# Język polski — zadanie 2.1

> Źródło: matura.lol — https://matura.lol/question/skul-1179/zad/2.1
> Wersja Markdown strony zadania (dla asystentów AI). Przy cytowaniu podaj matura.lol i link powyżej.

- arkusz: Język polski · Zbiory zadań · 2019 (rozszerzona)
- rok: 2019
- poziom: rozszerzona
- typ: open
- działy: Antyk, Mitologia grecka – u podstaw kultury europejskiej

## Treść

Odpowiedź na pytania:
– Jak Jan Parandowski zdefiniował mit i mitologię?
– O jakich pierwotnych formach religijności Greków wspomina w swoim wstępie autor?
– Jaką rolę odgrywały zwierzęta w pierwotnych formach kultu i mitologii?
– Jakie obrządki towarzyszyły kultowi zmarłych? Kim była kore?
– Omów znaczenie pierwotnego kultu herosów.
– Wyjaśnij, czym były bóstwa chtoniczne.
– Na czym polega rola Homera i Hezjoda w rozwoju religijności Greków?
– Co to znaczy, że charakter wierzeń greckich od czasów Homera jest antropomorficzny?
– Wyjaśnij pojęcie partykularyzmu religijnego w religii greckiej.
– Podaj zarzuty sformułowane przez Ksenofanesa z Kolofonu wobec Homeryckich koncepcji wierzeń greckich.
Czym był orfizm?
– Na czym polegała orientalizacja w religii greckiej w okresie hellenistycznym? Wymień czworo bogów z innych kultur, którzy dołączyli w tym czasie do Olimpu greckiego.
– Jaka była koncepcja boga według neoplatonika Plotyna?
– W jaki sposób Grecy organizowali kult bogów? Wyjaśnij rolę świątyni, kapłana/kapłanki, ofiary, modlitwy.
– Dlaczego tak wielką wagę Grecy przywiązywali do wyroczni? Kim była Pytia?
– Czym różni się religia od magii i zabobonu?
– Co z wierzeń greckich (mitologii) pozostało trwałą wartością dla dzisiejszej kultury?

## Rozwiązanie — skul.pl

Mitologia, greckie wierzenia, kulty i zjawiska stanowią podstawę współczesnej kultury.

## Odpowiedź

**Odpowiedź:** – Parandowski zdefiniował mit i mitologię jako zbiór wzorców osobowych, próbę wytłumaczenia reguł rządzących światem i opis mieszkańców Grecji, ich rytuałów, zwyczajów.
– Autor wspomina o bogach upowszechnionych przez Homera i Hezjoda.
– Zwierzęta odgrywały znaczącą rolę, ponieważ to w nie zamieniali się przerażeni Bogowie.
– Kultowi zmarłych towarzyszyło ofiarowanie bogom cennych przedmiotów. Kore to dusza człowieka.
– Kult herosów miał związek z podziwianiem osób niezwykłych, które udoskonalały ludzkie życie. Nad grobami herosów wznoszono kaplice, wokół której był gaj oliwny/cytrusowy.
– Bóstwa chtoniczne — bóstwa ciemności, śmierci oraz ziemi i płodności.
– Homer i Hezjod upowszechnili zbiór mitów, ich dzieła pomogły ludziom zrozumieć świat.
– Oznacza to, że przypisywano zjawiskom przyrody, zwierzętom, przedmiotom cechy ludzkie.
– Partykularyzm religijny w religii greckiej – dbanie o własne interesy i wiarę, z pominięciem interesów ogółu, dążenie do zachowania odrębności.
– Ksenofanes z Kolofonu twierdził, że antropomorfizacja jest zła, ponieważ Grecy nie znają prawdziwej natury bóstwa i wyobrażają go sobie na własny sposób.
– Orfizm jest związany z kultem Dionizosa, mówi o wędrówce dusz i ich wyższości nad ciałem.
– Orientalizacja jest to uleganie wpływom orientalnym.
– Plotyn odrzucał dualistyczną koncepcję Boga i wierzył w stworzony przez siebie monizm.
– Grecy przywiązywali ogromną rolę do kultu bogów. Wznosili świątynie i składali przy pomocy kapłana lub kapłanki ofiary, które miały być darem dla owych Bogów. Wierzący mieli też brać udział w modlitwach na cześć bóstw.
– Grecy przykładali uwagę do wyroczni, ponieważ przy jej pomocy uzyskiwali odpowiedź na swoje pytania od Boga. Bóg objawiał swoją wolę poprzez kapłankę — Pytię, która była w stanie ekstazy.
– Religia – system wierzeń, który określa relację pomiędzy świętością (sacrum) i sferą boską, a społeczeństwem/jednostką.
Magia – wierzenie w istnienia siły nadprzyrodzone, które można opanować za pomocą danych czynności.
Zabobon – wierzenia, które nie mają oparcia w systemie uzasadnień, wierzeń, obrzędów.
– Trwałą wartością, które pozostawiły po sobie wierzenia greckie (mitologia), są wzorce, z których ludzie nadal czerpią.

_Odpowiedź ze skul.pl — źródło nieoficjalne._

## Linki

- [dane JSON](https://matura.lol/api/question/skul-1179/zad/2.1)
- [otwórz w wyszukiwarce](https://matura.lol/?problem=skul-1179%2Fzad%2F2.1)

## Podobne zadania

- [Zadanie 2.2](https://matura.lol/question/skul-1179/zad/2.2) — Przeanalizuj, jak opisano stworzenie świata w mitologii i Biblii, a swoje obserwacje zapisz w postaci tabeli.
- [Zadanie 2.3](https://matura.lol/question/skul-1179/zad/2.3) — Określ podstawowe różnice pomiędzy przekonaniami starożytnych Greków i Rzymian, a następnie sformułuj wnioski.
- [Zadanie 2.4](https://matura.lol/question/skul-1179/zad/2.4) — Stwórz komiks/historię obrazkową, w której przedstawione zostanie stworzenie świata według starożytnych Greków.
- [Zadanie 2.10](https://matura.lol/question/skul-1179/zad/2.10) — Napisz opowiadanie z życia szkoły, w którym znajdą się frazeologizmy mitologiczne.

_Ostatnia aktualizacja danych: 2026-10-03_