{"id":"wos-2026-czerwiec-matura-stara-rozszerzona/zad/Temat 1","paper_id":"wos-2026-czerwiec-matura-stara-rozszerzona","number":"Temat 1","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Temat 1.\nScharakteryzuj zjawisko globalizacji w aspektach politycznym, gospodarczym,\nkulturowym oraz sformułuj zalety i wady tego zjawiska. W pracy wykorzystaj oba\nteksty.\nTekst 1. Globalizacja jest procesem zagęszczania i intensyfikowania się powiązań\ni zależności ekonomicznych, finansowych, politycznych, militarnych, kulturowych\nideologicznych między społecznościami ludzkimi, co prowadzi do uniformizacji świata w tych\nwszystkich zakresach i odzwierciedla w pojawieniu się więzi społecznych, solidarności\ni tożsamości w skali ponadlokalnej i ponadnarodowej. W naszej epoce społeczność\nświatowa (ludzkość) stała się w realnym sensie jednym systemem.\nP. Sztompka, Słownik socjologiczny 1000 pojęć. Kraków 2020, s. 94.\nTekst 2. Benjamin Barber, socjolog, pisze: „Sieć restauracji McDonald’s obsługuje dziennie\nna całym świecie 20 mln klientów, czyli więcej niż liczy ludność Grecji, Irlandii i Szwajcarii\nrazem”. Myszka Miki, Coca-Cola, dżinsy - oto najbardziej znane symbole tego typu kultury.\nBajki Disneya są elementem jednoczącym przed telewizorami dzieci z całego świata,\nmarkowe spodnie są dla młodych ludzi często miarą statusu społecznego.\nNa podstawie: www.globalna.ceo.org.pl","answer":null,"answer_text":"Temat 1.\nAspekty tematu:\n1) Charakterystyka aspektu politycznego globalizacji, np.:\n- prowadzi do większej współzależności i integracji państw;\n- efektem jest tworzenie się „jednego świata”, światowego społeczeństwa;\n- może sprzyjać zanikaniu państwa narodowego przy jednoczesnym wzroście znaczenia\nponadnarodowych korporacji;\n2) Charakterystyka aspektu gospodarczego globalizacji, np.:\n- polega na ujednoliceniu rynków i obracanych na nich różnorodnych towarów;\n- sprzyja zniesieniu większości barier występujących w handlu;\n- kryzysy gospodarcze, finansowe w jednej części świata powodują, że są one odczuwane\nglobalnie;\n- stwarza warunki sprzyjające państwom o wyższym poziomie PKB per capita, w efekcie\nczego sprzyja globalnie rosnącym nierównościom;\n3) Charakterystyka aspektu kulturowego\n- jest rezultatem rozwoju masowej turystki, wzmożonych migracji, rozwoju mass mediów,\ninternetu;\n- świat staje się globalną wioską z globalnym językiem (angielskim), globalną kulturą\n(masową);\n- macdonaldyzacja społeczeństwa;\n4) Przedstawienie zalet i wad globalizacji\n- zalety: szerzenie się demokracji, szybszy rozwój gospodarczy poszczególnych krajów\noparty w głównej mierze na likwidacji barier handlowych, wzrost nakładów na badania\ni rozwój skutkujący rozprzestrzenianiem się innowacji czy zmniejszenie stopnia ubóstwa,\nlepsze wykorzystywanie zasobów naturalnych i siły roboczej;\n- wady: niekontrolowany rozwój korporacji ponadnarodowych, negatywny wpływ potęg\ngospodarczych na interesy krajów rozwijających się, spowolnienie sektorów\nniekonkurencyjnych, drenaż wykwalifikowanych pracowników i wzrost bezrobocia\nw tradycyjnych sektorach gospodarki, potęgowanie nierówności.","solution":null,"image":"img/wos-2026-czerwiec-matura-stara-rozszerzona/zad-Temat_1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura","text_html":"<p>Temat 1.<br>Scharakteryzuj zjawisko globalizacji w aspektach politycznym, gospodarczym,<br>kulturowym oraz sformułuj zalety i wady tego zjawiska. W pracy wykorzystaj oba<br>teksty.<br>Tekst 1. Globalizacja jest procesem zagęszczania i intensyfikowania się powiązań<br>i zależności ekonomicznych, finansowych, politycznych, militarnych, kulturowych<br>ideologicznych między społecznościami ludzkimi, co prowadzi do uniformizacji świata w tych<br>wszystkich zakresach i odzwierciedla w pojawieniu się więzi społecznych, solidarności<br>i tożsamości w skali ponadlokalnej i ponadnarodowej. W naszej epoce społeczność<br>światowa (ludzkość) stała się w realnym sensie jednym systemem.<br>P. Sztompka, Słownik socjologiczny 1000 pojęć. Kraków 2020, s. 94.<br>Tekst 2. Benjamin Barber, socjolog, pisze: „Sieć restauracji McDonald’s obsługuje dziennie<br>na całym świecie 20 mln klientów, czyli więcej niż liczy ludność Grecji, Irlandii i Szwajcarii<br>razem”. Myszka Miki, Coca-Cola, dżinsy - oto najbardziej znane symbole tego typu kultury.<br>Bajki Disneya są elementem jednoczącym przed telewizorami dzieci z całego świata,<br>markowe spodnie są dla młodych ludzi często miarą statusu społecznego.<br>Na podstawie: www.globalna.ceo.org.pl</p>","answer_text_html":"<p>Temat 1.<br>Aspekty tematu:</p>\n<ol><li>Charakterystyka aspektu politycznego globalizacji, np.:</li></ol>\n<ul><li>prowadzi do większej współzależności i integracji państw;</li><li>efektem jest tworzenie się „jednego świata”, światowego społeczeństwa;</li><li>może sprzyjać zanikaniu państwa narodowego przy jednoczesnym wzroście znaczenia</li></ul>\n<p>ponadnarodowych korporacji;</p>\n<ol><li>Charakterystyka aspektu gospodarczego globalizacji, np.:</li></ol>\n<ul><li>polega na ujednoliceniu rynków i obracanych na nich różnorodnych towarów;</li><li>sprzyja zniesieniu większości barier występujących w handlu;</li><li>kryzysy gospodarcze, finansowe w jednej części świata powodują, że są one odczuwane</li></ul>\n<p>globalnie;</p>\n<ul><li>stwarza warunki sprzyjające państwom o wyższym poziomie PKB per capita, w efekcie</li></ul>\n<p>czego sprzyja globalnie rosnącym nierównościom;</p>\n<ol><li>Charakterystyka aspektu kulturowego</li></ol>\n<ul><li>jest rezultatem rozwoju masowej turystki, wzmożonych migracji, rozwoju mass mediów,</li></ul>\n<p>internetu;</p>\n<ul><li>świat staje się globalną wioską z globalnym językiem (angielskim), globalną kulturą</li></ul>\n<p>(masową);</p>\n<ul><li>macdonaldyzacja społeczeństwa;</li></ul>\n<ol><li>Przedstawienie zalet i wad globalizacji</li></ol>\n<ul><li>zalety: szerzenie się demokracji, szybszy rozwój gospodarczy poszczególnych krajów</li></ul>\n<p>oparty w głównej mierze na likwidacji barier handlowych, wzrost nakładów na badania<br>i rozwój skutkujący rozprzestrzenianiem się innowacji czy zmniejszenie stopnia ubóstwa,<br>lepsze wykorzystywanie zasobów naturalnych i siły roboczej;</p>\n<ul><li>wady: niekontrolowany rozwój korporacji ponadnarodowych, negatywny wpływ potęg</li></ul>\n<p>gospodarczych na interesy krajów rozwijających się, spowolnienie sektorów<br>niekonkurencyjnych, drenaż wykwalifikowanych pracowników i wzrost bezrobocia<br>w tradycyjnych sektorach gospodarki, potęgowanie nierówności.</p>","solutions":[]}