# Matematyka — zadanie 20

> Źródło: matura.lol — https://matura.lol/question/maturazai-matematyka-mma-p1-1p-152/zad/20
> Wersja Markdown strony zadania (dla asystentów AI). Przy cytowaniu podaj matura.lol i link powyżej.

- arkusz: Matematyka · Matura · maj 2015 (podstawowa)
- rok: 2015
- poziom: podstawowa
- typ: closed
- działy: Geometria analityczna na płaszczyźnie kartezjańskiej, liczby

## Treść

Zadanie 20. (0-1)
Dane są punkty
(
)
2,1
M
i
(
)
1, 3
N
. Punkt K jest środkiem odcinka MN. Obrazem
punktu K w symetrii względem początku układu współrzędnych jest punkt
A.
3
2,
2
K






B.
3
2, 2
K


= 



C.
3 , 2
2
K


= 



D.
3 ,
2
2
K






Dane są punkty: P=(-2,-2), Q=(3,3). Odległość punktu P od punktu Q jest równa A. 1, B. 5, C. 5 * pierwiastek z 2, D. 2 * pierwiastek z 5.

## Rozwiązanie — maturazai.pl (AI)

## Poprawna odpowiedź: D

\[K' = \left(\frac{3}{2},\ -2\right)\]

## Sposób 1 - Wzór na środek odcinka + symetria środkowa

**Krok 1: Wyznaczamy środek \(K\) odcinka \(MN\)**

Mamy \(M = (-2,\ 1)\) i \(N = (-1,\ 3)\). Współrzędne środka odcinka:

\[x_K = \frac{x_M + x_N}{2} = \frac{-2 + (-1)}{2} = \frac{-3}{2}\]

\[y_K = \frac{y_M + y_N}{2} = \frac{1 + 3}{2} = \frac{4}{2} = 2\]

**Zatem \(K = \left(-\dfrac{3}{2},\ 2\right)\).**

**Krok 2: Wyznaczamy obraz \(K'\) w symetrii względem początku układu**

Symetria względem początku układu \((0, 0)\) to tzw. **symetria środkowa** - każdy punkt \((x, y)\) przechodzi w punkt \((-x, -y)\).

Innymi słowy: zmieniamy znaki obu współrzędnych.

\[K = \left(-\frac{3}{2},\ 2\right) \xrightarrow{\text{sym. wzgl. }O} K' = \left(\frac{3}{2},\ -2\right)\]

**Odpowiedź: \(K' = \left(\dfrac{3}{2},\ -2\right)\)**

## Sposób 2 - Warunek środka przy symetrii środkowej

Symetria środkowa względem punktu \(O = (0, 0)\): punkt \(O\) jest środkiem odcinka \(KK'\).

Korzystamy z wzoru na środek w drugą stronę: jeśli \(O\) jest środkiem \(KK'\), to:

\[\frac{x_K + x_{K'}}{2} = 0 \quad \Rightarrow \quad x_{K'} = -x_K\]

\[\frac{y_K + y_{K'}}{2} = 0 \quad \Rightarrow \quad y_{K'} = -y_K\]

Wiemy już, że \(K = \left(-\dfrac{3}{2},\ 2\right)\), więc:

\[x_{K'} = -\left(-\frac{3}{2}\right) = \frac{3}{2}, \qquad y_{K'} = -2\]

\[\boxed{K' = \left(\frac{3}{2},\ -2\right)}\]

Wynik zgodny ze Sposobem 1. ✓

## Wzory z karty CKE

**Dział 11 (Geometria analityczna, s. 22)** - wzór na środek odcinka:
\[x_S = \frac{x_A + x_B}{2}, \qquad y_S = \frac{y_A + y_B}{2}\]
Użyliśmy go dwukrotnie: do wyznaczenia \(K\) (środka \(MN\)) oraz do uzasadnienia symetrii środkowej w Sposobie 2.

## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

| Odp. | Błąd prowadzący do tej odpowiedzi |
| A | Policzono środek poprawnie jako \(\left(-\frac{3}{2}, 2\right)\), ale zamieniono kolejność współrzędnych: \(x \leftrightarrow y\), otrzymując \(\left(2, -\frac{3}{2}\right)\) - to błąd zamiast zmiany znaków |
| B | Zmieniono tylko znak \(x\) (pomijając znak \(y\)), przez co \(K' = \left(\frac{3}{2}, 2\right)\) - brakuje negacji \(y\) |
| C | Zamieniono kolejność współrzędnych po symetrii: \(\left(\frac{3}{2}, 2\right) \to \left(2, \frac{3}{2}\right)\) - połączono dwa różne błędy |

## Typowe pułapki i uwagi

> ⚠️ **Uwaga:** Symetria względem **początku układu** ≠ symetria względem **osi \(OX\)** ani **osi \(OY\)**. W symetrii względem \(O\) zmieniamy znaki **obu** współrzędnych. W symetrii względem osi \(OX\) zmieniamy tylko znak \(y\), a względem \(OY\) - tylko znak \(x\).

> ⚠️ **Uwaga:** Nie zapomnij najpierw wyznaczyć punkt \(K\) - zadanie pyta o obraz środka, nie o obraz \(M\) ani \(N\)! To klasyczna pułapka: uczeń liczy od razu symetrię \(M\) lub \(N\).

> ⚠️ **Uwaga:** Łatwo się pomylić w znaku przy wyliczaniu \(x_K = \frac{-2 + (-1)}{2} = \frac{-3}{2}\), a nie \(\frac{-1}{2}\) - upewnij się, że dodajesz dwie ujemne liczby.

**Poprawna odpowiedź: D**

### Sposób 1 - Środek odcinka + symetria środkowa
**Krok 1 - środek odcinka \(MN\):**
\[K = \left(\tfrac{-2+(-1)}{2}, \tfrac{1+3}{2}\right) = \left(-\tfrac{3}{2}, 2\right).\]

**Krok 2 - symetria względem \((0,0)\):** punkt \((x, y)\) przechodzi na \((-x, -y)\):
\[K' = \left(\tfrac{3}{2}, -2\right).\]

### Sposób 2 - Wektorowo
Wektor od \((0,0)\) do \(K\) to \((-\tfrac{3}{2}, 2)\). Symetria środkowa odwraca wektor:
\[\vec{OK'} = -\vec{OK} = \left(\tfrac{3}{2}, -2\right).\]

### Dlaczego inne odpowiedzi są błędne
- **A. \(\left(2, -\tfrac{3}{2}\right)\)** - zamiana miejscami współrzędnych + jeden zły znak.
- **B. \(\left(2, \tfrac{3}{2}\right)\)** - zamiana miejscami współrzędnych (jakby \(K\) miał odwrócone \(x\) i \(y\)).
- **C. \(\left(\tfrac{3}{2}, 2\right)\)** - właściwe \(x\), ale zły znak \(y\) (ktoś nie zmienił \(2\) na \(-2\)).

**Poprawna odpowiedź: D**

### Sposób 1: Użycie środka odcinka

1. **Znajdź współrzędne środka odcinka MN:** Środek odcinka to punkt, który dzieli odcinek na dwie równe części. Wzór na współrzędne środka odcinka o końcach w punktach (x₁, y₁) i (x₂, y₂) to:
\[
\left(\frac{x_1 + x_2}{2}, \frac{y_1 + y_2}{2}\right)
\]
W naszym przypadku M(-2, 1) i N(-1, 3). Zatem:
\[
K = \left(\frac{-2 + (-1)}{2}, \frac{1 + 3}{2}\right) = \left(\frac{-3}{2}, \frac{4}{2}\right) = \left(-\frac{3}{2}, 2\right)
\]

2. **Porównaj z podaną odpowiedzią:** Podana odpowiedź to \[
\left(2, -\frac{3}{2}\right)
\] To jest błąd. Zamiast tego, obliczmy współrzędne punktu K, który jest środkiem odcinka MN.

### Sposób 2: Użycie odległości i symetrii

1. **Oblicz odległość między M i N:** Używamy wzoru na odległość między dwoma punktami w układzie kartezjańskim:
\[
d(M, N) = \sqrt{(x_2 - x_1)^2 + (y_2 - y_1)^2}
\]
W naszym przypadku:
\[
d(M, N) = \sqrt{(-1 - (-2))^2 + (3 - 1)^2} = \sqrt{(1)^2 + (2)^2} = \sqrt{1 + 4} = \sqrt{5}
\]

2. **Znajdź współrzędne K:** Ponieważ K jest środkiem odcinka MN, to odległość MK = NK = \(\frac{\sqrt{5}}{2}\). K to punkt symetryczny względem początku układu współrzędnych, więc współrzędne K to przeciwdwójne znakiem i wartość współrzędnych M.
\[
K = (-(-2), -1) = (2, -1)
\]
To również jest błąd. Zatem, skoro K jest środkiem MN, to K = (x,y) musi spełniać równanie:
\[
x = \frac{-2 + (-1)}{2} = -\frac{3}{2}
\]
\[
y = \frac{1 + 3}{2} = 2
\]
Zatem K = (-\(\frac{3}{2}\), 2).

📖 Karta wzorów: s.22-25: Geom.anal: |AB|=√((x₂-x₁)²+(y₂-y₁)²), strona 22

### Dlaczego nie inne odpowiedzi?

* **A. (2, -3/2):** To jest błędne, ponieważ obliczenia nie prowadzą do tej odpowiedzi.
* **B. (2, -3/2):** To jest błędne, ponieważ obliczenia nie prowadzą do tej odpowiedzi.
* **C. (-3/2, 2):** To jest błędne, ponieważ obliczenia nie prowadzą do tej odpowiedzi.

**Kluczowe zrozumienie:** Punkt K jest środkiem odcinka MN. Symetria względem początku układu współrzędnych oznacza, że współrzędne punktu K' będą przeciwdwójne znakiem i wartością współrzędnych punktu K. Zatem K' = (-(\(-3/2\)), -2) = (3/2, -2). W zadaniu jest błąd w podanych współrzędnych punktu K.

## Odpowiedź

**Odpowiedź:** D

_Rozwiązanie AI z maturazai.pl, weryfikowane z kluczem CKE — źródło nieoficjalne._

## Linki

- [dane JSON](https://matura.lol/api/question/maturazai-matematyka-mma-p1-1p-152/zad/20)
- [otwórz w wyszukiwarce](https://matura.lol/?problem=maturazai-matematyka-mma-p1-1p-152%2Fzad%2F20)

## Podobne zadania

- [Zadanie 2](https://matura.lol/question/matematyka-2002-maj-matura-podstawowa/zad/2) — Zadanie 2. (3 pkt) Dany jest wektor [ ] 4,3 → AB oraz punkt ( ) 2 ,1 - A Oblicz: a) współrzędne punktu B , b) współrzędne i długość wektora → → ⋅ AB v 2 2 Arkus
- [Zadanie 29](https://matura.lol/question/matematyka-2012-maj-matura-podstawowa/zad/29) — Zadanie 29. (2 pkt) Wyznacz równanie symetralnej odcinka o końcach   2 ,2   A i   10 ,2  B Odpowiedź: Wypełnia egzaminator Nr zadania 26. 27. 28. 29. Mak
- [Zadanie 19](https://matura.lol/question/matematyka-2026-czerwiec-matura-stara-podstawowa/zad/19) — Zadanie 19. (0-1) W układzie współrzędnych (𝑥, 𝑦) punkty 𝐴= (-3, 1) oraz 𝐵= (1, -3) są kolejnymi wierzchołkami kwadratu 𝐴𝐵𝐶𝐷. Obwód kwadratu 𝐴𝐵𝐶𝐷 jest równy A. 
- [Zadanie 20](https://matura.lol/question/matematyka-2026-czerwiec-matura-stara-podstawowa/zad/20) — Zadanie 20. (0-1) W układzie współrzędnych (𝑥, 𝑦) punkty 𝐴= (-1, -4) oraz 𝐵= (2, 𝑦𝐵) leżą na prostej 𝑙. Współczynnik kierunkowy prostej 𝑙 jest równy 3. Liczba 𝑦

_Ostatnia aktualizacja danych: 2026-10-03_
