# Egzamin zawodowy — zadanie PE

> Źródło: matura.lol — https://matura.lol/question/a06-2019-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny/zad/PE
> Wersja Markdown strony zadania (dla asystentów AI). Przy cytowaniu podaj matura.lol i link powyżej.

- arkusz: Egzamin zawodowy A06 · czerwiec 2019
- rok: 2019
- typ: closed

## Treść

Zadanie egzaminacyjne
Przygotuj 0,5 kg mieszaniny używanej do produkcji masy szklarskiej. Mieszanina składa się z trzech
składników: składnika A (zawierającego węglan sodu i wodorowęglan sodu powstające w wyniku prażenia
NaHCO3), węglanu wapnia o rozmiarze ziaren 1÷2 mm oraz krzemionki. Wielkość ziaren wszystkich
składników mieszaniny musi być mniejsza od 2 mm. Do wykonania zadania wykorzystaj podane procedury.
Oblicz ilości poszczególnych składników potrzebnych do wykonania zadania wiedząc że do przygotowania
1000 kg takiej mieszaniny potrzeba 212 kg składnika A, 220 kg CaCO3 oraz 568 kg SiO2. Wyniki obliczeń
zanotuj w Tabeli 1.
Przygotuj składnik A, poddając prażeniu NaHCO3, zgodnie z procedurą 1. Wypełnij protokół
z przeprowadzenia procesu prażenia NaHCO3 (Tabela 2).
Pobierz z pojemnika odpowiednią ilość węglanu wapnia, rozdziel na wytrząsarce poszczególne jego frakcje
i wybierz ziarna o rozmiarze 1÷2 mm, zgodnie z procedurą 2. Wypełnij protokół z wykonania rozdzielenia
frakcji CaCO3 (Tabela 3).
Odważ poszczególne składniki i sporządź z nich mieszaninę szklarską, zgodnie z procedurą 3 oraz sporządź
protokół z przygotowania mieszaniny do produkcji masy szklarskiej (Tabela 4).
Prace wykonaj na przygotowanym stanowisku wyposażonym w niezbędne urządzenia, sprzęt laboratoryjny
oraz materiały.
Podczas
wykonywania
prac
przestrzegaj
zasad
organizacji
pracy,
przepisów
bezpieczeństwa
i higieny pracy, przepisów przeciwpożarowych oraz ochrony środowiska oraz zachowuj porządek na
stanowisku pracy. Po ich wykonaniu oczyść używane urządzenia, szkło laboratoryjne i sprzęt oraz
uporządkuj stanowisko pracy.
Czas przeznaczony na wykonanie zadania wynosi 180 minut.
Ocenie podlegać będzie 5 rezultatów:
 wykaz ilości poszczególnych składników potrzebnych do przygotowania 0,5 kg mieszaniny do
produkcji masy szklarskiej - Tabela 1,
 protokół z przeprowadzenia procesu prażenia NaHCO3 - Tabela 2,
 protokół z wykonania rozdzielenia frakcji CaCO3 - Tabela 3,
 protokół z przygotowania mieszaniny do produkcji masy szklarskiej - Tabela 4,
 stanowisko pracy po wykonaniu zadania
oraz
przebieg procesu przegotowania mieszaniny do produkcji masy szklarskiej.
Procedura 1. Proces prażenia NaHCO3
1.
Na wadze technicznej zważ z dokładnością do 1 g puste naczynie - parownicę, w której będzie
przeprowadzany proces prażenia. Wynik ważenia zapisz w Tabeli 2.
2.
Odważ na wadze technicznej 250 g stałego NaHCO3 z dokładnością do 1 g. Naważkę przenieś do
parownicy i ponownie zważ naczynie wraz z zawartością. Wyniki ważenia zapisz w Tabeli 2.
3.
Stabilnie umocuj parownicę w elektrycznym płaszczu grzewczym pod dygestorium i rozpocznij
I etap procesu prażenia. Zawartość parownicy mieszaj bagietką, szczególnie w trakcie
intensywnego rozkładu NaHCO3. Prowadź proces przez około 30 minut. Godziny rozpoczęcia
i zakończenia oraz czas trwania procesu zanotuj w Tabeli 2.
4.
Po upływie założonego czasu odstaw parownicę do wystygnięcia na metalowo-ceramiczną
płytkę/podkładkę na około 10 minut. Zmierz temperaturę produktu oraz zważ naczynie wraz
z zawartością, a wynik obu pomiarów zanotuj w Tabeli 2.
Uwaga: ważąc gorącą parownicę również użyj podkładki metalowo-ceramicznej.
5.
Czynności 3 ÷ 4 powtórz ponownie poddając zawartość parownicy procesowi prażenia przez około
10 minut.
6.
Oblicz masę otrzymanego produktu prażenia (składnika A masy szklarskiej), a wynik obliczeń
zapisz w Tabeli 2.
7.
Produkt prażenia przenieś w całości lub partiami (w zależności od wielkości posiadanego sprzętu)
do moździerza i dokładnie rozdrobnij ewentualne zbrylenia. Załóż, że rozmiar ziaren składnika A
masy szklarskiej otrzymanego zgodnie z tą procedurą jest identyczny z rozmiarem ziaren użytego
NaHCO3.
Procedura 2. Rozdzielenie frakcji CaCO3
1.
Odważ na wadze technicznej stały węglan wapnia w ilości o 50 % większej od ilości potrzebnej do
przygotowania 0,5 kg mieszaniny do produkcji masy szklarskiej z dokładnością do 1 g. Wynik
ważenia zapisz w Tabeli 3.
2.
Z zestawu sit wytrząsarki wybierz sita o średnicy oczek 2 mm i o średnicy oczek 1 mm. Zmontuj
zestaw składający się dodatkowo ze zbiornika na podziarno (kolektora dolnego) - frakcja poniżej
1 mm oraz pokrywy.
3.
Wytrząsaj odważoną ilość CaCO3 przez ok. 3 minuty. Czas trwania procesu zanotuj w Tabeli 3.
4.
Po zakończeniu pracy wytrząsarki zważ wszystkie frakcje, a wyniki ważenia zapisz w Tabeli 3.
5.
Oczyść szczotką sita wibracyjne, pokrywę oraz kolektor dolny.
Procedura 3. Przygotowanie mieszaniny do produkcji masy szklarskiej
1.
Mieszaninę sporządź w uprzednio zważonej zlewce o pojemności 1 dm3. Wynik ważenia zapisz
w Tabeli 4.
2.
Na wadze technicznej odważ z dokładnością do 1 g kolejno wszystkie składniki: otrzymany
w wyniku prażenia składnik A, CaCO3 o rozmiarze ziaren 1 ÷ 2 mm (frakcja właściwa) oraz SiO2
w ilościach zgodnych w wykonanymi obliczeniami. Wynik ważenia zapisz w Tabeli 4.
Uwaga: w miarę konieczności (t.j. braku wystarczającej ilości frakcji właściwej) naważka CaCO3
do zadanej masy może być uzupełniona podziarnem.
3.
Wszystkie składniki przenieś do przygotowanej zlewki i dokładnie wymieszaj. Zważ naczynie
wraz z zawartością, a wynik pomiaru zanotuj w Tabeli 4.
4.
Oblicz masę przygotowanej mieszaniny do produkcji masy szklarskiej, a wynik obliczeń zapisz
w Tabeli 4.
5.
Otrzymany produkt pozostaw w zlewce, w której był przygotowany, naczynie opisz podając nazwę
produktu, jego masę, datę wykonania oraz numer stanowiska.
6.
Pozostałość po procesie prażenia umieść w pojemniku i oznacz go etykietą podając nazwę
produktu, datę wykonania oraz numer stanowiska.
7.
Wszystkie niewykorzystane po rozdzieleniu frakcje CaCO3 i ich pozostałości umieść w jednym
pojemniku i oznacz go etykietą, podając nazwę produktu, datę wykonania oraz numer stanowiska.
Tabela 1. Wykaz ilości poszczególnych składników potrzebnych do przygotowania 0,5 kg mieszaniny
do produkcji masy szklarskiej
Tabela 2. Protokół z przeprowadzenia procesu prażenia NaHCO3
1. Masy składników przygotowywanej mieszaniny
Jednostka
Wartość
1.1
Masa składnika A
g
1.2
Masa CaCO3
g
1.3
Masa SiO2
g
2. Proces prażenia NaHCO3 - wyszczególnienie
Jednostka
Wartość
2.1
Masa pustej parownicy
2.2
Masa naważki NaHCO3 poddawanego procesowi prażenia
2.3
Masa parownicy wraz z umieszczonym w niej NaHCO3
2.4
Czas trwania I etapu prażenia
Godzina rozpoczęcia Godzina zakończenia
2.5
Temperatura zawartości parownicy po 10 minutach od zakończeniu I etapu
procesu prażenia
2.6
Masa parownicy wraz z zawartością po I etapie prażenia
2.7
Czas trwania II etapu prażenia
Godzina rozpoczęcia Godzina zakończenia
2.8
Temperatura zawartości parownicy po 10 minutach od zakończeniu II etapu
procesu prażenia
2.9
Masa parownicy wraz z zawartością po II etapie prażenia
2.10
Masa otrzymanego produktu prażenia (składnika A masy szklarskiej)
Tabela 3. Protokół z wykonania rozdzielenia frakcji CaCO3
Tabela 4. Protokół z przygotowania mieszaniny do produkcji masy szklarskiej
3. Rozdzielenie frakcji CaCO3 - wyszczególnienie
Jednostka
Wartość
3.1
Masa naważki CaCO3 przeznaczonej do rozdziału na frakcje (zasypu do
wytrząsarki)
3.2
Masa frakcji I (nadziarno; średnica oczek sita 2 mm)
3.3
Masa frakcji II (frakcja właściwa; średnica oczek sita 1 mm)
3.4
Masa frakcji III (podziarno; zebrana w kolektorze dolnym)
3.5
Suma mas wszystkich frakcji po segregowaniu
Obliczenia (suma pozycji 3.2 + 3.3 + 3.4)
3.6
Czas trwania procesu wytrząsania
4. Przygotowanie mieszaniny do produkcji masy szklarskiej - wyszczególnienie
Jednostka
Wartość
4.1
Masa pustego naczynia (zlewki 1000 cm3)
4.2
Masa naważki składnika A
4.3
Rozmiar ziaren składnika A
4.4
Masa naważki CaCO3
4.5
Rozmiar ziaren użytego CaCO3
4.6
Masa naważki SiO2
4.7
Rozmiar ziaren SiO2
4.8
Masa naczynia wraz z gotową mieszaniną
4.9
Masa przygotowanej mieszaniny do produkcji masy szklarskiej
Miejsce na obliczenia i brudnopis
(nie podlegają ocenie)

## Linki

- [oryginalny arkusz — PDF](https://matura.lol/pdf/a06-2019-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny#page=2)
- [dane JSON](https://matura.lol/api/question/a06-2019-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny/zad/PE)
- [otwórz w wyszukiwarce](https://matura.lol/?problem=a06-2019-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny%2Fzad%2FPE)

_Ostatnia aktualizacja danych: 2026-10-03_
