# Egzamin zawodowy — zadanie PE

> Źródło: matura.lol — https://matura.lol/question/a59-2015-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny/zad/PE
> Wersja Markdown strony zadania (dla asystentów AI). Przy cytowaniu podaj matura.lol i link powyżej.

- arkusz: Egzamin zawodowy A59 · czerwiec 2015
- rok: 2015
- typ: open

## Treść

Zadanie egzaminacyjne
Korzystając z zamieszczonej dokumentacji, sporządź zapotrzebowanie na sprzęt, szkło laboratoryjne oraz
odczynniki chemiczne potrzebne do wykonania oznaczenia zawartości szczawianów w herbacie - tabela 1.
Przygotuj zestaw następujących roztworów wykorzystywanych w oznaczeniu:
- roztwór I: 100 cm? roztworu chlorku wapnia CaCl, o stężeniu 5% (m/V);
do dyspozycji masz stały bezwodny chlorek wapnia i wodę destylowaną;
- roztwór II: 100 cm? roztworu kwasu siarkowego(VI) HSO; o stężeniu 10%;
do dyspozycji masz kwas siarkowy(VI) o stężeniu 95% (gęstość 1,84 g/cm”) i wodę destylowaną (gęstość
1 g/cm”).
Sporządzone roztwory przelej do butelek i opisz zgodnie z procedurami analitycznymi (podaj nazwę, wzór
chemiczny, stężenie i skróty klasyfikacji zagrożeń). Posłuż się kartami charakterystyki substancji.
Do wykonania opisu skorzystaj z samoprzylepnych naklejek przygotowanych na stanowisku.
Wyniki obliczeń związanych z przygotowaniem roztworów CaCl i H+SO4, zapisz w tabeli 2.
Podczas przygotowywania roztworów przestrzegaj zasad i przepisów bhp i ppoż. Uporządkuj stanowisko
po zakończeniu pracy.
Na stanowisku egzaminacyjnym znajdują się materiały, odczynniki i sprzęt niezbędny do przygotowania
roztworów.
Czas przeznaczony na wykonanie zadania wynosi 180 minut.
Ocenie podlegać będą 4 rezultaty:
- zapotrzebowanie na sprzęt, szkło i odczynniki chemiczne potrzebne do wykonania oznaczenia
zawartości szczawianów w herbacie - tabela 1,
- wyniki obliczeń związanych z przygotowaniem roztworów - tabela 2,
- roztwory CaCl, i H+SO4,
- stanowisko pracy po wykonaniu roztworów
oraz
przebieg sporządzenia roztworów 5% (m/V) chlorku wapnia i 10% kwasu siarkowego(VI).
Zapotrzebowanie na sprzęt, szkło laboratoryjne i odczynniki chemiczne potrzebne wykonania
oznaczenia zawartości szczawianów w herbacie - tabela 1.
Uwaga! Dla szkła miarowego podaj pojemność.
Odczynniki
L Sprzet ilość L Szkto ilość L chemiczne
p. laboratoryjny [sztuki] p. laboratoryjne [sztuki] p. (nazwa lub wzór;
stężenie)
Wyniki obliczeń związanych z przygotowaniem roztworów - tabela 2.
Ilość stałego bezwodnego chlorku wapnia niezbędna do przygotowania 100 cm? roztworu CaCl,
o stężeniu 5% (m/V)
Ilość stężonego H+SO4 (w cm’) i ilość wody, niezbędnych do przygotowania 100 cm? roztworu kwasu
H,SO, o stężeniu 10%
Procedura oznaczenia zawartości szczawianów w herbacie
Odważyć na wadze analitycznej do zlewki o pojemności 250 cm? 3 g herbaty czarnej z dokładnością do 0,001 g.
Zalać 50 cm* wrzącej wody destylowanej (wodę ogrzać na łaźni wodnej). Odczekać 5 min. Następnie napar
przesączyć.
3 cm? naparu przenieść do probówki wirówkowej o poj. 10 cm?. Dodać 1,8 cm* 5% roztworu CaCl i 1,8 cm?
acetonu. Całość wymieszać, wstawić do lodówki na 30 min. Powstały osad szczawianu wapnia odwirować
w wirówce laboratoryjnej przy 3000 obr./min. przez 10 min. Płyn znad osadu zlać, a osad przenieść ilościowo do
kolby stożkowej o poj. 250 cm? za pomocą 5 cm? 10% kwasu siarkowego(Vl) i rozpuścić na gorąco w łaźni wodnej.
Biuretę o pojemności 50 cm? napełnić mianowanym roztworem manganianu(Vll) potasu o stężeniu
0,002 mol/dm? i miareczkować natychmiast (na gorąco) badaną próbkę do uzyskania różowej barwy, utrzymującej
się ok. 1 min.
Należy wyznaczyć średnią arytmetyczną z dwóch równoległych oznaczeń nie różniących się o więcej niż 0,2 cm*.
Karty charakterystyki substancji
Chlorek wapnia: CaCh
Klasyfikacja zgodna z dyrektywą Rady 67/548/EWG i rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia
2 września 2003 r. w sprawie kryteriów i sposobu klasyfikacji substancji i preparatów chemicznych
z późniejszymi zmianami.
Synonimy: Chlorek wapnia, bezwodny proszek, Dichlorek wapnia
Zastosowanie: odczynnik do analiz, produkt chemiczny.
Klasyfikacja substancji: zgodna z rozporządzeniem (WE) nr 1272/2008:
Poważne uszkodzenie oczu/działanie drażniące na oczy, kategoria zagrożenia: 2
Wygląd: ciało stałe - płatki, proszek lub lita masa, białe.
Zapach: bez zapachu. Próg zapachu: nie dotyczy (substancja jest bezwonna).
pH: 8-9 (5% roztwór wodny). Temperatura topnienia/krzepnięcia: 782°C
Produkt drażniący: Xi
Działa drażniąco na oczy: R36
Szkodliwe skutki działania na zdrowie człowieka:
Przy znacznych stężeniach pyłu lub bezpośrednim dostaniu się substancji do oczu może wystąpić
podrażnienie, zaczerwienienie, łzawienie, pieczenie, zapalenie spojówek. Kontakt ze skórą może
powodować podrażnienie, zaczerwienienie, wysuszenie, swędzenie. Po spożyciu może dojść do
uszkodzenia śluzówki przewodu pokarmowego, wymiotów i biegunki. Długotrwałe wdychanie pyłu może
powodować lekkie podrażnienie układu oddechowego, podrażnienie śluzówki nosa i jamy ustnej, kaszel.
Skutki działania na środowisko:
Przy prawidłowym użytkowaniu nie stwarza zagrożenia dla środowiska.
Skutki działania związane z właściwościami fizykochemicznymi:
Nie są znane niebezpieczne skutki działania związane z właściwościami fizykochemicznymi.
Elementy oznakowania:
Zgodne z rozporządzeniem (WE) nr 1272/2008 i późniejszymi zmianami.
Piktogramy:
Hasło ostrzegawcze: Uwaga
Zwroty wskazujące rodzaj zagrożenia: Działa drażniąco na oczy
Zapobieganie:
Dokładnie umyć ręce po użyciu. Stosować rękawice ochronne, odzież ochronną, ochronę oczu, ochronę
twarzy.
ŚRODKI PIERWSZEJ POMOCY:
W PRZYPADKU DOSTANIA SIĘ DO OCZU: Ostrożnie płukać wodą przez kilka minut.
Wyjąć soczewki kontaktowe, jeżeli są i można je łatwo usunąć. Nadal płukać.
W przypadku utrzymywania się działania drażniącego na oczy: Zasięgnąć porady/zgłosić się pod opiekę
lekarza.
Wdychanie: Wyprowadzić lub wynieść poszkodowanego z miejsca narażenia, ułożyć w wygodnej pozycji
półleżącej lub siedzącej, zapewnić spokój, chronić przed utratą ciepła. W razie potrzeby wezwać lekarza.
Kontakt ze skórą: Natychmiast spłukać dużą ilością wody, zdjąć zanieczyszczoną odzież, skórę zmyć dużą
ilością wody z mydłem. W razie potrzeby skonsultować się z lekarzem.
Przewód pokarmowy: Jeżeli nastąpi połknięcie, nie prowokować wymiotów. Wypłukać usta wodą,
a następnie podać do wypicia dużą ilość wody. W razie potrzeby skonsultować się z lekarzem.
POSTĘPOWANIE Z SUBSTANCJĄ: Wskazane jest podejmowanie środków ostrożności, aby podczas
pracy z substancją unikać kontaktu ze skórą i oczami. Nie wdychać pyłu. Zabezpieczyć przed
przedostaniem się do kanalizacji, wód powierzchniowych i gruntowych oraz gleby. Nie jeść, nie pić i nie
palić w czasie użytkowania. Myć ręce podczas przerw i po zakończonej pracy. Zanieczyszczone ubranie
zdjąć, uprać przed ponownym założeniem.
Kwas siarkowy(VI) 95%, H,SO,
Zgodny z Rozporządzeniem (WE) nr 1907/2006 (REACH), Załącznik II oraz Rozporządzeniem (WE)
nr 1272/2008 (CLP) - Polska
Produkt ten jest sklasyfikowany jako niebezpieczny.
Klasyfikacja substancji : Stan fizyczny: ciecz, gęsta, oleista. Kolor : bezbarwny.
Zapach: bez zapachu. pH: 0,3. Temperatura zapłonu: 290°C.
Elementy oznakowania: C; R35
Gęstość: 1,84g/cn*
Zastosowanie: do analiz
Piktogramy zagrożeń:
Hasło ostrzegawcze: Niebezpieczeństwo, powoduje poważne oparzenia skóry oraz uszkodzenia oczu.
Przed użyciem przeczytać etykietę. Chronić przed dziećmi. W razie konieczności zasięgnięcia porady
lekarza należy pokazać pojemnik lub etykietę.
POSTĘPOWANIE Z SUBSTANCJĄ:
Stosować rękawice ochronne: kauczuk nitrylowy. Nosić okulary ochronne lub ochronę twarzy.
Stosować odzież ochronną: w zależności od wykonywanego zadania należy stosować ubiór ochronny
odpowiedni do potencjalnego ryzyka (fartuch laboratoryjny).
ŚRODKI PIERWSZEJ POMOCY:
Drogi oddechowe: wyprowadzić lub wynieść poszkodowanego na świeże powietrze i zapewnić warunki do
odpoczynku w pozycji umożliwiającej swobodne oddychanie. Natychmiast skontaktować się z lekarzem.
W przypadku połknięcia:
natychmiast wezwać lekarza. NIE wywoływać wymiotów. Kontakt ze skórą (lub z włosami): natychmiast
zdjąć całą zanieczyszczoną odzież. Spłukać skórę wodą albo pod prysznicem.
POSTĘPOWANIE W RAZIE POŻARU: Środki gaśnicze: Użyć środka gaśniczego, właściwego dla
otaczającego ognia. W ogniu oraz w razie ogrzania dochodzi do wzrostu ciśnienia i pojemnik może
wybuchnąć. Produkty rozkładu mogą zawierać następujące materiały: tlenki siarki.
Manganian(VII) potasu, KMnQ, (stały)
Zgodnie z Rozporządzeniem (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dn.18.12.2006
ws. REACH
Klasyfikacja substancji: ciało stałe, kryształy koloru ciemnopurpurowego, bez zapachu, pH: 5.
Temperatura topnienia: 239,8°C. Gęstość: 2,7 g/cm? (20°C).
Rozpuszczalność w wodzie: 64 g/l (20°C).
Elementy oznakowania: O; R8; Xn, R22, N; R50/53
Piktogramy zagrożeń:
Hasło ostrzegawcze: Niebezpieczeństwo. Substancja utleniająca. Kontakt z materiałami zapalnymi może
spowodować pożar. Działa szkodliwie po połknięciu. Działa bardzo toksycznie na organizmy wodne; może
powodować długo utrzymujące się niekorzystne zmiany w środowisku wodnym.
POSTĘPOWANIE Z SUBSTANCJĄ: Stosować rękawice ochronne, odzież ochronną, ochronę oczu,
ochronę twarzy. Nie jeść, nie pić, ani nie palić podczas używania produktu. Unikać uwolnienia do
środowiska.
ŚRODKI PIERWSZEJ POMOCY:
Kontakt z oczami: płukać oczy dużą ilością chłodnej wody, najlepiej bieżącej, przez co najmniej 15 minut.
Unikać silnego strumienia wody ze względu na ryzyko mechanicznego uszkodzenia rogówki. Należy
kontynuować płukanie przez co najmniej 10 minut.
Kontakt ze skórą: zdjąć odzież, obmyć skórę dużą ilością letniej bieżącej wody. W przypadku podrażnienia
skóry wezwać lekarza.
Wdychanie. wynieść narażoną osobę na świeże powietrze. Jeżeli osoba nie oddycha, oddycha
nieregularnie lub gdy oddychanie ustało, wykwalifikowany personel powinien wykonać sztuczne
oddychanie lub podać tlen.
W przypadku utraty przytomności, należy ułożyć w pozycji bocznej ustalonej i natychmiast wezwać pomoc
medyczną. Zapewnić otwartą wentylację. Rozluźnić ciasną odzież.
Połknięcie: przemyć usta wodą. Wynieść narażoną osobę na świeże powietrze. Jeżeli materiał został
połknięty, a narażona osoba jest przytomna, należy podać do wypicia małą ilość wody. Przerwać, jeżeli
narażona osoba ma mdłości, ponieważ wymioty mogą być niebezpieczne. Nie wywoływać wymiotów, jeśli
nie jest to zalecane przez personel medyczny. W przypadku wystąpienia wymiotów, głowa powinna być
utrzymywana nisko, tak aby wymiociny nie dostały się do płuc. Zasięgnąć porady medycznej.
W przypadku utraty przytomności, należy ułożyć w pozycji bocznej ustalonej i natychmiast wezwać pomoc
medyczną. Zapewnić otwartą wentylację. Rozluźnić ciasną odzież.
POSTĘPOWANIE W RAZIE POŻARU:
Środki gaśnicze: użyć środka gaśniczego, właściwego dla otaczającego ognia.

## Linki

- [oryginalny arkusz — PDF](https://matura.lol/pdf/a59-2015-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny#page=2)
- [dane JSON](https://matura.lol/api/question/a59-2015-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny/zad/PE)
- [otwórz w wyszukiwarce](https://matura.lol/?problem=a59-2015-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny%2Fzad%2FPE)

## Podobne zadania

- [Zadanie PE](https://matura.lol/question/a59-2014-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny/zad/PE) — Zadanie egzaminacyjne Sporządź w Tabeli | zapotrzebowanie na sprzęt, szkło laboratoryjne i odczynniki chemiczne, niezbędne do przygotowania roztworów stosowanyc
- [Zadanie PE](https://matura.lol/question/a59-2016-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny/zad/PE) — Zadanie egzaminacyjne Korzystając z załączonej procedury przygotowania odczynników i wzorców analitycznych: l. sporządź 200 cm* roztworu podstawowego żelaza (II
- [Zadanie PE](https://matura.lol/question/a59-2019-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny/zad/PE) — Zadanie egzaminacyjne Korzystając z zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym procedur, przygotuj: 1. 100 g roztworu sacharozy o stężeniu 8%, 2. 200 cm3 roztworu 
- [Zadanie PE](https://matura.lol/question/a59-2013-pazdziernik-egzamin-zawodowy-praktyczny/zad/PE) — Zadanie egzaminacyjne Zmianuj roztwór kwasu solnego o stężeniu ok. 0,2 mol/dm3 metodą miareczkowania odważki analitycznej substancji podstawowej - bezwodnego wę

_Ostatnia aktualizacja danych: 2026-10-07_