# Język włoski — zadanie 8

> Źródło: matura.lol — https://matura.lol/question/jezyk-wloski-2015-maj-matura-podstawowa/zad/8
> Wersja Markdown strony zadania (dla asystentów AI). Przy cytowaniu podaj matura.lol i link powyżej.

- arkusz: Język włoski · Matura · maj 2015 (podstawowa)
- rok: 2015
- poziom: podstawowa
- typ: closed
- punkty: 5

## Treść

Zadanie 8. (0-5)
Przeczytaj tekst. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, tak aby otrzymać logiczny
i gramatycznie poprawny tekst. Zakreśl literę A, B albo C.
LA STORIA DI UN ANELLO
La storia è successa a Catania: un uomo ha acquistato in una famosa 8.1. un anello
con diamanti del valore di dodici mila euro, ma è stato lasciato dalla sua fidanzata prima
di poterglielo consegnare. L’infelice giovanotto catanese, che vuole restare anonimo,
ha raccontato: “La nostra storia d’amore durava da otto anni. Avevamo deciso di sposarci,
così ho comprato a Silvia l’anello. Ma lei mi ha lasciato prima, senza sapere nulla del regalo.
8.2. volevo regalare l’anello lo stesso, durante la sua festa di compleanno, ma lei non
l’ha accettato. A vederlo, soffrivo perché mi ricordava noi due insieme. Così 8.3.
di donarlo a chi ne ha bisogno”. Il giovane ha deciso di donare l’anello di fidanzamento a un
istituto di ricerca e ha chiesto come fare a un’associazione di consumatori. Gli avvocati
dell’associazione non riuscivano a credere alle proprie orecchie, ma poi 8.4. una mano
all’infelice innamorato. La transazione è avvenuta qualche giorno fa. L’istituto di ricerca che
ha ricevuto l’anello si occupa 8.5. lotta contro il cancro: lo rivenderà per ottenere del
denaro utile ai suoi studi.
adattato da http://corrieredelmezzogiorno.corriere.it
8.1.
A. cartoleria
B. gioielleria
C. pasticceria
8.2.
A. Le
B. La
C. Gli
8.3.
A. ho smesso
B. ho rifiutato
C. ho pensato
8.4.
A. darebbero
B. hanno dato
C. avevano dato
8.5.
A. della
B. dalla
C. sulla
PRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!
MJW-1P

## Rozwiązanie — maturazai.pl (AI)

**8.1.** ## Poprawna odpowiedź

**B** - gioielleria

## Sposób 1 - analiza tekstu

Fragment:

> "un uomo ha acquistato in una famosa **8.1. ** un anello con diamanti del valore di dodici mila euro"

Kontekst: mężczyzna kupił **pierścionek z diamentami** wartości 12 000 euro. Gdzie się kupuje pierścionki z diamentami?

→ W **gioielleria** (sklepie jubilerskim) = opcja B.

## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna

- **"gioielleria"** = sklep jubilerski (od *gioiello* = klejnot/biżuteria)
- **"cartoleria"** = papiernia (sprzedaje artykuły papiernicze, biurowe)
- **"pasticceria"** = cukiernia (sprzedaje słodycze, ciasta)

Eliminacja semantyczna:
- Diamenty + pierścionek = biżuteria → gioielleria
- Kartki, długopisy → cartoleria
- Torty, ciastka → pasticceria

## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

> 📋 **Klucz CKE - zadanie 8.1, max 1 pkt:**
> - **1 pkt** - odpowiedź: **B**
> - **0 pkt** - A lub C

## Reference gramatyczny

> 📖 **Typy sklepów w j. włoskim:**
> gioielleria = sklep jubilerski
> cartoleria = papiernia
> pasticceria = cukiernia
> libreria = księgarnia
> farmacia = apteka
> macelleria = sklep mięsny

## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |
| A | Papiernia | Pierścionki z diamentami w papierni? | Uczeń nie zna "cartoleria" |
| **B** | **Sklep jubilerski** | **POPRAWNA** | - |
| C | Cukiernia | Diamenty w cukierni? | Uczeń nie zna "pasticceria" |

## Typowe pułapki i uwaga

> ⚠️ **Uwaga:** Nazwy sklepów kończące się na "-eria" w j. włoskim = typ sklepu. Ucz się serii: gioielleria, macelleria, libreria, cartoleria, pasticceria, profumeria. Często pojawia się na maturze.

**8.2.** ## Poprawna odpowiedź

**A** - Le

## Sposób 1 - analiza tekstu

Fragment:

> "**8.2. ** volevo regalare l'anello lo stesso, durante la sua festa di compleanno"

Kontekst: mężczyzna chciał podarować pierścionek SWOJEJ (byłej) narzeczonej Silvii.

→ "Le volevo regalare l'anello" = Chciałem **jej** (Silvii) dać pierścionek w prezencie.

"Le" = celownik 3 osoby liczby pojedynczej żeńskiej = **jej** (le dar = dać jej coś).

## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna

Analiza opcji:
- **A) Le** = celownik żeński 3 os. l.poj. = "jej" → poprawna rekcja "regalare a qualcuno" (ofiarować komuś)
- **B) La** = biernik żeński 3 os. l.poj. = "ją" → "La volevo regalare" byłoby błędne gramatycznie (regalare wymaga celownika osoby)
- **C) Gli** = celownik MĘSKI 3 os. l.poj. = "mu" → Silvia to kobieta → Gli jest płciowo niepoprawne

Rekcja: *regalare qualcosa a qualcuno* = dawać coś komuś
- "regalare l'anello **a Silvia**" → "Le regalare l'anello" (Le = a lei = jej)

## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

> 📋 **Klucz CKE - zadanie 8.2, max 1 pkt:**
> - **1 pkt** - odpowiedź: **A**
> - **0 pkt** - B lub C

## Reference gramatyczny

> 📖 **Pronomi indiretti (zaimki celownika):**
> mi = mnie / ti = ci / gli = mu / le = jej / ci = nam / vi = wam / gli/loro = im
> Użycie: po czasownikach z a: regalare a, dare a, scrivere a, dire a, spiegare a, mandare a

## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |
| **A** | **Le (jej)** | **POPRAWNA** - celownik żeński | - |
| B | La (ją) | Biernik, nie celownik - "regalare" wymaga celownika osoby | Uczeń myli biernik z celownikiem |
| C | Gli (mu) | Celownik MĘSKI - Silvia to kobieta | Uczeń myli płeć lub nie zna le/gli |

## Typowe pułapki i uwaga

> ⚠️ **Uwaga:** "Le" (celownik żeński) vs "La" (biernik żeński) - kluczowe rozróżnienie. Regalare, dare, mandare, scrivere = wymagają celownika osoby (Le/Gli), nie biernika.

**8.3.** ## Poprawna odpowiedź

**C** - ho pensato

## Sposób 1 - analiza tekstu

Fragment:

> "**8.3. ** di donarlo a chi ne ha bisogno"

Kontekst: mężczyzna widział pierścionek i cierpiał, bo przypominał mu narzeczoną. Postanowił go podarować komuś potrzebującemu.

→ "ho pensato di donarlo" = **pomyślałem/postanowiłem** go podarować.

"pensare di + bezokolicznik" = pomyśleć o zrobieniu czegoś / postanowić.

## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna

Analiza opcji z konstrukcją "di + bezokolicznik":
- **A) ho smesso di** = przestałem (robić coś) → "ho smesso di donarlo" = przestałem go dawać? Semantycznie bez sensu
- **B) ho rifiutato di** = odmówiłem (zrobienia czegoś) → "ho rifiutato di donarlo" = odmówiłem podarowania? Sprzeczne z tekstem (w końcu PODAROWAŁ)
- **C) ho pensato di** = pomyślałem/postanowiłem (zrobić coś) → "ho pensato di donarlo" = postanowiłem go podarować → **POPRAWNA**

## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

> 📋 **Klucz CKE - zadanie 8.3, max 1 pkt:**
> - **1 pkt** - odpowiedź: **C**
> - **0 pkt** - A lub B

## Reference gramatyczny

> 📖 **Verbi + di + infinito:**
> pensare di fare = pomyśleć/postanowić zrobić
> smettere di fare = przestać robić
> rifiutare di fare = odmówić zrobienia
> decidere di fare = zdecydować się zrobić
> cercare di fare = próbować zrobić

## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |
| A | ho smesso (przestałem) | Nie pasuje semantycznie do kontekstu | Uczeń nie zna "smettere" |
| B | ho rifiutato (odmówiłem) | Sprzeczne - ostatecznie PODAROWAŁ pierścionek | Uczeń nie zna "rifiutare" |
| **C** | **ho pensato (postanowiłem)** | **POPRAWNA** - pensare di + inf. | - |

## Typowe pułapki i uwaga

> ⚠️ **Uwaga:** "pensare di fare" ≠ "pensare a qualcosa". Pensare + DI + bezokolicznik = postanowić/zamierzać. Pensare + A + sostantivo = myśleć o czymś/kimś.

**8.4.** ## Poprawna odpowiedź

**B** - hanno dato

## Sposób 1 - analiza tekstu

Fragment:

> "Gli avvocati dell'associazione non riuscivano a credere alle proprie orecchie, ma poi **8.4. ** una mano all'infelice innamorato."

Kontekst: Prawnicy stowarzyszenia najpierw nie mogli uwierzyć, ale POTEM pomogli nieszczęśliwemu zakochanemu.

Idiomatic expression: "dare una mano" = pomóc (dosł. "podać rękę").

→ "hanno dato una mano" = **pomogli** (passato prossimo) = opcja B.

## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna

Analiza czasu gramatycznego:
- Kontekst: relacja o jednorazowym, zakończonym zdarzeniu w przeszłości → **passato prossimo**
- **A) darebbero** = condizionale presente (daliby) → tryb warunkowy → nie pasuje do narracji o faktach
- **B) hanno dato** = passato prossimo → czynność zakończona → **POPRAWNA**
- **C) avevano dato** = trapassato prossimo → wyraża czynność PRZED inną przeszłą → tu nie ma logiki "wcześniejszości"

"ma poi hanno dato" = "ale potem dali/pomogli" → sekwencja: niedowierzanie → potem pomoc.

## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

> 📋 **Klucz CKE - zadanie 8.4, max 1 pkt:**
> - **1 pkt** - odpowiedź: **B**
> - **0 pkt** - A lub C

## Reference gramatyczny

> 📖 **Czasy przeszłe:**
> Passato prossimo: czynność zakończona, punkt w przeszłości → "hanno dato"
> Trapassato prossimo: czynność PRZED inną przeszłą → "avevano dato" (zbędne tu)
> Condizionale: warunek/hipotetyczność → "darebbero" (tu: fakty, nie hipoteza)

## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |
| A | darebbero (daliby) | Tryb warunkowy, nie faktyczny | Uczeń myli condizionale z indikativo |
| **B** | **hanno dato (dali/pomogli)** | **POPRAWNA** - passato prossimo | - |
| C | avevano dato (byli dali) | Trapassato = dla czynności wcześniejszej, tu niepotrzebny | Uczeń używa trapassato zamiast passato prossimo |

## Typowe pułapki i uwaga

> ⚠️ **Uwaga:** "dare una mano" = idiom = pomóc. Dosłownie "dać rękę" → zawsze bezokolicznik "dare" ze zmianą czasu. Tu: "hanno dato una mano" = pomogli.

**8.5.** ## Poprawna odpowiedź

**A** - della

## Sposób 1 - analiza tekstu

Fragment:

> "L'istituto di ricerca che ha ricevuto l'anello si occupa **8.5. ** lotta contro il cancro"

Rekcja: "occuparsi di" = zajmować się czymś

→ "si occupa **di** lotta" + "di + la" = "**della**" (articolo: la lotta → della lotta)

## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna

Rekcja "occuparsi di":
- "occuparsi DI qualcosa" = zajmować się czymś → wymaga przyimka "di"
- "lotta" = rzeczownik rodzaju żeńskiego → rodzajnik określony: "la"
- "di + la" = "della" (preposizione articolata)

Eliminacja:
- **B) dalla** = "da + la" (od, z) → rekcja "occuparsi da" NIE ISTNIEJE
- **C) sulla** = "su + la" (na) → rekcja "occuparsi su" NIE ISTNIEJE
- **A) della** = "di + la" → pasuje do rekcji "occuparsi di" → **POPRAWNA**

## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

> 📋 **Klucz CKE - zadanie 8.5, max 1 pkt:**
> - **1 pkt** - odpowiedź: **A**
> - **0 pkt** - B lub C

## Reference gramatyczny

> 📖 **Preposizioni articolate z "di":**
> di + il = del | di + lo = dello | di + la = della | di + l' = dell'
> di + i = dei | di + gli = degli | di + le = delle

> 📖 **Rekcja kluczowych czasowników:**
> occuparsi DI = zajmować się czymś
> parlare DI = mówić o czymś
> avere bisogno DI = potrzebować czegoś
> essere capace DI = być zdolnym do czegoś

## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |
| **A** | **della (di + la)** | **POPRAWNA** - occuparsi di | - |
| B | dalla (da + la) | Rekcja "occuparsi da" nie istnieje | Uczeń myli "da" z "di" |
| C | sulla (su + la) | Rekcja "occuparsi su" nie istnieje | Uczeń wstawia błędny przyimek |

## Typowe pułapki i uwaga

> ⚠️ **Uwaga:** Preposizioni articolate - kluczowa umiejętność. Zawsze pytaj: jakiego przyimka wymaga czasownik? "occuparsi" → DI → di + la = DELLA.

## Odpowiedź

**Odpowiedź (oficjalny klucz CKE):** 8. Realizacja podpunktu polecenia przy pomocy co najmniej trzech słów/wyrażeń
odnoszących się do różnych aspektów, jest uznawana za podpunkt rozwinięty, np.
 opiszesz swojego instruktora
Era bello, allegro e con molta esperienza come insegnante.

## Linki

- [oryginalny arkusz — PDF](https://matura.lol/pdf/jezyk-wloski-2015-maj-matura-podstawowa#page=9)
- [dane JSON](https://matura.lol/api/question/jezyk-wloski-2015-maj-matura-podstawowa/zad/8)
- [otwórz w wyszukiwarce](https://matura.lol/?problem=jezyk-wloski-2015-maj-matura-podstawowa%2Fzad%2F8)

_Ostatnia aktualizacja danych: 2026-10-03_