# Historia — zadanie 3.48

> Źródło: matura.lol — https://matura.lol/question/skul-620/zad/3.48
> Wersja Markdown strony zadania (dla asystentów AI). Przy cytowaniu podaj matura.lol i link powyżej.

- arkusz: Historia · Zbiory zadań · 2019 (rozszerzona)
- rok: 2019
- poziom: rozszerzona
- typ: open
- działy: VI. Schyłek średniowiecza w Europie i Polsce – XIV – poł. XV w., 5. Od unii polsko-węgierskiej do unii polsko-litewskiej

## Treść

W tym zadaniu powinieneś scharakteryzować ustrój monarchii stanowej w Polsce oraz wyjaśnić, jaką rolę odgrywał król i poszczególne stany.

## Rozwiązanie — skul.pl

Monarchia stanowa w Polsce służyła szlachcie i możnym, ograniczała jednak znacząco mieszczan i chłopstwo. Doprowadziło to w dłuższej perspektywie do zdobycia władzy nad państwem przez szlachtę.

## Odpowiedź

**Odpowiedź:** W II połowie XIV w. tron w Polsce przejęły dynastie, które nie miały do tego praw naturalnych. Wobec tego władcy musieli zabiegać o poparcie szlachty w wielu kwestiach. Ukształtował się w ten sposób system, w którym każdy miał swoją odmienną rolę. Władca nie był już właścicielem państwa, a jego przywódcą i reprezentantem. Zwyciężyła zatem koncepcja Korony Królestwa Polskiego, kiedy to sama „korona” była ważniejsza niż osoba władcy.
Możni świeccy i duchowni tworzyli elitę państwa, zasiadając w radzie królewskiej i w niektórych okresach de facto sprawując władzę nad państwem. Mieli olbrzymie wpływy polityczne gwarantowane nadaniami i przywilejami. Rycerstwo posiadało najwięcej wpływów politycznych i gospodarczych. Władcy nadaniami i przywilejami starali się nakłonić ich do wsparcia swej sprawy. Szlachta musiała zgodzić się na decyzje podejmowane przez władcę. Mieszczanie nie mieli dużych praw politycznych.
Największą autonomię i potęgę posiadali mieszkańcy Krakowa, jednak, poza tym wyjątkiem, reszta miast nie odgrywała żadnej roli politycznej. Chłopstwo również nie posiadało wpływów politycznych w Polsce. Musiało łożyć podatki na utrzymanie państwa, służyć w wojsku, a od pewnego czasu odrabiać pańszczyznę.

_Odpowiedź ze skul.pl — źródło nieoficjalne._

## Linki

- [dane JSON](https://matura.lol/api/question/skul-620/zad/3.48)
- [otwórz w wyszukiwarce](https://matura.lol/?problem=skul-620%2Fzad%2F3.48)

## Podobne zadania

- [Zadanie 3.33](https://matura.lol/question/skul-66/zad/3.33) — W tym zadaniu powinieneś wymienić zobowiązania, które znalazły się w akcie unii krewskiej.
- [Zadanie 3.34](https://matura.lol/question/skul-66/zad/3.34) — W tym zadaniu powinieneś wyjaśnić, jak okres rządów Ludwika Węgierskiego wpłynął na ustrój Polski. Następnie wymień postanowienia przywileju koszyckiego i oceń 
- [Zadanie 3.35](https://matura.lol/question/skul-66/zad/3.35) — W tym zadaniu powinieneś przedstawić przyczyny i postanowienia unii w Krewie.
- [Zadanie 3.36](https://matura.lol/question/skul-66/zad/3.36) — W tym zadaniu powinieneś scharakteryzować ustrój monarchii stanowej w Polsce oraz wyjaśnić, jaką rolę odgrywał król i poszczególne stany.

_Ostatnia aktualizacja danych: 2026-10-03_