# Historia — zadanie 2.60

> Źródło: matura.lol — https://matura.lol/question/skul-620/zad/2.60
> Wersja Markdown strony zadania (dla asystentów AI). Przy cytowaniu podaj matura.lol i link powyżej.

- arkusz: Historia · Zbiory zadań · 2019 (rozszerzona)
- rok: 2019
- poziom: rozszerzona
- typ: open
- działy: V. Europa i Polska w okresie pełnego średniowiecza – XI-XIII w., 6. Monarchia Patrymonialna w Polsce w X-XII w.

## Treść

W tym zadaniu powinieneś porównać stosunki społeczno-gospodarcze w Polsce doby monarchii patrymonialnej ze stosunkami panującymi w tym czasie w krajach Europy Zachodniej.

## Rozwiązanie — skul.pl

W czasie rozbicia dzielnicowego miało miejsce wiele ważnych dla historii Polski wydarzeń. Okres ten wpłynął w znaczącym stopniu między innymi na kulturę (granice regionów i kultur pokrywają się z tymi z rozbicia dzielnicowego).

## Odpowiedź

**Odpowiedź:** Polska w czasach tzw. drugiej monarchii piastowskiej była państwem patrymonialnym. Kraj i wszystko co znajdowało się w jego obrębie stanowiło własność panującego. W europejskich monarchiach patrymonialnych wytworzył się z czasem system nadawania ziem na zasadzie lenna. Dało to początek systemowi feudalnemu, w którym władca, w zamian za wierność i określone benefity, nadawał potężnym możnym zmienię, której część ci nadawali uboższym rycerzom na tej samej zasadzie. Zależność taka ostatecznie dosięgała również najniższej warstwy społecznej - chłopstwa. Chłopi w zamian za zwolnienie z obowiązku pełnienia służby wojskowej oddawali się pod protekcję panów feudalnych i płacili im daniny za możliwość użytkowania rolnego ich ziem. Nastąpił więc podział na rządzącą elitę, stanowiących trzon armii rycerzy i produkujących żywność chłopów. W Europie zachodniej proces ten przebiegał podobnie, jednak zaczął się formować dużo wcześniej, wobec czego w omawianym okresie mamy już na zachodzie silnie zdecentralizowane państwa, których monarchowie kontrolują bezpośrednio jedynie niewielkie domeny. Najlepiej widać to na przykładzie rozbitej feudalnie Francji i Świętego Cesarstwa Rzymskiego. W Anglii udało się uniknąć tak potężnego rozbicia dzięki zastosowaniu zasady ,,wasal mojego wasala jest moim wasalem", która wykluczyła też teoretycznie możliwość wszczynania wojen domowych. Zarówno w Polsce jak i w krajach Europy zachodniej istotną rolę pełnił kler, którego przedstawiciele byli najlepiej wykształconą warstwą społeczną.

_Odpowiedź ze skul.pl — źródło nieoficjalne._

## Linki

- [dane JSON](https://matura.lol/api/question/skul-620/zad/2.60)
- [otwórz w wyszukiwarce](https://matura.lol/?problem=skul-620%2Fzad%2F2.60)

## Podobne zadania

- [Zadanie 2.56](https://matura.lol/question/skul-620/zad/2.56) — W tym zadaniu powinieneś wyjaśnić, czego o monarchii wczesnopiastowskiej i prawie książęcym można się dowiedzieć z Księgi elbląskiej.
- [Zadanie 2.57](https://matura.lol/question/skul-620/zad/2.57) — W tym zadaniu powinieneś scharakteryzować ustrój, jakim charakteryzowała się wczesnopiastowska Polska oraz wyjaśnić na czym polegał jej patrymonialny charakter 
- [Zadanie 2.58](https://matura.lol/question/skul-620/zad/2.58) — W tym zadaniu powinieneś wyjaśnić, jakie były uprawnienia władcy wobec poddanych i wszelkiej maści dóbr.
- [Zadanie 2.59](https://matura.lol/question/skul-620/zad/2.59) — W tym zadaniu powinieneś scharakteryzować zmiany, jakie zaszły w organizacji armii w okresie tzw. drugiego państwa piastowskiego. Określ, czym te zmiany poskutk

_Ostatnia aktualizacja danych: 2026-10-03_