strong>P</strong> (podaż) lub <strong>S</strong> (supply)</li><li><strong>E</strong> = Equilibrium (punkt równowagi)</li><li><strong>p₀</strong> lub <strong>P</strong>* = cena równowagi</li><li><strong>q₀</strong> lub <strong>Q</strong>* = ilość równowagi</li></ul>\n<p>Zazwyczaj na wykresach matur używa się oznaczeń ANGIELSKICH (D, S, E, P, Q), bo są jednoznaczne.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<p>Poniżej oficjalny schemat oceniania wg „Zasad oceniania rozwiązań zadań” CKE (arkusz MWO-R1, maj 2018).</p>\n<blockquote><strong>Schemat oceniania CKE (zad. 8, max 1 pkt):</strong><br>- 1 p. - podanie dwóch poprawnych elementów odpowiedzi.<br>- 0 p. - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.</blockquote>\n<p><strong>Poprawna odpowiedź (CKE):</strong> 1. D 2. S</p>\n<p><strong>Poprawna odpowiedź:</strong> 1. D, 2. S</p>\n<p><strong>Wykluczone (typowe błędy):</strong></p>\n<ul><li>Pomylenie D i S (pomylenie popytu z podażą)</li><li>Wpisanie p i s małymi literami (klucz wymaga oznaczeń z wykresu)</li><li>Wpisanie polskich oznaczeń &quot;P&quot; i &quot;P&quot; - niejednoznaczne</li></ul>\n<h4>Reference politologiczny / ekonomiczny</h4>\n<p><strong>Mechanizm rynkowy</strong> - sposób funkcjonowania gospodarki opartej na wymianie dobrowolnej, w której ceny tworzą się w wyniku interakcji między popytem a podażą. Klasyczna teoria Adama Smitha (&quot;niewidzialna ręka rynku&quot;, <em>Bogactwo narodów</em>, 1776) i Alfreda Marshalla (krzyż Marshalla, 1890).</p>\n<p><strong>Prawo popytu</strong> - przy stałych pozostałych warunkach, wzrost ceny dobra powoduje spadek wielkości popytu na to dobro. Wynika z efektu substytucji i efektu dochodu.</p>\n<p><strong>Prawo podaży</strong> - przy stałych pozostałych warunkach, wzrost ceny dobra powoduje wzrost wielkości podaży tego dobra. Wynika z motywu zysku.</p>\n<p><strong>Cena równowagi (cena rynkowa)</strong> - cena, przy której wielkość popytu równa się wielkości podaży. W punkcie E na wykresie. &quot;Wyczyszczenie rynku&quot; - brak nadwyżki, brak niedoboru.</p>\n<p><strong>Wyjątki od prawa popytu:</strong></p>\n<ul><li>Dobra Giffena (np. ziemniaki w XIX-wiecznej Irlandii) - przy wzroście ceny rośnie popyt</li><li>Dobra luksusowe (efekt Veblena) - wyższa cena = wyższa atrakcyjność</li></ul>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote><strong>Uwaga:</strong> Najczęstszy błąd - pomylenie D i S. Pamiętaj klucz mnemotechniczny: <strong>D</strong> od <em>Demand</em> = popyt = krzywa OPADAJĄCA (konsumenci nie chcą drogiego). <strong>S</strong> od <em>Supply</em> = podaż = krzywa ROSNĄCA (producenci chcą sprzedawać drogo).</blockquote>\n<blockquote><strong>Uwaga:</strong> Druga zasada - krzywa popytu OPADA, krzywa podaży ROŚNIE. Punkt przecięcia = równowaga (E). Przy cenie WYŻSZEJ od p₀ jest nadwyżka (popyt &lt; podaż), przy cenie NIŻSZEJ od p₀ jest niedobór (popyt &gt; podaż).</blockquote>\n<blockquote><strong>Uwaga:</strong> Niektóre polskie podręczniki używają oznaczeń &quot;P&quot; dla obu krzywych - to słabe rozwiązanie. CKE preferuje międzynarodowe &quot;D&quot; i &quot;S&quot; - zawsze sprawdzaj, jakimi oznaczeniami posługuje się dany wykres.</blockquote>"}]}