# Egzamin zawodowy — zadanie PE

> Źródło: matura.lol — https://matura.lol/question/a59-2019-styczen-egzamin-zawodowy-praktyczny/zad/PE
> Wersja Markdown strony zadania (dla asystentów AI). Przy cytowaniu podaj matura.lol i link powyżej.

- arkusz: Egzamin zawodowy A59 · styczeń 2019
- rok: 2019
- typ: closed

## Treść

Zadanie egzaminacyjne
Korzystając z zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym procedur przygotuj:
 200 cm3 roztworu węglanu sodu o stężeniu 0,025 mol/dm3,
 50 cm3 roztworu kwasu solnego o stężeniu 0,1 mol/dm3,
 100 cm3 roztworu kwasu solnego o stężeniu 0,03 mol/dm3.
Wyznacz objętość roztworu kwasu solnego, jakiej należy użyć do zobojętnienia roztworu węglanu sodu.
Wykonaj potrzebne obliczenia. Uzupełnij dokumentację z wykonanych prac analitycznych.
Z przygotowanego na stanowisku zestawu wybierz sprzęt i odczynniki chemiczne niezbędne do wykonania
zadania. Przestrzegaj zasad organizacji pracy, przepisów BHP, ochrony przeciwpożarowej i ochrony
środowiska. Uporządkuj stanowisko po wykonaniu prac.
Czas przeznaczony na wykonanie zadania wynosi 180 minut.
Ocenie podlegać będą 3 rezultaty:
 przygotowany roztwór węglanu sodu o stężeniu 0,025 mol/dm3,
 przygotowany roztwór kwasu solnego o stężeniu 0,1 mol/dm3,
 dokumentacja z wykonanych prac analitycznych
oraz
 przebieg przygotowania roztworu węglanu sodu,
 przebieg wykonania zobojętnienia roztworu węglanu sodu.
Procedura 1. Przygotowanie roztworu węglanu sodu o stężeniu 0,025 mol/dm3
Odczynniki:
Stosować odczynniki cz.d.a. i wodę destylowaną.
Przygotowanie roztworu:
Wykonanie zadania polega na obliczeniu masy węglanu sodu potrzebnej do przygotowania 200 cm3
roztworu o stężeniu 0,025 mol/dm3.
Na wadze laboratoryjnej w naczynku wagowym należy odważyć obliczoną ilość węglanu sodu
z dokładnością 10 mg.
Odważkę przenieść ilościowo do kolby miarowej, dodać niewielką ilość wody destylowanej i rozpuścić
substancję. Kolbę uzupełnić wodą destylowaną do kreski, zamknąć korkiem i wymieszać zawartość. Roztwór
opisać i pozostawić na stanowisku egzaminacyjnym.
Przed przystąpieniem do odważania substancji zgłoś egzaminatorowi przez podniesienie ręki gotowość do
pracy.
Procedura 2. Przygotowanie roztworu kwasu solnego o stężeniu 0,1 mol/dm3
Odczynniki:
Stosować roztwór kwasu solnego o stężeniu 1 mol/dm3 i wodę destylowaną.
Przygotowanie roztworu:
Wykonanie zadania polega na obliczeniu objętości roztworu kwasu solnego o stężeniu 1 mol/dm3, potrzebnej
do przygotowania 50 cm3 roztworu kwasu solnego o stężeniu 0,1 mol/dm3.
Odmierzyć obliczoną ilość roztworu kwasu solnego o stężeniu 1 mol/dm3 i rozcieńczyć wodą destylowaną
w kolbie miarowej. Kolbę uzupełnić wodą destylowaną do kreski, zamknąć korkiem i wymieszać zawartość.
Roztwór opisać i pozostawić na stanowisku egzaminacyjnym.
Procedura 3. Przygotowanie roztworu kwasu solnego o stężeniu 0,03 mol/dm3
Odczynniki:
Stosować roztwór kwasu solnego o stężeniu 1 mol/dm3 i wodę destylowaną.
Przygotowanie roztworu:
Wykonanie zadania polega na obliczeniu objętości roztworu kwasu solnego o stężeniu 1 mol/dm3, potrzebnej
do przygotowania 100 cm3 roztworu kwasu solnego o stężeniu 0,03 mol/dm3.
Odmierzyć obliczoną ilość roztworu kwasu solnego o stężeniu 1 mol/dm3 i rozcieńczyć wodą destylowaną
w kolbie miarowej. Kolbę uzupełnić wodą destylowaną do kreski, zamknąć korkiem i wymieszać zawartość.
Roztwór opisać i pozostawić na stanowisku egzaminacyjnym.
Procedura 4. Zobojętnienie roztworu węglanu sodu roztworem kwasu solnego
Odczynniki:
Stosować przygotowane wcześniej roztwory i wodny roztwór oranżu metylowego o stężeniu 0,1%.
Wykonanie:
Wykonanie zadania polega na doświadczalnym wyznaczeniu objętości roztworu kwasu solnego o stężeniu
0,03 mol/dm3 potrzebnej do zobojętnienia roztworu węglanu sodu o stężeniu 0,025 mol/dm3.
Do kolby stożkowej odpipetować 25 cm3 roztworu węglanu sodu o stężeniu 0,025 mol/dm3 i dodać 2 krople
0,1% roztworu oranżu metylowego. Do tak przygotowanego roztworu dodawać po kropli, cały czas
mieszając, za pomocą biurety roztwór kwasu solnego o stężeniu 0,03 mol/dm3 do wystąpienia zmiany barwy
roztworu z żółtej na pomarańczową.
Procedura 5. Postępowanie z odpadami i niewykorzystanymi roztworami
Niewykorzystane odczynniki, wodę destylowaną oraz sporządzone opisane roztwory w kolbach miarowych
pozostawić na stanowisku egzaminacyjnym.
Mieszaniny poreakcyjne i pozostałości z biurety przelać do pojemnika na odpady ciekłe.
Wyciąg z kart charakterystyki substancji chemicznych
Węglan sodu, bezwodny
Klasyfikacja substancji lub mieszaniny
H319 Działa drażniąco na oczy.
Elementy oznakowania
Piktogramy zagrożenia
Hasło ostrzegawcze: UWAGA
Zwroty wskazujące środki ostrożności: W PRZYPADKU DOSTANIA SIĘ DO OCZU: Ostrożnie
płukać wodą przez kilka minut. Wyjąć soczewki kontaktowe, jeżeli są i można je łatwo usunąć.
Kontynuować płukanie.
Indywidualne środki ochrony:
Ochrona oczu - gogle ochronne
Ochrona rąk - rękawice ochronne odporne na działanie chemikaliów wykonane z gumy nitrylowej lub innego
materiału zalecanego przez producenta rękawic
Ochrona ciała - odzież ochronna z materiałów naturalnych lub włókien syntetycznych
Oranż metylowy, C14H14N3NaO3S, 0,1% roztwór wodny
Klasyfikacja substancji lub mieszaniny - substancja nie jest sklasyfikowana jako niebezpieczna
Kwas solny, roztwór 1 mol/dm3
Klasyfikacja substancji lub mieszaniny
H290 Może powodować korozję metali.
H314 Powoduje poważne oparzenia skóry oraz uszkodzenia oczu.
H335 Może powodować podrażnienie dróg oddechowych.
Elementy oznakowania
Piktogramy zagrożenia
Hasło ostrzegawcze: UWAGA
Indywidualne środki ochrony:
Ochrona oczu - gogle ochronne
Ochrona rąk - rękawice ochronne odporne na działanie chemikaliów wykonane z gumy nitrylowej lub innego
materiału zalecanego przez producenta rękawic
Ochrona ciała - odzież ochronna z materiałów naturalnych lub włókien syntetycznych
Węglan sodu, roztwór 0,025 mol/dm3
Klasyfikacja substancji lub mieszaniny
H319 Działa drażniąco na oczy.
Elementy oznakowania
Substancja nie jest sklasyfikowana jako niebezpieczna
Indywidualne środki ochrony:
Ochrona oczu - gogle ochronne
Ochrona rąk - rękawice ochronne odporne na działanie chemikaliów wykonane z gumy nitrylowej lub innego
materiału zalecanego przez producenta rękawic
Ochrona ciała - odzież ochronna z materiałów naturalnych lub włókien syntetycznych
Kwas solny 0,1 mol/dm3
Klasyfikacja substancji lub mieszaniny
H290 Może powodować korozję metali.
Elementy oznakowania
Piktogramy zagrożenia
Hasło ostrzegawcze: UWAGA
Indywidualne środki ochrony:
Ochrona oczu - gogle ochronne
Ochrona rąk - rękawice ochronne odporne na działanie chemikaliów wykonane z gumy nitrylowej lub innego
materiału zalecanego przez producenta rękawic
Ochrona ciała - odzież ochronna z materiałów naturalnych lub włókien syntetycznych
Dokumentacja z wykonanych prac analitycznych
1. Przygotowanie 200 cm3 roztworu węglanu sodu o stężeniu 0,025 mol/dm3
Obliczenie masy węglanu sodu potrzebnej do przygotowania roztworu:
MNa = 23 g/mol, MC = 12 g/mol, MO = 16 g/mol
Masa węglanu sodu wynosi: g
Masa odważki węglanu sodu wynosi: g
2. Przygotowanie 50 cm3 roztworu kwasu solnego o stężeniu 0,1 mol/dm3
Obliczenie objętości roztworu kwasu solnego o stężeniu 1 mol/dm3, potrzebnej do przygotowania roztworu:
Objętość roztworu kwasu solnego o stężeniu 1 mol/dm3 wynosi: dm3
3. Przygotowanie 100 cm3 roztworu kwasu solnego o stężeniu 0,03 mol/dm3
Obliczenie objętości roztworu kwasu solnego o stężeniu 1 mol/dm3, potrzebnej do przygotowania roztworu:
Objętość roztworu kwasu solnego o stężeniu 1 mol/dm3 wynosi: dm3
4. Zobojętnienie roztworu węglanu sodu roztworem kwasu solnego
4.1. Sprzęt laboratoryjny niezbędny do wykonania zobojętnienia roztworu węglanu sodu:
4.2. Odczynniki chemiczne (nazwa, wzór, stężenie) niezbędne do wykonania zobojętnienia roztworu węglanu sodu:
4.3. Objętość roztworu kwasu solnego zużyta na zobojętnienie roztworu węglanu sodu: cm3
4.4. Zapis równania reakcji chemicznej w formie cząsteczkowej, zachodzącej podczas zobojętniania roztworu węglanu
sodu:
4.5. Obliczenie teoretycznej objętości roztworu kwasu solnego o stężeniu 0,03 mol/dm3 potrzebnej do zobojętnienia
25 cm3 roztworu węglanu sodu o stężeniu 0,025 mol/dm3:
Wynik obliczeń należy podać z dokładnością do pierwszego miejsca po przecinku.
Teoretyczna objętość roztworu kwasu solnego o stężeniu 0,03 mol/dm3 potrzebna do zobojętnienia 25 cm3 roztworu
węglanu sodu o stężeniu 0,025 mol/dm3 wynosi: cm3

## Linki

- [oryginalny arkusz — PDF](https://matura.lol/pdf/a59-2019-styczen-egzamin-zawodowy-praktyczny#page=2)
- [dane JSON](https://matura.lol/api/question/a59-2019-styczen-egzamin-zawodowy-praktyczny/zad/PE)
- [otwórz w wyszukiwarce](https://matura.lol/?problem=a59-2019-styczen-egzamin-zawodowy-praktyczny%2Fzad%2FPE)

_Ostatnia aktualizacja danych: 2026-10-03_